Gaz i prąd pod ostrzałem cyberataków: eksperci radzą, jak się bronić
Wzrost liczby ataków na infrastrukturę energetyczną i gazową wymusza nowe podejście do ochrony. Eksperci wskazują na konieczność inwestycji w zintegrowane systemy ochrony technicznej i IT, zgodne z regulacjami prawnymi i technologicznymi. ENISA odnotowała w 2023 roku wzrost incydentów o ponad 30%. Jakie rozwiązania rekomendują specjaliści?
Infrastruktura krytyczna pod rosnącą presją zagrożeń
Tłocznie gazu i stacje przesyłowe energii stały się kluczowymi elementami bezpieczeństwa państw. Coraz częściej padają one ofiarą nie tylko ataków fizycznych, ale także hybrydowych, łączących działania cybernetyczne z sabotażem. Europejska Agencja ds. Cyberbezpieczeństwa (ENISA) wskazuje, że w 2023 roku liczba incydentów naruszających bezpieczeństwo obiektów energetycznych w UE wzrosła o ponad 30% w porównaniu do roku wcześniejszego.
Część z tych ataków łączyła sabotaż fizyczny z cyberoperacjami. Według raportu ENISA „2024 Report on the State of Cybersecurity in the Union” najczęściej obserwowane zagrożenia to ataki typu ransomware oraz DDoS. Sektory najbardziej narażone to administracja publiczna (19% incydentów), transport (11%) i sektor finansowy (9%).
Kompleksowe systemy ochrony zamiast tradycyjnych rozwiązań
Eksperci podkreślają, że ochrona infrastruktury krytycznej wykracza poza „płoty i kamery”.
– Skuteczna ochrona obiektów infrastruktury krytycznej wkracza w nowy etap, nie kończy się już na płocie i kamerach. Dziś potrzebne i coraz częściej stosowane są kompleksowe systemy ochrony technicznej, łączące monitoring, kontrolę dostępu czy integrację ze SCADA – mówi Leszek Woźniak, Kierownik Sprzedaży Strategicznej w SPIE BTS.
Nowoczesne systemy ochrony obejmują m.in. dozór wizyjny w paśmie widzialnym i podczerwonym, systemy sygnalizacji włamania i napadu, ochronę obwodową oraz kontrolę dostępu z centralnym zarządzaniem. Kluczową rolę odgrywa platforma integracyjna PSIM, umożliwiająca zarządzanie wszystkimi systemami w czasie rzeczywistym. Integracja z BMS i SCADA pozwala na szybkie wykrywanie i reagowanie na incydenty.
Wymogi prawne i standardy technologiczne
Ochrona infrastruktury krytycznej musi spełniać wymogi prawne, takie jak wytyczne Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, ustawa o zarządzaniu kryzysowym czy Krajowe Ramy Interoperacyjności.
– Projekty ochrony technicznej muszą uwzględniać normy, przepisy i wytyczne inwestora. Brak zgodności z regulacjami oznacza nie tylko niebezpieczeństwo, ale i niezgodność z prawem – podkreśla Maciej Sobczak, Kierownik Kontraktu w SPIE BTS.
Zabezpieczenia muszą odpowiadać normom PN-EN 62676 (monitoring wizyjny) i PN-EN 60839 (sygnalizacja włamania, kontrola dostępu). Integrator systemów ochrony powinien dysponować odpowiednim doświadczeniem i skalą działania, by zapewnić kompleksowe i zgodne z prawem wdrożenie.
Proces zabezpieczenia krok po kroku
Realizacja projektu ochrony infrastruktury krytycznej obejmuje audyt bezpieczeństwa, opracowanie projektu koncepcyjnego i wykonawczego, instalację, testy funkcjonalne oraz szkolenia dla personelu.
– Dobrze zaprojektowane systemy ochrony muszą uwzględniać nie tylko zabezpieczenie przed zagrożeniami aktualnymi, ale również elastyczność w dostosowywaniu się do nowych form ryzyka – zaznacza Leszek Woźniak ze SPIE BTS.
Ekspert podkreśla znaczenie inwestycji w technologie skalowalne i interoperacyjne, co umożliwia elastyczne dopasowanie systemów ochrony do zmieniającego się środowiska zagrożeń. To także optymalizacja kosztów inwestycji i utrzymania.
Kluczowe rekomendacje ENISA
Raport ENISA rekomenduje wzmocnienie cyberodporności sektorów objętych dyrektywą NIS2, w tym energetyki i gazownictwa. Zaleca m.in. rozwój planów reagowania na incydenty, współpracę międzysektorową i zwiększenie świadomości zagrożeń wśród pracowników. ENISA wskazuje również na potrzebę wzmacniania kompetencji narodowych zespołów reagowania na incydenty (CSIRT) i tworzenia systemów szkoleń oraz testów odpornościowych.
Ochrona infrastruktury krytycznej – fundament bezpieczeństwa energetycznego
Ochrona infrastruktury krytycznej to dziś nie tylko obowiązek prawny, ale kluczowy element budowania odporności państwa. Wzrost liczby incydentów i ich złożoność wymagają integracji systemów ochrony technicznej z IT, zgodności z regulacjami oraz inwestycji w technologie odporne i skalowalne.
Raport ENISA podkreśla znaczenie współpracy i dzielenia się wiedzą między państwami UE.
Zobacz również:– Oczekiwana w obecnych okolicznościach ochrona infrastruktury krytycznej opiera się na połączeniu technicznych środków zabezpieczenia z systemami informatycznymi – podsumowuje Leszek Woźniak.
- Bałtyckie kraje odłączają się od BRELL – obawy o cyberataki z Rosji
- Gigantyczna awaria prądu w Hiszpanii i Portugalii. Czy to cyberatak?
- WindEurope: farmy wiatrowe będą wspierać służby w działaniach obronnych
- SolarPower Europe apeluje o wzmocnienie cyberbezpieczeństwa sektora PV
Źródło: raport „2024 Report on the State of Cybersecurity in the Union”, materiały SPIE BTS.
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
TAURON Ciepło inwestuje w modernizację i bezpieczeństwo dostaw ciepła w Dąbrowie Górniczej
TAURON Ciepło przeznacza ponad 115 mln zł na rozwój i modernizację infrastruktury ciepłowniczej w Dąbrowie Górniczej. Inwestycje mają kluczowe znaczenie dla niezawodności dostaw ciepła, bezpieczeństwa energetycznego oraz komfortu mieszkańców.
Aktualizacja Planu wdrożenia Nowego Modelu Wymiany Informacji (NMWI) przez CSIRE
Polskie Sieci Elektroenergetyczne zaktualizowały Plan etapowego wdrożenia Nowego Modelu Wymiany Informacji (NMWI) za pośrednictwem CSIRE. Zmiana dotyczy zadania opcjonalnego S2.14 i obowiązuje od 1 września 2026 r.
Bilansowanie handlowe KSE: wyzwania i ryzyka w lipcu 2026
W lipcu 2026 roku bilansowanie handlowe w Krajowym Systemie Elektroenergetycznym napotkało na poważne wyzwania. Powtarzające się niezbilansowanie portfeli POB generuje ryzyka dla bezpieczeństwa systemu i wpływa na skrajne ceny energii na rynku bilansującym.
Termomodernizacja 500 szkół z KPO: nowa jakość edukacji i efektywności energetycznej
W całej Polsce trwa modernizacja energetyczna 500 placówek edukacyjnych, finansowana z Krajowego Planu Odbudowy. Przykładem jest Szkoła Podstawowa nr 8 w Gnieźnie, która zyskała nowoczesne rozwiązania poprawiające komfort nauki i efektywność energetyczną.
NFOŚiGW dzieli się doświadczeniem z Ukrainą: wsparcie dla systemu finansowania ochrony środowiska
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej rozpoczął praktyczną współpracę z Ukrainą w zakresie finansowania ochrony środowiska i transformacji energetycznej. Wspólne działania mają na celu budowę efektywnego, odpornego na zmiany systemu wsparcia zielonej transformacji u naszego wschodniego sąsiada.
NFOŚiGW zostaje większościowym akcjonariuszem EMP – 4,5 mld zł na polski samochód elektryczny
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej przekazał ElectroMobility Poland blisko 4,5 mld zł, stając się większościowym akcjonariuszem spółki. To kluczowy krok w realizacji Polskiego Hubu Elektromobilności i budowy krajowej fabryki aut elektrycznych.
Komentarze