„Czyste Powietrze” z problemami: 103 zawiadomienia i miliardy na ratunek
Ministra klimatu Paulina Hennig-Kloska zaprezentowała efekty kontroli programu „Czyste Powietrze”. Wskazano rażące zaniedbania, ale też konkretne działania naprawcze. Program zyskał nowe finansowanie i narzędzia kontroli, a resort złożył już 103 zawiadomienia do prokuratury.
Skala nieprawidłowości w programie „Czyste Powietrze” zaskoczyła resort
24 kwietnia 2025 r. podczas posiedzenia sejmowej Komisji Ochrony Środowiska ministra klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska przedstawiła rezultaty audytu programu „Czyste Powietrze”. Ministra przyznała, że przez lata realizacji program był źle zarządzany i obarczony licznymi nieprawidłowościami.
– Program Czyste Powietrze był niedostatecznie nadzorowany, a w jego realizacji dochodziło do wielu nieprawidłowości – zaznaczyła ministra.
Brak spójnego nadzoru, niewystarczające kadry w WFOŚiGW i niekontrolowane wydatki doprowadziły do licznych nadużyć. Resort postanowił przywrócić przejrzystość i funkcjonalność największego programu walki o czyste powietrze w Polsce.
Największe błędy: zawyżone ceny, martwe instalacje i fikcyjne inwestycje
W trakcie kontroli wykryto szereg patologicznych praktyk. Najpoważniejsze z nich to:
- zawyżanie cen urządzeń nawet kilkunastokrotnie (np. rekuperator za kilkanaście tysięcy zł, którego rynkowa wartość wynosi kilkaset złotych),
- montaż systemów wentylacyjnych w pomieszczeniach bez dostępu do prądu,
- wypłaty zaliczek na inwestycje bez efektów ekologicznych – np. montaż pomp ciepła w nieocieplonych budynkach lub przechowywanie ich w stodołach.
Ministra podkreśliła, że te działania nie tylko narażały środki publiczne, ale także wypaczały sens programu.
Reforma i nowe zabezpieczenia: więcej kontroli i więcej pieniędzy
Rząd przeprowadził gruntowną reformę programu. Kluczowe zmiany to:
- zapewnienie stabilnych źródeł finansowania: 13 mld zł z KPO, 7,6 mld zł z FEnIKS oraz 10 mld zł z Funduszu Modernizacyjnego,
- wdrożenie nowych procedur kontrolnych i narzędzi weryfikacji kosztów,
- zwiększenie kadry WFOŚiGW o 36%, a w niektórych regionach nawet o 100%,
- powołanie Operatorów Programu – instytucji wspierających beneficjentów.
Dodatkowo złożono już 103 zawiadomienia do prokuratury w sprawie podejrzenia nadużyć.
– Przywracamy zaufanie do programu i uszczelniamy system przyznawania dofinansowań – podkreśliła Hennig-Kloska.
Mimo kryzysu, program „Czyste Powietrze” ma ogromny potencjał
Pomimo ujawnionych nieprawidłowości, resort widzi w programie ogromny potencjał. W samym 2024 roku złożono rekordowe 278 tysięcy wniosków o dofinansowanie.
Ministra zapewniła, że przy właściwym nadzorze i wsparciu instytucjonalnym program może znacząco ograniczyć emisję zanieczyszczeń i poprawić jakość życia mieszkańców.
– Przykłady dobrze zrealizowanych inwestycji pokazują, że program może działać skutecznie – zakończyła ministra.
Zobacz również:
- PORT PC ma pod lupą Czyste Powietrze: wsparcie dla pokrzywdzonych i piętnowanie nadużyć
- NFOŚiGW ostrzega gminy. Ryzyko nadużyć w programie Czyste Powietrze
- Protest w Warszawie przeciwko „Czystemu Powietrzu”
- PORT PC alarmuje: Lista ZUM pełna błędów, fałszywych klas i luk prawnych
Źródło: wystąpienie minister Pauliny Hennig-Kloski podczas posiedzenia sejmowej Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 24.04.2025 r., oprac. własne.
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
Energa Operator uruchamia bezpłatne powiadomienia o wyłączeniach prądu
Energa Operator wprowadza nową, bezpłatną usługę alertów o planowanych przerwach i awariach w dostawach energii. Powiadomienia można otrzymywać SMS-em lub e-mailem po wyrażeniu zgody podczas rozmowy z konsultantem.
Pilotażowy program wsparcia spółdzielni energetycznych na Dolnym Śląsku – start naboru i nowe możliwości
We Wrocławiu uruchomiono Pilotażowy Program Wsparcia Spółdzielni Energetycznych, mający na celu rozwój lokalnych wspólnot energetycznych. Program, realizowany przez WFOŚiGW, TAURON Dystrybucję i BOŚ Bank, oferuje wsparcie finansowe oraz organizacyjne dla samorządów i mieszkańców Dolnego Śląska.
Mercedes-Benz Trucks uruchamia produkcję nowej generacji elektrycznego eActros 400 w Wörth
Mercedes-Benz Trucks rozpoczął seryjną produkcję drugiej generacji elektrycznego eActros 400 w fabryce w Wörth. Nowy model ma zwiększyć konkurencyjność producenta w segmencie ciężkich pojazdów elektrycznych i wesprzeć transformację transportu drogowego.
RCEkoenergia modernizuje oczyszczalnię ścieków w Czechowicach-Dziedzicach – nowoczesność i efektywność
RCEkoenergia, spółka należąca do Grupy Unimot, rozpoczyna modernizację oczyszczalni ścieków w Czechowicach-Dziedzicach. Nowa inwestycja ma poprawić efektywność, automatyzację i bezpieczeństwo instalacji przy jednoczesnym ograniczeniu wpływu na środowisko.
Komisja Europejska zatwierdza pomoc państwa dla pierwszej elektrowni jądrowej w Polsce
Komisja Europejska wyraziła zgodę na pakiet wsparcia dla budowy i eksploatacji pierwszej polskiej elektrowni jądrowej. Inwestycja ma kluczowe znaczenie dla dekarbonizacji krajowej energetyki.
Opóźnienie ETS2 może kosztować UE 50 mld euro – kluczowe wyzwania i konsekwencje
Opóźnienie wdrożenia ETS2 może skutkować utratą 50 mld euro wpływów w 2027 roku oraz wzrostem kosztów dla gospodarstw domowych. Unijne decyzje dotyczące standardów emisji i systemu handlu uprawnieniami do emisji CO₂ mają istotny wpływ na przyszłość transformacji energetycznej.
Komentarze