Europa traci przewagę w wyścigu o energię przyszłości. Czy strategia KE uratuje fuzję jądrową?
Unia Europejska traci pozycję lidera w rozwoju energetyki termojądrowej – zaledwie 2% globalnych inwestycji trafia dziś na Stary Kontynent. Brakuje nie tylko pieniędzy, ale przede wszystkim politycznego przywództwa. Czy zapowiadana strategia Komisji Europejskiej coś zmieni?
UE zostaje w tyle za USA i Chinami
Energetyka termojądrowa – technologia określana często mianem „świętego Graala” energetyki – może w przyszłości dostarczać czystej, praktycznie niewyczerpalnej energii. Jednak mimo zaangażowania UE w projekt ITER, Europa coraz bardziej traci dystans wobec Stanów Zjednoczonych i Chin.
Jak zauważył Christophe Grudler, francuski eurodeputowany z grupy Renew Europe, podczas konferencji w Barcelonie zaledwie 2% światowych inwestycji w fuzję jądrową trafia obecnie do Europy. Dla porównania – aż 75% kapitału prywatnego płynie do USA. Jego zdaniem winna jest nie tylko biurokracja, ale przede wszystkim brak jednoznacznego, politycznego przywództwa w Komisji Europejskiej.
– Dziś odpowiedzialność za fuzję rozmywa się między Euratomem, dyrekcją generalną ds. badań naukowych i dyrekcją generalną ds. energii – powiedział Grudler. – Potrzeba jasnego przywództwa politycznego – najlepiej z poziomu przewodniczącej Komisji lub jednego z wiceprzewodniczących wykonawczych.
Strategia, która wykracza poza finansowanie
Na potrzebę wypracowania kompleksowej strategii wskazywał również Massimo Garribba, wicedyrektor generalny w DG Energy (Dyrekcja Generalna ds. Energii KE). Jego zdaniem Europa nie stworzyła dotąd spójnego ekosystemu instytucji i infrastruktury badawczej wokół fuzji – mimo że od 2007 r. na sam projekt ITER przeznaczono 10,7 mld euro.
– ITER jest absolutnie fundamentalny, ale sam nie wystarczy. Potrzebujemy całego systemu, który prowadzi do końcowego rozwiązania komercyjnego – zaznaczył Garribba.
W opinii Komisji nowa strategia powinna obejmować nie tylko finansowanie, ale też precyzyjnie określone cele, role i odpowiedzialności – zarówno publiczne, jak i prywatne. W przeciwnym razie trudno będzie zdobyć środki w nowym budżecie UE na lata 2028–2034, którego negocjacje rozpoczną się już w lipcu.
Przemysł gotowy, politycy nie
Eksperci zebrani w Barcelonie wskazywali, że Europa nadal ma ogromny potencjał – przemysł, doświadczenie i zaplecze badawcze zbudowane wokół ITER. Jednak aby przejść od badań do komercjalizacji, potrzebna jest długofalowa wizja oraz dostosowanie łańcuchów dostaw do wymagań przyszłej produkcji energii z fuzji.
Grudler podkreślił też potrzebę stworzenia jednolitego europejskiego modelu regulacyjnego dla fuzji – oddzielonego od przepisów dotyczących rozszczepienia jądrowego. Proponuje, by fuzja została objęta mechanizmami podobnymi do istniejących już europejskich partnerstw publiczno-prywatnych, takich jak Hydrogen Joint Undertaking czy Battery Alliance.
Zobacz również:– Potrzebujemy tej samej ambicji dla fuzji jądrowej – podsumował eurodeputowany.
- 130 mln euro dla Proxima Fusion. Europa przyspiesza wyścig o energię z fuzji jądrowej
- Enea: drony, AI i fuzja jądrowa. Technologiczne hity 2morrow_EnergINN 2025
Źródło: Euractiv
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
UE zatwierdza nowe limity masy dla ciężarówek zeroemisyjnych – przełom dla transportu
Ministrowie państw UE zgodzili się na zwiększenie dopuszczalnej masy ciężarówek elektrycznych i wodorowych, by umożliwić im przewóz większych ładunków bez utraty zasięgu. To ważny krok dla rozwoju transportu zeroemisyjnego.
Axpo i GNV przeprowadzają pierwsze bunkrowanie bio-LNG typu ship-to-ship we Włoszech
Axpo oraz włoski operator promowy GNV zrealizowali pierwszą w historii Włoch operację bunkrowania bio-LNG typu ship-to-ship w porcie w Genui. To ważny krok w dekarbonizacji żeglugi morskiej i rozwoju paliw odnawialnych.
Europejskie finansowanie surowców krytycznych – wyzwania i rekomendacje
Europa mierzy się z wyzwaniem skutecznego i odpowiedzialnego finansowania projektów dotyczących surowców przejściowych, kluczowych dla transformacji energetycznej. Brak spójnych mechanizmów i koordynacji na poziomie UE utrudnia rywalizację z globalnymi graczami.
Floty firmowe kluczem do wzrostu popytu na elektryki produkowane w UE
Komisja Europejska przygotowuje nowe przepisy, które mogą zrewolucjonizować rynek samochodów elektrycznych w Europie. Ambitne cele dla flot firmowych mają szansę znacząco zwiększyć produkcję i sprzedaż pojazdów Made-in-EU.
Wyzwania zrównoważonego pozyskiwania biogenicznego CO₂ dla e-paliw w Europie
Produkcja e-paliw, takich jak e-kerosen i e-metanol, wymaga dużych ilości zrównoważonego CO₂. Analiza T&E wskazuje, że dostępność biogenicznego CO₂ w Europie już dziś jest ograniczona i konkurencyjna wobec innych sektorów.
Luka biopaliwowa w prawie UE na 2035 rok: ryzyko niekontrolowanego wzrostu popytu
Nowa analiza T&E wskazuje, że luka w unijnym prawie dotyczącym biopaliw może spowodować gwałtowny wzrost zapotrzebowania na zaawansowane biopaliwa, przewyższający możliwości ich zrównoważonego pozyskania nawet dziewięciokrotnie do 2050 roku.
Komentarze