CCUS zyskuje na znaczeniu – kolejne projekty osiągają nowe kamienie milowe
Technologie wychwytywania, wykorzystania i składowania dwutlenku węgla (CCUS) stopniowo zyskują na znaczeniu w globalnej transformacji energetycznej. Jak pokazuje najnowsza aktualizacja bazy danych projektów CCUS Międzynarodowej Agencji Energetycznej (IEA), na świecie rośnie liczba zaawansowanych inwestycji, choć tempo rozwoju wciąż pozostaje niewystarczające wobec celów klimatycznych.
Rośnie potencjał, ale niezbędne są przyspieszenia
Na koniec pierwszego kwartału 2025 r. globalna zdolność operacyjna wychwytywania i składowania CO₂ wynosiła nieco ponad 50 milionów ton rocznie – to niewielki wzrost w porównaniu z rokiem ubiegłym. Jednak według obecnego pipeline’u projektów do 2030 r. planowane jest osiągnięcie 430 Mt CO₂ rocznie w zakresie wychwytu i 670 Mt CO₂ w zakresie składowania.
Zdecydowaną większość operacyjnych instalacji CCUS nadal stanowią zakłady przetwarzania gazu ziemnego. Wynika to z dużych mocy wychwytu, niższych kosztów oraz kluczowych decyzji inwestycyjnych, jak ta dotycząca projektu LNG Tangguh w Indonezji. W perspektywie kilku lat może się to jednak zmienić – ponad połowę projektów planowanych do 2030 r. stanowią instalacje w sektorze produkcji wodoru, przemysłowym i usuwania CO₂ z atmosfery.
2024 – rok technologicznych „pierwszych razów”
W ubiegłym roku rozpoczęto budowę lub uruchomiono wiele innowacyjnych projektów, wcześniej niespotykanych w danych sektorach:
- W Wielkiej Brytanii zatwierdzono pierwszy na świecie projekt elektrowni gazowej z CCS (2 Mt CO₂/rok).
- W Szwecji decyzję inwestycyjną uzyskała największa instalacja usuwania CO₂ (CHP z technologią BECCS).
- W Chinach rozpoczęła działalność pierwsza na świecie instalacja CCS w przemyśle cementowym.
- W Australii uruchomiono pierwszą dużą instalację magazynującą CO₂ w wyeksploatowanym złożu gazowym.
Nowe kraje dołączyły do grona inwestorów. Kenia rozpoczęła budowę pilotażowego projektu DAC (direct air capture), a Indonezja – dużej instalacji CCS w przemyśle gazowym. Przełomowym wydarzeniem było także sfinansowanie pierwszego projektu CCS z wykorzystaniem klasycznego modelu project finance.
Popyt z rynku dobrowolnych offsetów napędza rozwój
W 2024 r. podpisano umowy zakupu blisko 6 milionów ton kredytów usuwania CO₂ – głównie z projektami BECCS i DAC. To prawie dwukrotnie więcej niż w 2023 r. i oznacza, że rośnie wiarygodność i bankowalność takich projektów. Daje to inwestorom większą pewność co do przychodów i pozwala szybciej podejmować decyzje FID.
Przyszłość: nowe regiony, nowe sektory, nowe wyzwania
W 2025 r. na rynek mają wejść dwa kluczowe projekty: największy na świecie system CCS w cementowni w Norwegii oraz największy zakład DAC w USA. Jednocześnie Chiny i kraje Bliskiego Wschodu zwiększają swoje zaangażowanie – odpowiadają już za 25% globalnej mocy operacyjnej i będącej w budowie.
Wzrost liczby projektów może wywołać presję na łańcuchy dostaw. Dziś każdy system CCS to projekt indywidualny – brakuje masowej produkcji urządzeń wychwytujących. Zmiana tego stanu rzeczy może być szansą gospodarczą dla krajów gotowych zainwestować w przemysłowe zaplecze technologii CCUS.
Dodatkowym impulsem może być rosnące zapotrzebowanie na energię ze strony centrów danych. Już dziś niektóre z nich rozważają wykorzystanie lokalnych źródeł zasilania z elektrowni gazowych wyposażonych w CCS, co może zwiększyć popyt na niskoemisyjne źródła energii.
Zobacz również:
- IEA: Światowe zużycie energii rośnie, OZE i atom dominują. „Nowa era energetyczna” – mówi Fatih Birol
- Polska ma wystarczający potencjał do magazynowania CO2, ale potrzebne są zmiany regulacyjne – PIG-PIB
- Polska stawia na CCS – podpisano list intencyjny
Źródło: IEA.
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
UE zatwierdza nowe limity masy dla ciężarówek zeroemisyjnych – przełom dla transportu
Ministrowie państw UE zgodzili się na zwiększenie dopuszczalnej masy ciężarówek elektrycznych i wodorowych, by umożliwić im przewóz większych ładunków bez utraty zasięgu. To ważny krok dla rozwoju transportu zeroemisyjnego.
Axpo i GNV przeprowadzają pierwsze bunkrowanie bio-LNG typu ship-to-ship we Włoszech
Axpo oraz włoski operator promowy GNV zrealizowali pierwszą w historii Włoch operację bunkrowania bio-LNG typu ship-to-ship w porcie w Genui. To ważny krok w dekarbonizacji żeglugi morskiej i rozwoju paliw odnawialnych.
Europejskie finansowanie surowców krytycznych – wyzwania i rekomendacje
Europa mierzy się z wyzwaniem skutecznego i odpowiedzialnego finansowania projektów dotyczących surowców przejściowych, kluczowych dla transformacji energetycznej. Brak spójnych mechanizmów i koordynacji na poziomie UE utrudnia rywalizację z globalnymi graczami.
Floty firmowe kluczem do wzrostu popytu na elektryki produkowane w UE
Komisja Europejska przygotowuje nowe przepisy, które mogą zrewolucjonizować rynek samochodów elektrycznych w Europie. Ambitne cele dla flot firmowych mają szansę znacząco zwiększyć produkcję i sprzedaż pojazdów Made-in-EU.
Wyzwania zrównoważonego pozyskiwania biogenicznego CO₂ dla e-paliw w Europie
Produkcja e-paliw, takich jak e-kerosen i e-metanol, wymaga dużych ilości zrównoważonego CO₂. Analiza T&E wskazuje, że dostępność biogenicznego CO₂ w Europie już dziś jest ograniczona i konkurencyjna wobec innych sektorów.
Luka biopaliwowa w prawie UE na 2035 rok: ryzyko niekontrolowanego wzrostu popytu
Nowa analiza T&E wskazuje, że luka w unijnym prawie dotyczącym biopaliw może spowodować gwałtowny wzrost zapotrzebowania na zaawansowane biopaliwa, przewyższający możliwości ich zrównoważonego pozyskania nawet dziewięciokrotnie do 2050 roku.
Komentarze