Enerad
Porównaj oferty
Reklama

Co to jest zasada TPA (Third-party Access)?

Patrząc na rynek energetyczny w Polsce, nie sposób nie zauważyć, że krajowa sieć energetyczna znajduje się przede wszystkim w rękach pięciu podmiotów, będących tzw. Operatorami Systemu Dystrybucyjnego (OSD). Rozwiązanie to pozwala na łatwiejszy i mniej problematyczny przesył energii elektrycznej, ponieważ infrastrukturę w danym rejonie posiada tylko jedna firma. Jak jednak pogodzić interesy pięciu gigantów z ponad setką przedsiębiorstw, które świadczą usługi sprzedaży prądu, a nie mają możliwości postawienia własnej infrastruktury? Odpowiedzią na ten problem okazała się zasada TPA.

co to jest zasada TPA

Co to jest zasada TPA?

TPA (z języka angielskiego: Third-party Access) to zasada dostępu stron trzecich. Polega ona na udostępnieniu przez właściciela bądź operatora infrastruktury sieciowej osobom trzecim, tj. innym sprzedawcom energii elektrycznej, w celu umożliwienia im świadczenia usług na rzecz klientów. Innymi słowy – umożliwia ona sprzedawcom prądu korzystanie z dostępnej infrastruktury, stworzonej przez lokalnego dystrybutora sieci energetycznej, by za jej pośrednictwem dostarczać do wskazanej lokalizacji energię elektryczną dla użytkownika końcowego.

Kiedy została wprowadzona zasada TPA?

Zasada dostępu stron trzecich wynika z określonego przez Komisję Europejską w 1992 roku systemu. Przewidywał on nałożenie na przedsiębiorstwa, które zajmują się dystrybucją i przesyłem energii elektrycznej obowiązku ofertowania stron trzecich. Dzięki temu wprowadzona w 2009 roku Dyrektywa 2009/72/WE, zwana potocznie dyrektywą energetyczną, mogła ostatecznie zobligować dystrybutorów do świadczenia usług przesyłu energii przez inne przedsiębiorstwa na infrastrukturze postawionej przez dystrybutora.

Jakie korzyści niesie ze sobą TPA?

Przede wszystkim wprowadzenie zasady TPA pozwoliło klientom (biznesowym od 2004 roku, domowym od 2007 roku), na swobodną zmianę sprzedawcy energii elektrycznej. Pobudziło to rynek, zachęcając firmy energetyczne do walki o klienta także ofertą cenową. W efekcie odbiorca końcowy może wybrać takiego sprzedawcę, którego oferta jest z jego perspektywy najkorzystniejsza cenowo (atrakcyjne oferty możecie znaleźć np. w porównywarce cen prądu). Następnie osoba taka kupuje energię elektryczną od wybranego sprzedawcy oraz usługę dostarczania energii od lokalnego dystrybutora.

W jakich branżach funkcjonuje zasada TPA?

Zasada TPA funkcjonuje nie tylko na rynku energetycznym, ale także przykładowo w sektorze komunikacji. Przykładowo sieć należy do Orange TP S.A., które jest pierwszą stroną, drugą stronę stanowi klient, a trzecią stroną może być firma NETIA, świadcząca usługi telekomunikacyjne. Analogicznie poprzez poprowadzony do bloku mieszkalnego światłowód firmy Orange można skorzystać z oferty konkurencyjnej firmy na lokalnym rynku.

Innym przykładem jest kolej, w przypadku której PKP stworzyło infrastrukturę kolejową, a wśród sprzedawców usług transportowych znajdziemy nie tylko grupy spółek PKP, ale także koleje regionalne, czy też Arriva RP Sp. z o.o., należącą do koncernu Deutsche Bahn.

Komentarze

Subskrybuj
Powiadom o
guest
0 komentarzy
najnowszy
najstarszy oceniany
Komentarze w tekście
Zobacz wszystkie komentarze

Enerad.pl

enerad.pl to branżowy portal informacyjny o energii i OZE. Publikujemy aktualności, analizy rynkowe oraz zestawienia ofert i produktów. W naszym serwisie znajdziesz także ogłoszenia branżowe oraz profile firm i producentów.

🔍 Obserwuj nas, aby być na bieżąco: X (Twitter) | LinkedIn

Może Cię również zainteresować

PGE Energia Odnawialna wybrała wykonawcę Magazynu Energii Gryfino

PGE Energia Odnawialna wybrała wykonawcę Magazynu Energii Gryfino

PGE Energia Odnawialna zakończyła wybór wykonawcy dla największego w Polsce bateryjnego magazynu energii – inwestycji w Gryfinie. Projekt zrealizuje konsorcjum polskich firm, a dostawcą technologii będzie Fluence Energy.

14.04.2026
Energia elektryczna Technologia Wiadomości z rynku
ORLEN rozwija sieć ultraszybkich hubów ładowania w Czechach

ORLEN rozwija sieć ultraszybkich hubów ładowania w Czechach

ORLEN uruchomił pierwsze wielostanowiskowe huby ultraszybkiego ładowania pojazdów elektrycznych w Czechach, realizując strategię ekspansji poza Polską. Do końca 2026 roku spółka planuje otworzyć 11 takich lokalizacji, a do 2030 roku – ponad 600 punktów ładowania.

14.04.2026
Elektromobilność Technologia Wiadomości z rynku
Program NaszEauto z nowymi, uproszczonymi zasadami – szybsze dofinansowanie na transport zeroemisyjny

Program NaszEauto z nowymi, uproszczonymi zasadami – szybsze dofinansowanie na transport zeroemisyjny

NFOŚiGW wprowadza uproszczenia w programie NaszEauto – wnioskodawcy mogą teraz skorzystać z gwarancji zamiast weksla lub cesji AC, co przyspieszy wypłatę dofinansowania na pojazdy zeroemisyjne.

14.04.2026
Dofinansowania Wiadomości z rynku
Farma fotowoltaiczna Łosienice przyłączona do sieci – Energa przekracza 1 GW mocy OZE

Farma fotowoltaiczna Łosienice przyłączona do sieci – Energa przekracza 1 GW mocy OZE

Grupa Energa uruchomiła przyłącze farmy fotowoltaicznej Łosienice na Pomorzu. Nowa instalacja o mocy 39,9 MW zwiększa potencjał OZE spółki powyżej 1 GW i zasili ponad 20 tys. gospodarstw domowych.

14.04.2026
Energia elektryczna Technologia Wiadomości z rynku
ORLEN zwiększa krajowe wydobycie gazu ziemnego – nowe inwestycje w Jastrzębcu i Sierosławiu

ORLEN zwiększa krajowe wydobycie gazu ziemnego – nowe inwestycje w Jastrzębcu i Sierosławiu

ORLEN uruchomił wydobycie gazu ziemnego z nowych odwiertów w Jastrzębcu i Sierosławiu, zwiększając krajową produkcję i wzmacniając bezpieczeństwo energetyczne Polski. Inwestycje te zapewnią stabilne dostawy surowca dla energetyki i przemysłu przez kolejne lata.

14.04.2026
Gaz i wodór Technologia Wiadomości z rynku
Dziewięć kluczowych wniosków dla przyszłości polskiego ciepłownictwa – raport Polityki Insight

Dziewięć kluczowych wniosków dla przyszłości polskiego ciepłownictwa – raport Polityki Insight

Transformacja polskiego ciepłownictwa wymaga wielopoziomowych inwestycji i zmian regulacyjnych. Raport Polityki Insight, przygotowany przy współpracy z Fortum, wskazuje dziewięć najważniejszych kierunków rozwoju sektora.

13.04.2026
Efektywność energetyczna Analizy i komentarze Technologia Wiadomości z rynku
Zobacz pozostałe artykuły