Dotacje OZE – jakie dofinansowanie w 2021?

4.43 /5
(Ocen: 7)
dotacje OZE 2021

Pozyskiwanie energii z odnawialnych źródeł energii cieszy się w Polsce dużym zainteresowaniem. Świadczyć może o tym chociażby prawdziwy boom na fotowoltaikę. Jak wynika z szacunków, na ten moment działa w kraju ponad 450.000 mikroinstalacji fotowoltaicznych, a więc trzy razy więcej niż jeszcze rok temu! Oczywiście fotowoltaika to nie jedyne ekologiczne i atrakcyjne rozwiązanie, które warto rozważyć. Coraz więcej osób chce bowiem inwestować w pompy ciepła, kolektory słoneczne, elektrownie wiatrowe, biogazownie, czy magazyny energii. Jednak tego typu przedsięwzięcie zawsze wiąże się z dużym wydatkiem, który może przekraczać możliwości potencjalnych inwestorów. Na szczęście zarówno firmy, rolnicy, jak i gospodarstwa domowe mogą skorzystać nie tylko z preferencyjnych kredytów i pożyczek, ale i dotacji OZE. Sprawdźcie jakie dofinansowanie OZE jest dostępne w 2021 roku?

Coraz więcej Polaków decyduje się na pozyskiwanie energii z OZE

Jedno jest pewne – dopóki w Polsce głównym źródłem energii będą nieodnawialne źródła energii, dopóty ceny prądu będą coraz wyższe (tylko w ostatnie podwyżki energii elektrycznej w stosunku do 2020 roku, wyniosły około 10 proc). Powodem tego są coraz wyższe koszty energii pochodzącej z węgla stanowiącego większość miksu energetycznego Polski, głównie za sprawą opłat z tytułu emisji dwutlenku węgla. Tak ważna jest zatem transformacja polskiej energetyki, która w długim horyzoncie przyczyni się do obniżenia kosztów wytwarzania energii elektrycznej, czego efektem będzie spadek cen prądu. Jednym z celów Polityki Energetycznej Polski do 2040 roku jest właśnie rozwój odnawialnych źródeł energii. Polska deklaruje, że do końca 2030 roku udział OZE w końcowym zużyciu energii brutto wyniesie co najmniej 23%. Przy czym kluczowym w osiągnięciu tego celu ma być rozwój morskiej energetyki wiatrowej, jak i dalszy wzrost na rynku fotowoltaiki, biomasy, biogazu i geotermii. Dodatkowo Ministerstwo ma również w planach wsparcie montażu pomp ciepła i zastosowania w transporcie energii elektrycznej i biopaliw zaawansowanych.

Również sami Polacy są coraz bardziej świadomi ekologicznie, ponieważ wskazują OZE jako najbardziej preferowany kierunek rozwoju elektroenergetyki. Jak wynika z badania „Polacy o oszczędzaniu energii i energetyce” przeprowadzonego przez przez CBOS, aż 22% obywateli rozważa zainstalowanie urządzeń umożliwiających korzystanie z odnawialnych źródeł energii w swoim domu. Aby więc żyć w zgodzie z naturą i jednocześnie w znaczny sposób obniżyć swoje rachunki, coraz więcej Polaków decyduje się na inwestycje w odnawialne źródła energii. Już od kilku lat szczególnie dużym zainteresowaniem wśród inwestorów cieszy się montaż paneli fotowoltaicznych (ich wybór ułatwi Wam nasz ranking paneli fotowoltaicznych), które wytwarzają czystą i darmową energię, bez emisji CO2. Tylko na początku 2018 roku w Polsce było tylko 28.000 mikroinstalacji fotowoltaicznych, w 2019 – 54.000, na początku 2020 roku – 150.000. Obecnie zaś ich liczbę szacuje się już na ponad 450.000, czyli trzy razy więcej niż przed rokiem!

Według raportu Polskiej Organizacji Rozwoju Technologii Pomp Ciepła rok 2020 był również rekordowy pod względem sprzedaży pomp ciepła, które są obecnie najtańszym sposobem pozyskiwania energii cieplnej do ogrzewania domu i c.w.u. (zapraszamy do zapoznania się z naszym artykułem: ogrzewanie elektryczne domu – które opłaca się najbardziej?) W zeszłym roku ich sprzedaż wyniosła ok. 56,5 tys. (łącznie z pompami ciepła do przygotowania ciepłej wody użytkowej) i tym samym przekroczyła liczbę sprzedanych w tym samym czasie kotłów węglowych. Przy czym największe, wręcz spektakularne wzrosty sprzedaży, osiągnięto w segmencie powietrznych pomp ciepła, których sprzedano w 2020 roku 42.000 sztuk, co stanowi wzrost o 108% w stosunku do wyniku z 2019 roku (jest to natomiast wynik pięciokrotnie wyższy niż w 2017 roku).

Dofinansowanie OZE – dla kogo?

Inwestorzy, którzy decydują się na zakup urządzeń umożliwiających korzystanie z odnawialnych źródeł energii w swoim domu, nie tylko zwiększają swoją niezależność energetyczną, ale i znacząco obniżają rachunki za prąd, czy ogrzewanie. Jednak inwestycja tego typu pociąga za sobą duże koszty początkowe, co dla wielu zainteresowanych nimi osób może stanowić skuteczną barierę w realizacji danego przedsięwzięcia. Na szczęście, dzięki różnym formom dofinansowania OZE, można obniżyć koszt całej inwestycji i tym samym skrócić czas, w którym zwrócą się wydane pieniądze. Aby ułatwić Wam wybór odpowiedniej dotacji OZE, zebraliśmy w jednym miejscu wszystkie aktualne programy, z których skorzystać mogą gospodarstwa domowe, rolnicy oraz firmy.

Dotacje OZE dla gospodarstw domowych

W 2021 roku dla gospodarstw domowych przygotowano następujące formy dofinansowania OZE:

Program “Czyste Powietrze”

Nabór wniosków na nowych zasadach tego rządowego programu ruszył w maju 2020 roku i potrwa do 2029 roku. Czyste Powietrze jest ogólnopolskim program wsparcia finansowego na wymianę starych i nieefektywnych źródeł ciepła na paliwo stałe, na nowoczesne źródła ciepła, które spełniają najwyższe normy (sprawdźcie nowe warunki techniczne 2021 a ogrzewanie domu) oraz przeprowadzenia niezbędnych prac termomodernizacyjnych budynku. Program skierowany jest do właścicieli lub współwłaścicieli jednorodzinnych budynków mieszkalnych, lub wydzielonych w budynkach jednorodzinnych lokali mieszkalnych z wyodrębnioną księgą wieczystą.

W programie “Czyste Powietrze” przyznawane są bezzwrotne dotacje lub dotacje przeznaczone na spłatę części kredytu bankowego m.in. na zakup i montaż fotowoltaiki, pompy ciepła (pompy ciepła powietrznej i pompy ciepła gruntowej), wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła, czy też kolektorów słonecznych. Warto mieć na uwadze to, że maksymalna wysokość dotacji OZE będzie różnić się w zależności od konkretnych kategorii kosztów kwalifikowanych. Przy czym kwota dotacji dla beneficjentów:

  • pierwszego poziomu o wyższych dochodach może wynieść nawet 30.000 zł (dochód roczny do 100.000 zł);
  • drugiego poziomu o niższych dochodach może wynieść do 37.000 zł (przeciętny dochód na osobę w gospodarstwie domowym nie może przekraczać wówczas 1.960 zł jeśli beneficjent mieszka sam i 1.400 zł jeżeli mieszka z kimś).

Ulga termomodernizacyjna

Podatnicy będący właścicielami lub współwłaścicielami jednorodzinnych budynków mieszkalnych, którzy dokonują przebudowy o charakterze termomodernizacyjnym mogą skorzystać z ulgi termomodernizacyjnej. Obowiązuje ona od 1 stycznia 2019 roku i jest kolejnym sposobem na walkę ze smogiem. W ramach ulgi termomodernizacyjnej można przez trzy lata odliczyć od dochodu nawet 53.000 zł (co ważne, limit ten dotyczy każdego podatnika z osobna, tak więc osoby pozostający w związku małżeńskim mogą skorzystać z ulgi do kwoty 106.000 zł). Jakie przedsięwzięcia termomodernizacyjne obejmuje ulga? Otóż na liście tej znalazł się m.in. montaż instalacji fotowoltaicznej, kolektorów słonecznych, pompy ciepła, czy też demontaż źródła ciepła na paliwo stałe. Warto jednak pamiętać, że ulga termomodernizacyjna nie dotyczy budynków nowopowstających, odliczeniem objęte są bowiem jedynie istniejące już budynki.

Program “Mój Prąd”

Program priorytetowy Mój Prąd okazał się unikatowym na dotychczasową skalę instrumentem wspierającym segment mikroinstalacji fotowoltaicznych. Przy czym kluczem do jego ogromnego sukcesu okazała się jego prostota, bowiem o dofinansowanie do fotowoltaiki mogły ubiegać się osoby fizyczne, które założyły domową instalację PV o mocy 2-10 kW i podpisały umowę kompleksową z dostawcą energii. Uzyskana w ramach programu kwota pokrywająca do 50% kosztów kwalifikowanych wynosiła nawet 5.000 zł. Można wręcz stwierdzić, że dzięki programowi „Mój Prąd” fotowoltaika prosumencka przeżywa w Polsce prawdziwy rozkwit, z uwagi na fakt iż w ciągu 15 miesięcy jego trwania, wyczerpany został budżet w wysokości 1,1 mld zł (tylko w 2020 roku przyłączono około 320 tysięcy mikroinstalacji fotowoltaicznych).

Skrócenie terminu składania wniosków o dofinansowanie w ramach programu “Mój Prąd” jak i brak oficjalnych informacji dotyczących jego kontynuacji wprowadził spory niepokój zarówno w branży fotowoltaicznej (sprawdźcie ranking najlepszych firm fotowoltaicznych), jak i wśród prywatnych inwestorów. Wielu z nich zastanawiało się co ma zrobić w sytuacji gdy nie udało im się zdążyć złożyć wniosku na Mój Prąd 2020. Natomiast osoby, które były dopiero na etapie planowania montażu własnej instalacji PV rozpatrywały, czy warto w ogóle inwestować w fotowoltaikę, czy też może lepiej wstrzymywać się z nią do czasu, kiedy znane będą szczegóły dotyczące przyszłości tego rządowego programu.

Obecnie już oficjalnie wiadomo, że będzie kontynuacja programu Mój Prąd, a planowana data uruchomienia trzeciego naboru to 1.07.2021 roku. Na razie jednak decyzja dotycząca ostatecznego kształtu jego nowej odsłony nie zapadła. Przy czym rozważane jest rozszerzenie go o kolejne ekorozwiązania, kompatybilne z fotowoltaiką, takie jak: pompy ciepła, domowe magazyny energii, jak i przydomowe ładowarki do samochodów elektrycznych.

Wojewódzkie, gminne lub miejskie dofinansowania na termomodernizację

Wiele lokalnych władz szuka najlepszych rozwiązań, w ramach których mogłyby wspierać mieszkańców w termomodernizacji ich nieruchomości. Powstanie lokalnych programów jest efektem uchwał antysmogowych nakładających na właścicieli domów obowiązek wymiany starych pieców węglowych tzw. “kopciuchów” na nowe, energooszczędne urządzenia. Warto tu od razu przypomnieć, że od 1 lipca 2024 roku, zgodnie z przepisami uchwały antysmogowej, korzystanie z „kopciuchów” będzie karane grzywną w wysokości nawet do 5.000 zł.

Tak więc, osoby zainteresowane wymianą dotychczasowego urządzenia grzewczego na ekologiczną pompę ciepła (jej wybór ułatwi Wam nasz ranking pomp ciepła), mogą zmniejszyć koszt takiej inwestycji korzystając z wojewódzkiego, gminnego lub też miejskiego dofinansowania na termomodernizację, które obowiązuje w ich regionie. Wysokość przydzielonych dotacji do pompy ciepła zależy w dużej mierze od indywidualnych warunków ustalanych przez lokalne władze i może to być od 3.000 zł do nawet 15.000 złotych. Przy czym o wsparcia na termomodernizację ubiegać się mogą mieszkańcy danego regionu, którzy posiadają prawo własności lub prawo do zarządzania nieruchomością oraz wypełnią wniosek o udział w lokalnym programie. Obecnie dotację na wymianę “kopciucha” i instalację pompy ciepła, dostać można w Warszawie, Poznaniu, Łodzi i Wrocławiu.

Premia termomodernizacyjna

Premia termomodernizacyjna to instrument udostępniany przez Bank Gospodarstwa Krajowego, którego celem jest refundacja kosztów poniesionych na termomodernizację budynków. Może ona obejmować zarówno modernizację systemu grzewczego i wentylacyjnego, ocieplenie przegród zewnętrznych, likwidację mostków termicznych, czy wymianę okien lub drzwi, jak i wykorzystanie odnawialnych źródeł energii. Ten rodzaj dofinansowania adresowany jest do:

  • osób fizycznych (w tym właścicieli domów jednorodzinnych);
  • wspólnot mieszkaniowych;
  • towarzystwa budownictwa społecznego;
  • jednostki samorządu terytorialnego;
  • osób prawnych (spółdzielni mieszkaniowych i spółek prawa handlowego).

Co jednak ważne, z premii tej korzystać można jedynie w przypadku zaciągnięcia kredytu na zrealizowanie inwestycji (udzielają go m.in takie banki jak: BNP Paribas Bank Polska S.A., Bank Ochrony Środowiska S.A., Bank Pocztowy S.A. Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski S.A., czy Krakowski Bank Spółdzielczy). Natomiast gdy inwestor finansuje ją z własnych środków, to nie jest ona dla niego dostępna. Premia termomodernizacyjna wynosić może:

  • 16% kosztów przedsięwzięcia termomodernizacyjnego;
  • 21% kosztów przedsięwzięcia termomodernizacyjnego wraz z montażem mikroinstalacji odnawialnych źródeł energii (instalacje fotowoltaiczne czy pompy ciepła)
  • dodatkowe wsparcie w wysokości 50% kosztów wzmocnienia budynku wielkopłytowego przy realizacji termomodernizacji budynków z tzw. „wielkiej płyty” wraz z ich wzmocnieniem.

Dotacje OZE dla firm

W 2021 roku dla firm przygotowano następujące formy dofinansowania OZE:

Energia Plus

Na początku października 2020 roku wystartowała nowa edycja programu “Energia Plus”, w której można pozyskać dotacje i preferencyjne pożyczki na inwestycje związane z poprawą efektywności energetycznej i zastosowaniem odnawialnych źródeł energii. W porównaniu z pierwszą edycją, beneficjenci drugiej mogą ubiegać się o dofinansowanie na instalacje na paliwa niskoemisyjne gazowe, mieszanki gazów, gaz syntetyczny czy wodór. Nabór wniosków trwa do 17.12.2021 roku lub do wyczerpania alokacji środków, a do podziału jest 1,3 mld zł w formie pożyczek i dotacji (z czego ponad 1,2 mld przeznaczono na pożyczki, a blisko 50 mln na dotacje).

Celem programu jest zmniejszenie negatywnego oddziaływania przedsiębiorstw na środowisko (w tym poprawa jakości powietrza, poprzez wsparcie przedsięwzięć inwestycyjnych). W ramach programu “Energia Plus” można ubiegać się m.in. o dofinansowanie do fotowoltaiki dla firm w minimalnej wysokości dotacji do 0,5 mln zł.

Regionalne Programy Operacyjne

Na korzystne warunki rozwoju OZE składa się wiele czynników, w tym takie instrumenty finansowe, jak dotacje, kredyty i pożyczki. Jednak do tej pory najważniejszym źródłem finansowania małoskalowych inwestycji w odnawialne źródła energii były w Polsce fundusze strukturalne UE zarządzane z poziomu poszczególnych regionów RPO, czyli Regionalne Programy Operacyjne. Przy czym najpopularniejszą technologią wspieraną w Regionalnych Programach Operacyjnych są fotowoltaiczne instalacje prosumenckie. Według danych Instytutu Energii Odnawialnej (IEO), na koniec I kwartału 2020 roku, ze środków RPO 2014-2020 sfinansowano projekty solarne (zarówno panele fotowoltaiczne, jak i kolektory słoneczne) na łączną kwotę 5,8 mld zł. Środki na projekty z zakresu energetyki słonecznej trafiają do:

  • mikro i małych przedsiębiorstw;
  • dużych i średnich przedsiębiorstw;
  • jednostek gminnych i wspólnot samorządowych;
  • stowarzyszeń (w tym kościołów).

Gwarancja Biznesmax

Również Bank Gospodarstwa Krajowego włączył się w upowszechnianie w Polsce prosumenckich instalacji PV. Program gwarancji bankowych znany jest jako Biznesmax i polega na bezpłatnym zabezpieczeniu kredytu na inwestycje w innowacje ekologiczne (w tym fotowoltaikę). Dodatkową formą wsparcia i zachęty jest również dotacja na spłatę odsetek, co znacząco obniża koszty kredytu. Natomiast w razie problemów, gwarant (BGK) spłaci zobowiązanie za kredytobiorcę. Adresatem programu gwarancji bankowych są małe i średnie przedsiębiorstwa, które chcą u siebie zainstalować instalację fotowoltaiczną. Zakres gwarancji to 80% kredytu przy maksymalnej kwocie 2,5 mln euro (wsparcie oferowane jest na okres 20 lat).

Dotacja dla firm z POIiŚ

Nabór wniosków o dofinansowanie dla firm w trybie konkursowym, w ramach POIiŚ będzie odbywał się w terminie od 31.03.2021 do 28.05.2021 roku. Celem tego projektu, którego realizatorem jest NFOŚiGW (jego budżet to 80 mln zł), jest poprawa atrakcyjności inwestycyjnej Polski i jej regionów poprzez rozwój infrastruktury technicznej (przy jednoczesnej ochronie i poprawie stanu środowiska i zdrowia). W ramach osi priorytetowej dofinansowanie można uzyskać przede wszystkim na produkcję, dystrybucję oraz wykorzystanie odnawialnych źródeł energii. Wsparcie ma obejmować m.in. budowę nowych oraz przebudowę istniejących instalacji fotowoltaicznych.

Dotacje OZE dla rolników

W 2021 roku dla rolników przygotowano następujące formy dofinansowania OZE:

Agroenergia

Celem programu priorytetowego NFOŚiGW – Agroenergia jest wsparcie inwestycji m.in. w odnawialne źródła energii, które pozwolą na ograniczenie negatywnego wpływu działalności rolniczej na środowisko. Jest on dedykowany osobom, które są właścicielami lub dzierżawcami użytków rolnych (mogą to być też osoby prawne – spółki prawne i przedsiębiorstwa rolnicze), których łączna powierzchnia zawiera się w przedziale od 1 ha do 300 ha oraz co najmniej rok przed złożeniem wniosku osobiście prowadzą gospodarstwo. W grudniu 2020 zakończono przyjmowanie wniosków do zeszłorocznej edycji programu Agroenergia. Nabór ma jednak charakter ciągły, w związku z tym jego tegoroczne uruchomienie będzie ogłoszone w serwisie NFOŚiGW.

Program Agroenergia ma na celu dofinansowanie inwestycji o zainstalowanej mocy: 10-50 kWp, wykorzystujących w rolnictwie, a polegających na zakupie i montażu instalacji fotowoltaicznej, elektrowni wiatrowej, pompy ciepła, magazynu energii czy instalacji hybrydowej (tj. fotowoltaika wraz z pompą ciepła lub elektrownia wiatrowa wraz z pompą ciepła, sprzężone w jeden układ). Przy czym, aby móc ubiegać się o dofinansowanie w ramach programu Agroenergia, to:

  • przedsięwzięcie nie może być rozpoczęte przed dniem złożenia wniosku o dofinansowanie;
  • urządzenia muszą być instalowane jako nowe (wyprodukowane w ciągu 24 miesięcy przed montażem);
  • nie może być ono udzielone na instalację, która była wcześniej sfinansowane lub zrealizowana z innych środków publicznych (takich jak np. program “Mój Prąd”);
  • dofinansowanie w ramach Agroenergia wypłacane jest w formie refundacji po zakończonej inwestycji.

Ulga inwestycyjna dla rolników

Zgodnie z art. 13 ustawy o podatku rolnym, ulga inwestycyjna dla rolników przysługuje podatnikom podatku rolnego z tytułu wydatków poniesionych m.in. na zakup i zainstalowanie urządzeń do wykorzystywania na cele produkcyjne naturalnych źródeł energii (słońca, wiatru, biogazu, czy spadku wód). Ulga inwestycyjna przyznawana jest po zakończeniu inwestycji i polega na odliczeniu od należnego podatku rolnego od gruntów położonych na terenie gminy, w której została dokonana inwestycja w wysokości 25% udokumentowanych rachunkami nakładów inwestycyjnych.

Co ważne, skorzystanie z ulgi jest możliwe jedynie w przypadku gdy wydatki te nie zostały sfinansowane w całości lub w części z udziałem środków publicznych, tzn. zostały sfinansowane z własnych środków (w tym m.in. kredytów, pożyczek). Przy czym, ulga z tytułu tej samej inwestycji nie może być stosowana dłużej niż przez 15 lat.

Program Rozwoju Obszarów Wiejskich (PROW)

Do 2020 roku rolnicy mogli starać się o dofinansowanie zakupu paneli fotowoltaicznych i kolektorów słonecznych z PROW, które było możliwe w ramach działania „Modernizacja gospodarstw rolnych”. W tym przypadku panele musiały być jednak montowane na budynkach związanych z prowadzeniem działalności rolniczej lub też na gruntach związanych z gospodarstwem rolnym (wytworzona zaś w ten sposób energia wykorzystywana miała być na potrzeby prowadzenia działalności rolniczej). Przy czym maksymalna wysokość dofinansowania w formie dotacji mogła wtedy pokryć do 40% kosztów inwestycji. Już wiadomo, że dodatkowy nabór wniosków na “Modernizację gospodarstw rolnych” – obszar D, w ramach poddziałania “Wsparcie inwestycji w gospodarstwach rolnych” PROW na lata 2014-2020 planowany jest na czerwiec 2021 roku.

Informacje o autorze

Katarzyna Fodrowska

W kręgu jej zainteresowań leżą tematy związane z budownictwem, architekturą, energetyką i naukami przyrodniczymi. Wolny czas lubi spędzać na czytaniu i spacerach, a także oddawaniu się swoim dwóm największym pasjom, jakimi są astronomia i taniec flamenco.

Dodaj komentarz
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments