Enerad
Porównaj oferty

Co to jest zasada TPA (Third-party Access)?

Patrząc na rynek energetyczny w Polsce, nie sposób nie zauważyć, że krajowa sieć energetyczna znajduje się przede wszystkim w rękach pięciu podmiotów, będących tzw. Operatorami Systemu Dystrybucyjnego (OSD). Rozwiązanie to pozwala na łatwiejszy i mniej problematyczny przesył energii elektrycznej, ponieważ infrastrukturę w danym rejonie posiada tylko jedna firma. Jak jednak pogodzić interesy pięciu gigantów z ponad setką przedsiębiorstw, które świadczą usługi sprzedaży prądu, a nie mają możliwości postawienia własnej infrastruktury? Odpowiedzią na ten problem okazała się zasada TPA.

co to jest zasada TPA

Co to jest zasada TPA?

TPA (z języka angielskiego: Third-party Access) to zasada dostępu stron trzecich. Polega ona na udostępnieniu przez właściciela bądź operatora infrastruktury sieciowej osobom trzecim, tj. innym sprzedawcom energii elektrycznej, w celu umożliwienia im świadczenia usług na rzecz klientów. Innymi słowy – umożliwia ona sprzedawcom prądu korzystanie z dostępnej infrastruktury, stworzonej przez lokalnego dystrybutora sieci energetycznej, by za jej pośrednictwem dostarczać do wskazanej lokalizacji energię elektryczną dla użytkownika końcowego.

Kiedy została wprowadzona zasada TPA?

Zasada dostępu stron trzecich wynika z określonego przez Komisję Europejską w 1992 roku systemu. Przewidywał on nałożenie na przedsiębiorstwa, które zajmują się dystrybucją i przesyłem energii elektrycznej obowiązku ofertowania stron trzecich. Dzięki temu wprowadzona w 2009 roku Dyrektywa 2009/72/WE, zwana potocznie dyrektywą energetyczną, mogła ostatecznie zobligować dystrybutorów do świadczenia usług przesyłu energii przez inne przedsiębiorstwa na infrastrukturze postawionej przez dystrybutora.

Jakie korzyści niesie ze sobą TPA?

Przede wszystkim wprowadzenie zasady TPA pozwoliło klientom (biznesowym od 2004 roku, domowym od 2007 roku), na swobodną zmianę sprzedawcy energii elektrycznej. Pobudziło to rynek, zachęcając firmy energetyczne do walki o klienta także ofertą cenową. W efekcie odbiorca końcowy może wybrać takiego sprzedawcę, którego oferta jest z jego perspektywy najkorzystniejsza cenowo (atrakcyjne oferty możecie znaleźć np. w porównywarce cen prądu). Następnie osoba taka kupuje energię elektryczną od wybranego sprzedawcy oraz usługę dostarczania energii od lokalnego dystrybutora.

W jakich branżach funkcjonuje zasada TPA?

Zasada TPA funkcjonuje nie tylko na rynku energetycznym, ale także przykładowo w sektorze komunikacji. Przykładowo sieć należy do Orange TP S.A., które jest pierwszą stroną, drugą stronę stanowi klient, a trzecią stroną może być firma NETIA, świadcząca usługi telekomunikacyjne. Analogicznie poprzez poprowadzony do bloku mieszkalnego światłowód firmy Orange można skorzystać z oferty konkurencyjnej firmy na lokalnym rynku.

Innym przykładem jest kolej, w przypadku której PKP stworzyło infrastrukturę kolejową, a wśród sprzedawców usług transportowych znajdziemy nie tylko grupy spółek PKP, ale także koleje regionalne, czy też Arriva RP Sp. z o.o., należącą do koncernu Deutsche Bahn.

Komentarze

Subskrybuj
Powiadom o
guest
0 komentarzy
najnowszy
najstarszy oceniany

Enerad.pl

enerad.pl to branżowy portal informacyjny o energii i OZE. Publikujemy aktualności, analizy rynkowe oraz zestawienia ofert i produktów. W naszym serwisie znajdziesz także ogłoszenia branżowe oraz profile firm i producentów.

🔍 Obserwuj nas, aby być na bieżąco: X (Twitter) | LinkedIn

Może Cię również zainteresować

Zakończenie programu pomocy publicznej kosztów osieroconych w energetyce

Zakończenie programu pomocy publicznej kosztów osieroconych w energetyce

31 sierpnia Prezes URE ogłosiła zakończenie najstarszego programu pomocy publicznej w polskiej energetyce, dotyczącego kosztów osieroconych i kontraktów długoterminowych. Program trwał od 2008 do 2025 roku i obejmował wypłatę 17,45 mld zł rekompensat.

11.09.2026
Energia elektryczna Analizy i komentarze Wiadomości z rynku
NFOŚiGW wesprze budowę elektrociepłowni na odpady w gminie Kępno

NFOŚiGW wesprze budowę elektrociepłowni na odpady w gminie Kępno

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej przeznaczy blisko 131 mln zł na budowę elektrociepłowni w Olszowej. Inwestycja pozwoli zagospodarować frakcję energetyczną odpadów i wzmocnić lokalne bezpieczeństwo energetyczne.

11.09.2026
Dofinansowania Technologia Wiadomości z rynku
Stacja Norki z decyzją lokalizacyjną – kluczowy krok dla projektu Harmony Link

Stacja Norki z decyzją lokalizacyjną – kluczowy krok dla projektu Harmony Link

Projekt Harmony Link zyskał kolejne ważne rozstrzygnięcie – stacja Norki otrzymała decyzję lokalizacyjną. Inwestycja ma istotne znaczenie dla bezpieczeństwa energetycznego Polski i rozwoju wymiany energii z Litwą.

11.09.2026
Energia elektryczna Technologia Wiadomości z rynku
TAURON Nowe Technologie wdraża usługę „Światło jako Usługa” – Gmina Iwanowice pionierem rozwiązania

TAURON Nowe Technologie wdraża usługę „Światło jako Usługa” – Gmina Iwanowice pionierem rozwiązania

Gmina Iwanowice jako pierwsza wśród ponad 600 samorządów współpracujących z TAURONEM wdroży usługę „Światło jako Usługa”. Nowy model obejmuje energooszczędne oświetlenie LED, wsparcie techniczne oraz rozwój inteligentnych rozwiązań dla przestrzeni publicznej.

11.09.2026
Efektywność energetyczna Technologia Wiadomości z rynku
BattSwap – automatyczna wymiana baterii dla flot elektrycznych już w Polsce

BattSwap – automatyczna wymiana baterii dla flot elektrycznych już w Polsce

Czeska firma BattSwap wprowadza na polski rynek system automatycznej wymiany baterii dla elektrycznych samochodów dostawczych. Rozwiązanie skraca przestoje pojazdów i ogranicza zapotrzebowanie na moc z sieci, co może przyspieszyć elektryfikację flot miejskich.

11.09.2026
Elektromobilność Technologia Wiadomości z rynku
Narodowa Debata o Bezpieczeństwie Klimatycznym: kluczowe wyzwania i działania MKiŚ

Narodowa Debata o Bezpieczeństwie Klimatycznym: kluczowe wyzwania i działania MKiŚ

W Sejmie odbyła się Narodowa Debata o Bezpieczeństwie Klimatycznym, podczas której przedstawiciele nauki, NGO i samorządów omawiali wyzwania związane ze zmianami klimatycznymi. Minister Paulina Hennig-Kloska przedstawiła główne działania resortu w zakresie ochrony środowiska, gospodarki wodnej, adaptacji miast oraz transformacji energetycznej.

11.09.2026
OZE Analizy i komentarze Wiadomości z rynku
Zobacz pozostałe artykuły