Chiński reaktor na Księżycu i wsparcie dla Rosji w obchodzeniu sankcji
Chiny i Rosja rozważają budowę reaktora jądrowego na Księżycu, który zasili Międzynarodową Stację Badawczą Księżyca (ILRS). Inicjatywa ma ruszyć w ciągu najbliższej dekady i stanowi element szerszej rywalizacji z programem Artemis prowadzonym przez NASA.
Reaktor jądrowy na potrzeby ILRS
Jak wskazuje Reuters, podczas konferencji w Szanghaju, Pei Zhaoyu, główny inżynier misji Chang’e-8 planowanej na 2028 rok, zaprezentował możliwe źródła zasilania Międzynarodowej Stacji Badawczej Księżyca (ILRS), którą Chiny budują we współpracy z Rosją. Wśród rozważanych rozwiązań znalazły się m.in. duże instalacje fotowoltaiczne, rurociągi i kable do przesyłu ciepła oraz energii elektrycznej, a także – po raz pierwszy oficjalnie – reaktor jądrowy.
Zgodnie z wcześniejszymi zapowiedziami Roskosmosu z 2023 roku, plan zakłada budowę reaktora jądrowego na powierzchni Księżyca Jednostka ta miałaby stanowić kluczowy element infrastruktury energetycznej ILRS. Obecność tego elementu w oficjalnej prezentacji chińskiego przedstawiciela sugeruje, że Pekin popiera projekt, mimo że dotąd nie został on formalnie ogłoszony.
Rosja liderem w kosmicznej energetyce jądrowej?
Wu Weiren, główny projektant chińskiego programu eksploracji Księżyca, podkreślił, że Rosja ma przewagę w dziedzinie energetyki jądrowej, szczególnie w kontekście wysyłania reaktorów w przestrzeń kosmiczną. Jak powiedział:
„W tym zakresie Rosja ma naturalną przewagę. Jeśli chodzi o elektrownie jądrowe, szczególnie te wysyłane w kosmos, prowadzi na świecie – wyprzedza Stany Zjednoczone.”
Dodał również:
„Po wcześniejszych niepowodzeniach w rozmowach dotyczących reaktora kosmicznego, mam nadzieję, że tym razem oba kraje wspólnie wyślą go na Księżyc.”
ILRS kontra Artemis – wyścig technologiczny
Budowa stacji ILRS wpisuje się w długofalowe ambicje Chin, które chcą stać się potęgą kosmiczną i wysłać astronautów na Księżyc do 2030 roku. Misja Chang’e-8 ma odegrać kluczową rolę w przygotowaniu infrastruktury pod załogową bazę. Według Wu Weirena, „podstawowy model” stacji badawczej zlokalizowanej w rejonie południowego bieguna Księżyca ma być gotowy do 2035 roku.
Inicjatywa ta stanowi bezpośrednią odpowiedź na amerykański program Artemis, który zakłada powrót astronautów NASA na powierzchnię Księżyca już w grudniu 2025 roku.
Międzynarodowa współpraca i projekt „555”
ILRS nie ogranicza się jedynie do współpracy rosyjsko-chińskiej. Chiny planują również utworzenie projektu „555”, który ma na celu zaangażowanie 50 krajów, 500 międzynarodowych instytutów badawczych oraz 5000 zagranicznych naukowców do współpracy przy eksploracji Księżyca.
Podczas konferencji w Szanghaju swoje prezentacje przedstawili także naukowcy z Roskosmosu. Zapowiedzieli oni badania mineralne oraz poszukiwania wody, a także możliwość wykorzystania materiałów księżycowych jako paliwa.
Rosyjsko-chińska współpraca napędzana napięciami z Zachodem
Choć koncepcja ILRS została ogłoszona jeszcze przed inwazją Rosji na Ukrainę w 2022 roku, chińscy analitycy zauważają, że obecne napięcia międzynarodowe wzmacniają współpracę Rosji i Chin. Według Liu Ying, badaczki Chińskiej Akademii Dyplomatycznej, szybki rozwój technologiczny Chin może pomóc Rosji w przezwyciężeniu skutków sankcji, które utrudniają dostęp do zachodnich technologii.
Jak zauważyła Liu: Chiny mogą „złagodzić presję” na Rosję i pomóc jej osiągnąć „nowe przełomy w dziedzinie wystrzeliwania satelitów, eksploracji Księżyca i budowy stacji kosmicznych.”
Zobacz również:
- Prąd z kosmosu już w 2026. Brzmi jak S-F? Aetherflux z finansowaniem
- Prąd z kosmosu? Niech będzie, byle tanio i stabilnie
- Lockheed Martin testuje pionowe panele PV dla misji księżycowych
Źródło: Eduardo Baptista dla Reuters
Może Cię również zainteresować
Największa na świecie stacja magazynowania energii sprężonego powietrza uruchomiona w Chinach – kluczowa rola Shanghai Electric
W chińskiej prowincji Jiangsu rozpoczęła działalność największa na świecie stacja magazynowania energii sprężonego powietrza (CAES), dla której kluczowe urządzenia dostarczyła firma Shanghai Electric. Nowa inwestycja ma istotny wpływ na transformację energetyczną i redukcję emisji CO2.
Klaster Zielonej Transformacji w Poznaniu – nowy impuls dla OZE i innowacji energetycznych
W Poznaniu podpisano porozumienie o utworzeniu Klastra Zielonej Transformacji. Inicjatywa ma wspierać rozwój OZE, magazynowania energii i innowacji na rzecz konkurencyjnej gospodarki. Minister klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska podkreśliła znaczenie partnerskiej współpracy w procesie transformacji.
BLUETTI prezentuje system magazynowania energii ES125 C&I na targach KEY 2026
BLUETTI, globalny dostawca rozwiązań czystej energii, wprowadził na rynek system magazynowania energii ES125 C&I podczas targów KEY 2026 w Rimini. Nowe rozwiązanie skierowane jest do sektora komercyjnego i przemysłowego, odpowiadając na rosnące wyzwania energetyczne w Europie.
Lista przedsiębiorstw oferujących dofinansowanie na poprawę efektywności energetycznej w 2026 roku opublikowana przez URE
Prezes URE ogłosił wykaz 36 podmiotów zobowiązanych, które w 2026 roku będą oferować bezzwrotne dofinansowania na poprawę efektywności energetycznej. Z programów mogą skorzystać gospodarstwa domowe, firmy oraz instytucje publiczne.
NFOŚiGW uruchamia centrum kompetencji dla transformacji energetycznej w ramach programu ELENA
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej rozpoczął pilotaż programu ELENA, który zapewni doradztwo dla spółek ciepłowniczych i samorządów przy modernizacji budynków publicznych i systemów ciepłowniczych. Inicjatywa ma ułatwić dostęp do finansowania oraz poprawić efektywność energetyczną.
Ostrzeżenie PSE: Uwaga na firmy podszywające się pod operatora systemu przesyłowego
Polskie Sieci Elektroenergetyczne ostrzegają przed przypadkami wykorzystywania ich nazwy i logo przez prywatne firmy z sektora energii. Sprawdź, jak rozpoznać prawdziwego przedstawiciela PSE.

Komentarze