Kim jest prosument wirtualny?
Prosument wirtualny to jeden z typów prosumenta OZE. Inaczej niż pozostali prosumenci, wirtualny prosument nie musi dysponować własną, fizyczną instalacją OZE. Wyjaśniamy, jakie są zasady dla prosumenta wirtualnego i od kiedy obowiązują.
Kim jest prosument wirtualny?
Prosument wirtualny to osoba fizyczna lub firma, która nie posiada własnej instalacji fotowoltaicznej, ale może czerpać korzyści z energii odnawialnej poprzez zakup wirtualnego udziału w instalacji OZE (Odnawialne Źródła Energii) zlokalizowanej w innym miejscu.
Możliwość rozdzielenia miejsca produkcji i miejsca konsumpcji energii z OZE to ukłon w stronę osób i podmiotów, które obecnie nie mają szansy skorzystać z przywilejów konsumenckich np. ze względu na brak miejsca do montażu. Mowa tu m.in. o:
- mieszkańcach obiektów wielorodzinnych, które ze względu na ochronę konserwatorską nie mogą montować fotowoltaiki,
- właścicielach lub zarządcach biurowców, którzy ze względu na konstrukcję nie mają miejsca na montaż instalacji,
- mieszkańcach osiedlach “bliźniaków”, które nie dysponują odpowiednią ilością miejsca do montażu fotowoltaiki na gruncie czy dachu,
- przedsiębiorstwach,
- związkach wyznaniowych,
- jednostkach samorządu terytorialnego,
- jednostkach użyteczności publicznej.
Chcecie dowiedzieć się kim jest prosument i jak jest rozliczany? Zajrzyjcie na te strony:
- Prosument – kim jest? Aktualne ustawy i zasady
- Co to jest net-billing?
- Rozliczenie energii wprowadzonej do sieci z fotowoltaiki
Prosument wirtualny – od kiedy?
Zgodnie z zapisami ustawy o OZE mechanizm prosumenta wirtualnego miał zacząć obowiązywać dopiero od 2 lipca 2024 roku. Data ta była bezpośrednio powiązana z wdrożeniem Centralnego Systemu Informacji Rynku Energii. Aktualnie wiadomo jednak, że wdrożenie CSIRE opóźni się. System ma pojawić się dopiero w lipcu 2025 roku. To z kolei oznacza, że wejście w życie prosumenta wirtualnego będzie możliwe również dopiero w 2025 roku.
Prosument wirtualny – zasady funkcjonowania
- Rozliczania prosumenta wirtualnego odbywa się zgodnie z aktualnymi zasadami rozliczenia fotowoltaiki dla klasycznych prosumentów.
- Maksymalna moc instalacji wykorzystywanej przez prosumenta wirtualnego w jednym punkcie poboru energii (w ramach wynajmu lub zakupu udziałów w fizycznej instalacji) nie może przekroczyć 50 kW. Jednocześnie moc przypisanej instalacji OZE nie może przekroczyć mocy umownej w miejscu odbioru.
- Cała energia wyprodukowana przez prosumenta wirtualnego jest odsyłana do sieci. W takim wypadku nie zachodzi więc tradycyjna autokonsumpcja, która pozwala zaoszczędzić na opłatach dystrybucyjnych. Prosument wirtualny zawsze płaci pełne opłaty dystrybucyjne, ale może może obniżyć koszt energii czynnej.
- W przypadku, gdy z jednej instalacji OZE korzysta więcej niż jeden prosument wirtualny, konieczne jest zawarcie umowy regulującej współpracę i wyznaczającej tzw. reprezentanta prosumentów.
- Na terenie gmin, na których działa farma wiatrowa, prosumenci wirtualni będą mogli wykupić w niej udziały. Właściciel farmy będzie miał obowiązek udostępnić do zakupu min. 10% mocy zainstalowanej.
Gdzie poza Polską działają prosumenci wirtualni?
Warto zauważyć, że rozwiązania proponowane przez posłów w postaci prosumenta wirtualnego i zbiorowego nie są nowością również w skali globalnej. Podobne opcje (z sukcesem!) funkcjonują w różnych krajach na całym świecie.
Dla przykładu w 2020 roku na Litwie uruchomiono pierwszą farmę fotowoltaiczną, w której można było kupić udziały (zwykle w postaci określonej liczby paneli) – co najmniej 1 kW i nie mniej niż 30 kW. Zgodnie z litewskim prawem, każdy mieszkaniec może wynająć lub zakupić część instalacji fotowoltaicznej wybudowanej w innym miejscu niż miejsce zużywania energii lub przez przez innych podmiot. Mamy tu więc do czynienia z prosumentem wirtualnym.
Inwestorzy są rozliczani miesięcznie, otrzymując rachunek uwzględniający ich lokalne zużycie oraz ilość wyprodukowanej energii. Jej nadmiar mogą wykorzystać w kolejnych miesiącach.
Podobne rozwiązania od dłuższego czasu funkcjonują też w Stanach Zjednoczonych w postaci np. kalifornijskiego programu MASH (ang. Multifamily Affordable Solar Housing). Opierają się one na założeniach zbliżonych do tych, które zaprezentowano w projekcie:
- instalacja nie musi być własnością prosumenta i nie musi znajdować się na terenie jego nieruchomości,
- prosument otrzymuje określony jej udział, z którego produkcja obniża jego rachunki za prąd.
Jak wynika z raportu “Prosumeryzm zbiorowy w USA. Wnioski i rekomendacje dla Polski”, oprócz Kaliforni, prosumeryzm zbiorowy rozwijany jest także m.in. w stanie Minnesota, Massachusetts czy w Nowy Jork.
Może Cię również zainteresować
Nowa ustawa: pomoc dla poszkodowanych przez nierzetelnych wykonawców programu Czyste Powietrze
Rząd przyjął ustawę umożliwiającą zawieszenie dochodzenia zwrotu zaliczek od beneficjentów programu Czyste Powietrze oszukanych przez nieuczciwych wykonawców. Nowe przepisy mają zwiększyć bezpieczeństwo uczestników programu.
TAURON odwraca odpisy na aktywach – wzrost wartości dzięki lepszym wynikom spółek
TAURON poinformował o odwróceniu odpisów z tytułu utraty wartości udziałów w TAURON Ciepło i TAURON Wytwarzanie. Łączna kwota 297 mln zł poprawi jednostkowy wynik finansowy spółki za I półrocze 2026 r.
ORLEN inwestuje w hybrydowe OZE: nowy kompleks fotowoltaiczno-wiatrowy w Wielkopolsce
Grupa ORLEN ogłasza realizację największego w Polsce hybrydowego projektu OZE o mocy 216 MW w Kazimierzu Biskupim. Instalacja połączy farmę fotowoltaiczną i wiatrową, dostarczając energię dla 143 tys. gospodarstw domowych.
TAURON Ciepło z certyfikatem ISO 50001 – potwierdzenie wysokich standardów zarządzania energią
TAURON Ciepło uzyskał certyfikat ISO 50001, potwierdzając skuteczne wdrożenie systemu zarządzania energią zgodnie z międzynarodową normą. To ważny krok w kierunku zwiększenia efektywności energetycznej spółki.
Rekordowe zyski Grupy ORLEN z rynków zagranicznych w II kwartale 2026 roku
Grupa ORLEN odnotowała w II kwartale 2026 roku historycznie wysokie wyniki finansowe, napędzane wzrostem zysków zagranicznych stacji paliw oraz rekordowymi inwestycjami w infrastrukturę energetyczną i nowe technologie.
Senat zatwierdza ustawę o wsparciu zrównoważonego lotnictwa – nowe mechanizmy dla polskich przewoźników
Senat przyjął bez poprawek ustawę o wsparciu zrównoważonego lotnictwa. Nowe przepisy mają wyrównać konkurencję dla polskich linii i promować stosowanie zrównoważonych paliw lotniczych.
Komentarze