Sesje Elixir – najważniejsze informacje

Jeśli tak jak 20 milionów Polaków, korzystasz z przelewów bezgotówkowych, z pewnością nie raz zastanawiałeś się, jak szybko przelew dotrze do odbiorcy. Czy jednak zastanawiałeś się kiedyś nad tym, dlaczego niektóre z nich trafiają do celu w ciągu kilku godzin, a innym razem zajmuje im to cały dzień? Za wszystkim stoją sesje Elixir. Czym są i na czym polegają?

System Elixir

Sesje Elixir są częścią Systemu Elektronicznej Izby Rozliczeniowej – Elixir, służącego sprawnemu rozliczaniu detalicznych płatności między rachunkami bankowymi.

System Elixir został wdrożony przez Krajową Izbę Rozrachunkową (KIR) w 1994 roku,by zastąpić system – SYBIR (System Bankowych Izb Rozliczeniowych).

Różnica między nimi polegała na tym, że w systemie SYBIR rozliczenia międzybankowe opierały się na papierowej dokumentacji, rozwożonej po placówkach zgodnie z określonym harmonogramem.

System Elixir korzysta natomiast z elektronicznej wymiany danych, stanowiąc podstawę polskiej bankowości online i e-commerce. Bez systemu Elixir, korzystanie z rozwiązań bankowości elektronicznej, takich jak elektroniczne faktury, doładowania telefonów, przelewy czy kredyt gotówkowy online, nie byłoby możliwe.

Jak działają sesje Elixir?

System Elixir, to tak naprawdę sieć służąca wymianie informacji i środków finansowych między instytucjami finansowymi. Do uczestników tego systemu (banków i ich oddziałów), 24 godziny na dobę, 365 dni w roku, spływają komunikaty rozliczeniowe oraz informacje o dokonanych transakcjach (zleceniach płatności i przelewach). Nad całym procesem czuwa Izba rozliczeniowa. Sumuje ona płatności przychodzące i wychodzące dla każdego banku, aby ustalić kwotę, którą dany bank powinien przekazać innym bankom (jeśli suma transakcji wychodzących była wyższa niż transakcji przychodzących) lub którą powinien od nich otrzymać (jeśli suma transakcji przychodzących była wyższa niż transakcji wychodzących). Obliczone w ten sposób sumy są następnie przelewane między bankami, podczas tzw. sesji rozliczeniowych, przy pomocy rachunków bieżących prowadzonych w NBP.

Nie każdy przelew trafia jednak do systemu Elixir. By tak się stało, płatność musi spełnić kilka kryteriów:

  • cała transakcja musi przebiegać w PLN,
  • kwota przelewu nie może być większa niż 100 000 PLN,
  • zarówno rachunek odbiorcy, jak i rachunek nadawcy musi być prowadzony w banku, aktywnie uczestniczącym w systemie Elixir.

Spełnienie ostatniego warunku nie powinno być trudne – w systemie bierze udział ponad 2,8 tysiąca podmiotów (banków i ich oddziałów).

Sesje Elixir – harmonogram

Sam proces rozrachunkowy sesji Elixir nie działa w czasie rzeczywistym. Sesje rozliczeniowe realizowane są 3 razy na dobę, od poniedziałku do piątku, z wyłączeniem dni wolnych od pracy. Wyjątkiem jest również 24 grudnia i ostatni dzień roboczy w roku – wtedy odbywa się jedynie 1 i 2 sesja rozliczeniowa.

Harmonogram sesji Elixir
SesjaOtwarcie wejścia

(od kiedy banki mogą składać zlecenia)

Zamknięcie wejścia

(do kiedy banki mogą składać zlecenia)

Rozpoczęcie sesji rozliczeniowej w NBPZakończenie sesji rozliczeniowej w NBP
116:00 (dzień poprzedni)9:3010:30 – 11:00po 11:00
29:3013:3014:30 – 15:00po 17:00
313:3016:0017:00 – 17:30po 17:30

Dzięki takiemu rozwiązaniu, banki biorące udział w systemie Elixir mogą efektywniej zarządzać płynnością finansową i redukować związane z tym koszty.

Kiedy dojdzie przelew? Wszystko zależy od sesji Elixir w bankach

Niemal każdy bank, oprócz tego, że korzysta z powyższego harmonogramu rozliczeń, posiada jeszcze wewnętrzny porządek sesji, który niekoniecznie musi się całkowicie pokrywać z godzinami sesji Elixir.

Ze względu na koszty (zlecenia tuż przed zamknięciem sesji Elixir są droższe), banki zwykle skracają czas, w którym przyjmują zlecenia przelewów. Natomiast ze względów technicznych, sesje przychodzące Elixir księgowane są z pewnym opóźnieniem (około 30 – 60 minut).

Co to w praktyce oznacza dla zlecającego przelew? By ustalić godzinę, o której przelew trafi do odbiorcy, trzeba zwrócić uwagę na kilka kwestii:

  • w jakich godzinach bank zlecającego przyjmuje przelewy (czy transakcja zostanie obsłużona przed zamknięciem najbliższej sesji wychodzącej),
  • do której sesji rozrachunkowej (porannej, popołudniowej, wieczornej) systemu Elixir trafi zlecenie,
  • kiedy rozliczenie trafi do banku odbiorcy (czy zdąży przed zamknięciem najbliższej sesji przychodzącej).

Trzeba również wiedzieć, że nawet jeśli nasz bank zamyka pierwszą sesję wychodzącą o 9:00, to nie ma gwarancji, że nasz przelew wysłany o 8:55 zostanie w niej uwzględniony. Obsługa przelewu i jego przygotowanie do wysyłki może potrwać nawet kilkadziesiąt minut, dlatego warto sprawdzić w banku godzinę graniczną, do której można wysyłać przelewy.

Harmonogram sesji w poszczególnych bankach jest ustalany indywidualnie, przez same banki.

Harmonogram sesji Elixir w największych bankach komercyjnych
BankSesje wychodząceSesje przychodzące
Alior Bank9.3013.3016.0011.0015.0017.00
Bank BPS15.0012.0016.0018.00
Bank Millennium11.0015.0017.3012.0015.3017.15
Bank Pocztowy9.0013.0015.0011.0015.0017.30
Bank BGŻ BNP Paribas8.0011.4514.1512.0015.0017.00
BGŻ Optima8.0511.5014.2011.0015.0017.15
BOŚ Bank9.3013.3016.0011.0015.1517.15
Citi Handlowy6.0010.0013.3010.3014.3017.30
Crédit Agricole8.0012.0014.3012.0016.0018.00
Deutsche Bank Polska7.4512.0015.0012.0016.0017.30
EnveloBank9.0013.0015.0011.0015.0017.30
eurobank7.3011.3014.3011.0015.0017.00
Getin Bank8.1512.1514.3010.0014.0017.00
Idea Bank9.3013.3016.0010.3014.3016.30
ING Bank Śląski8.1011.3014.3011.0015.0017.30
Inteligo6.0011.4514.3011.3015.1017.30
Lion’s Bank9.3013.3016.0010.3014.3016.30
mBank6.0010.0013.3011.1515.0018.15
Nest Bank8.0012.0014.3010.3014.1517.00
Orange Finanse6.0010.0013.3011.1515.0018.15
Pekao SA8.3010.3014.2512.0016.0018.00
PKO Bank Polski8.0011.4514.3011.3015.1017.30
PlusBank7.4511.3014.0011.00-12.0014.30-15.3017.00-18.00
Raiffeisen Polbank8.0012.1515.0011.3015.1518.00
Santander Bank Polska8.1512.1514.4511.0015.0018.00
T-Mobile Usługi Bankowe8.2012.2015.1011.0015.0017.00
Toyota Bank8.1012.1014.4010.3014.3016.30
Volkswagen Bank8.0011.5014.2011.3015.3018.00

Jeśli zatem nie zmieścimy się w sesjach przychodzących i wychodzących banków dla danego dnia, nasz przelew najprawdopodobniej trafi do odbiorcy dzień później. Na pocieszenie, warto pamiętać, że za standardowy przelew Elixir nie jest pobierana dodatkowa prowizja.

Przelew Express Elixir

W pewnych sytuacjach, te kilka godzin, które musimy poczekać na zaksięgowanie przelewu, to jak cała wieczność. Szczególnie, jeśli chodzi o spóźniony przelew raty kredytu czy rachunek za prąd.

Od 2012 roku, oprócz standardowego przelewu Elixir, klienci części banków, mogą również skorzystać z systemu realizacji przelewów natychmiastowych – Express Elixir. Dzięki temu rozwiązaniu, pieniądze w ciągu kilku, kilkunastu sekund trafiają bezpośrednio na konto odbiorcy.

W całej Polsce, usługę Express Elixir posiada już większość największych banków – Alior Bank, Bank BGŻ, Bank BPS, Bank Millenium, Bank Pocztowy, Santander, Citi Handlowy, Credit Agricole, Idea Bank, ING Bank Śląski, mBAnk, NBP, neoBANK, PKO BP, Podkarpacki Bank Spółdzielczy, SGB Bank, Bank T-Mobile, Getin Bank.

Żeby nie było zbyt kolorowo, trzeba jednak dodać, że usługa ta zwykle jest dodatkowo płatna (od 3 do 10 zł) i nie każdy bank ją oferuje bez ograniczeń. Część banków udostępnia tę opcję jedynie określonej grupie klientów (np. biznes lub VIP), w ograniczonych godzinach (np. 6:00 – 22:00).

Euro Elixir

Zarówno sesje Elixir, jak i Express Elixir obsługują jedynie transakcje wykonywane w polskiej walucie. Ci, którym zależy jednak na przelewach w euro, mogą jednak skorzystać z systemu Euro Elixir.

Jest to system rozliczeń międzybankowych, umożliwiający dokonywanie przelewów w obcej walucie (euro), w relacjach krajowych i międzynarodowych. Euro Elixir jest zintegrowany z Jednolitym Obszarem Płatności w Euro, Europejskim Bankiem Centralnym i siecią EACHA.

Bezpieczeństwo, niezawodność działania i dostępność systemów Elixir miały ogromny wpływ na rozwój branży e-commerce oraz płatności internetowych i mobilnych. Zmieniły i wciąż zmieniają tym samym wygląd polskiej bankowości.

Mateusz Gwardecki

Absolwent Uniwersytetu Mikołaja Kopernika. Na portalu hipoteki.net zajmuje się kredytami hipotecznymi. Na enerad.pl wspiera nas w różnych tematach z branży finansowej. Wielbiciel książek, w których szuka inspirujących idei, dlatego tak bardzo lubi fantastykę naukową.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *