Komisja Europejska publikuje nowe wytyczne dla państw UE ws. Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji Klimatycznej
Komisja Europejska opublikowała nowe wytyczne dotyczące wdrażania Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji Klimatycznej (SCF) oraz przygotowania Krajowych Planów Klimatycznych. Fundusz, opiewający na ponad 86 mld euro, ma wspierać najbardziej wrażliwe gospodarstwa domowe i małe firmy w przechodzeniu na czystą energię i transport.
Nowe wytyczne Komisji Europejskiej dotyczące Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji Klimatycznej
Komisja Europejska przedstawiła nowe wytyczne, które mają pomóc państwom członkowskim UE w skutecznym wdrożeniu Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji Klimatycznej (Social Climate Fund, SCF) oraz w opracowaniu Krajowych Planów Klimatycznych (SCPs).
Cel Funduszu i zakres wsparcia
Fundusz, który rozpocznie działalność w 2026 roku i zgromadzi ponad 86 mld euro, ma zapewnić sprawiedliwą transformację w kierunku zielonej gospodarki. Jego zadaniem jest wsparcie gospodarstw domowych znajdujących się w trudnej sytuacji oraz małych przedsiębiorstw w przejściu na czystą energię i transport. Środki SCF będą pochodzić z dochodów z nowego systemu handlu emisjami dla paliw wykorzystywanych w budynkach, transporcie drogowym i innych sektorach (ETS2).
Główne zasady wdrażania SCF
- Przewidywalność: Plany Klimatyczne określają wartość wypłat dla poszczególnych działań i inwestycji. Płatności następują po osiągnięciu kamieni milowych i celów.
- Płatności za wyniki: Środki z Funduszu będą wypłacane tylko po pełnym osiągnięciu założonych celów.
- Uproszczone struktury wdrożeniowe: Państwa członkowskie mogą korzystać z istniejących struktur wykorzystywanych w ramach polityki spójności i Funduszu Odbudowy (RRF), co przyspiesza realizację.
- Włączające zarządzanie: W proces przygotowania planów mają być zaangażowane władze lokalne i regionalne, partnerzy społeczni oraz organizacje społeczne.
- Transparentność i odpowiedzialność: Wszystkie działania i beneficjenci będą monitorowani w jednolitym systemie cyfrowym, zapewniającym przejrzystość wykorzystania środków.
- Ochrona interesów finansowych UE: Państwa członkowskie muszą wdrożyć mechanizmy zapobiegające nadużyciom, korupcji i podwójnemu finansowaniu.
Proces wdrożenia i kolejne kroki
Aby uzyskać wsparcie z Funduszu, państwa członkowskie muszą wdrożyć ETS2 do prawa krajowego oraz przedłożyć Krajowe Plany Klimatyczne do zatwierdzenia przez Komisję Europejską. Po złożeniu planu Komisja ma do pięciu miesięcy na jego ocenę. Wypłaty będą możliwe od 31 lipca 2026 roku, pod warunkiem realizacji zatwierdzonych działań i osiągnięcia wyznaczonych celów.
Zakres inwestycji i wsparcia
Fundusz będzie działał w latach 2026–2032, a jego budżet ma wynieść co najmniej 86,7 mld euro (w tym wkład państw członkowskich na poziomie minimum 25% kosztów planów). Wsparcie obejmie m.in. poprawę efektywności energetycznej, termomodernizację budynków, czyste systemy ogrzewania i chłodzenia (np. pompy ciepła), integrację OZE (np. panele fotowoltaiczne) oraz nisko- i zeroemisyjny transport, w tym transport publiczny.
Stan przygotowań państw członkowskich
Komisja Europejska współpracuje z państwami członkowskimi przy przygotowaniu planów i apeluje o ich szybkie składanie. Do tej pory dwa kraje (Szwecja i Łotwa) formalnie złożyły swoje plany, a ponad połowa państw przekazała wersje robocze. Od 2023 roku Komisja prowadzi regularne konsultacje oraz udostępnia wytyczne i wsparcie techniczne.
Wypowiedzi przedstawicieli Komisji Europejskiej
Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji Klimatycznej zapewni realne wsparcie obywatelom w całej Europie, by przejście na zieloną gospodarkę było sprawiedliwe. Pomoże najbardziej wrażliwym gospodarstwom domowym i małym firmom, na przykład poprzez wsparcie rachunków za energię i koszty transportu. Dzisiejsze wytyczne dają państwom członkowskim jasność, jak skutecznie wdrażać Fundusz. Władze krajowe powinny ściśle współpracować z samorządami, partnerami społecznymi i organizacjami społecznymi, aby wsparcie trafiało do tych, którzy najbardziej tego potrzebują. Zachęcam państwa członkowskie do szybkiego finalizowania i składania Krajowych Planów Klimatycznych, aby środki mogły być udostępnione obywatelom.
Dodatkowe informacje
- Wytyczne dotyczące wdrażania SCF
- Rozporządzenie ws. Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji Klimatycznej
- System ETS2 dla budynków, transportu i innych sektorów
Źródło: Komisja Europejska
Może Cię również zainteresować
Grupa PGE i Lasy Państwowe rozszerzają współpracę na całą Polskę
Grupa PGE zwiększa swoje zaangażowanie w działania na rzecz ochrony środowiska, obejmując wsparciem wszystkie parki narodowe w kraju oraz rozszerzając współpracę z Lasami Państwowymi. W 2026 roku liczba beneficjentów wzrośnie do 31, a wartość dotacji sięgnie niemal 3,7 mln zł.
Baltic Power: Pierwszy prąd z Bałtyku zasila polską sieć energetyczną
Energia z morskiej farmy wiatrowej Baltic Power po raz pierwszy trafiła do polskiej sieci elektroenergetycznej. To przełomowy moment dla krajowej transformacji energetycznej i jeden z ostatnich etapów budowy pierwszej polskiej farmy wiatrowej na Bałtyku.
Energa strategicznym sponsorem Olsztyn Green Festival 2026 – muzyka, ekologia i innowacje
Energa ponownie zostaje strategicznym sponsorem Olsztyn Green Festival. Tegoroczna, 12. edycja wydarzenia połączy muzykę, proekologiczne inicjatywy i nowoczesne atrakcje, podkreślając zaangażowanie Energi w transformację energetyczną i promowanie zrównoważonego stylu życia.
Wpływ Elektrowni Kozienice na Wisłę: wyniki wieloletnich badań naukowców
Wieloletni monitoring Wisły w rejonie Elektrowni Kozienice pokazuje, że wpływ energetyki na ekosystem rzeki jest złożony i wymaga całościowej analizy. Naukowcy podkreślają znaczenie wielu czynników środowiskowych, a nie tylko działalności elektrowni.
Profesjonalna łączność Enspiriona po raz piąty wsparła bezpieczeństwo Open’er Festival
System TETRA od Enspiriona, spółki z Grupy Energa, już piąty rok z rzędu zapewnił niezawodną komunikację podczas Open’er Festival. Rozwiązanie wspierało sztaby kryzysowe i służby odpowiedzialne za bezpieczeństwo tysięcy uczestników tego masowego wydarzenia.
KGHM zainwestuje ponad 32 mld zł do 2030 r.: nowa kopalnia, ekspansja zagraniczna i transformacja energetyczna
KGHM ogłosił największy w swojej historii program inwestycyjny – ponad 32 mld zł do 2030 r., z naciskiem na rozwój krajowych i zagranicznych aktywów, budowę nowej kopalni oraz transformację energetyczną i technologiczną.

Komentarze