Kondensacyjne smugi lotnicze muszą zostać uwzględnione w krajowych planach klimatycznych – nowe analizy prawne
Nowa analiza prawna wykazuje, że państwa, które nie uwzględniają emisji nie-CO2 z lotnictwa, naruszają zobowiązania klimatyczne wynikające z Porozumienia Paryskiego. Organizacje ekologiczne apelują o pilne działania przed COP30.
Międzynarodowe organizacje ekologiczne T&E (Transport & Environment) oraz Opportunity Green zwracają uwagę na istotny problem emisji nie-CO₂ przez lotnictwo, w tym tzw. smugi kondensacyjne (contrails). Według najnowszej analizy prawnej, państwa są zobowiązane do uwzględnienia tych emisji w swoich krajowych planach klimatycznych, aby wywiązać się z postanowień Porozumienia Paryskiego.
Wpływ smug kondensacyjnych na globalne ocieplenie
Szacuje się, że smugi kondensacyjne odpowiadają za 1-2% globalnego ocieplenia. Są to widoczne na niebie białe linie powstające w wyniku kondensacji pary wodnej emitowanej przez samoloty. Naukowcy podkreślają, że skutki tych emisji są co najmniej równe wpływowi CO₂ emitowanego przez lotnictwo.
Obowiązki wynikające z Porozumienia Paryskiego
Analiza prawna wykonana przez kancelarię Cornerstone Barristers na zlecenie T&E i Opportunity Green wskazuje, że państwa mają prawny obowiązek uwzględniania emisji nie-CO₂ w narodowych planach klimatycznych (NDC), które należy przedstawić przed szczytem COP30 w Brazylii.
Główne argumenty za koniecznością uwzględnienia tych emisji obejmują:
- Cel temperaturowy: Porozumienie Paryskie zobowiązuje państwa do ograniczenia wzrostu temperatury do 1,5°C powyżej poziomu sprzed epoki przemysłowej. Smugi kondensacyjne mają potwierdzony wpływ na ocieplenie, dlatego ich redukcja jest kluczowa.
- Redukcja wszystkich gazów cieplarnianych: Redukcja emisji CO₂ powinna iść w parze z ograniczaniem innych czynników wpływających na klimat, takich jak smugi kondensacyjne.
- Stosowanie zasady ostrożności: Państwa powinny podejmować działania na podstawie najlepszej dostępnej wiedzy naukowej, nawet jeśli niektóre aspekty są niepewne.
Naukowcy ostrzegają przed ociepleniem powodowanym przez smugi kondensacyjne od 25 lat. Teraz opinia prawna pokazuje, że państwa muszą działać, by je ograniczyć. Czas przejść od deklaracji do działania i włączyć pełny wpływ lotnictwa na klimat do krajowych planów klimatycznych, inaczej nie wywiążą się ze zobowiązań z Paryża.
– Diane Vitry, Aviation Director, T&E
Możliwości ograniczenia wpływu smug kondensacyjnych
Według analiz, tylko niewielka zmiana tras kilku procent lotów mogłaby znacząco ograniczyć efekt ocieplający smug kondensacyjnych, co przyniosłoby szybkie i stosunkowo tanie korzyści klimatyczne.
Znaczenie dla polityki klimatycznej
Emisje międzynarodowe, takie jak emisje CO₂ z lotów międzynarodowych, rzadko są uwzględniane w krajowych planach klimatycznych, mimo że istnieje ku temu prawny obowiązek. Organizacje ekologiczne apelują, by państwa – w tym Unia Europejska, która do września 2025 r. ma przedstawić wspólny plan – uwzględniły zarówno emisje CO₂, jak i nie-CO₂, w tym smugi kondensacyjne.
Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości orzekł, że wszystkie państwa muszą zrobić więcej, by zapobiec poważnym skutkom każdego przyrostu ocieplenia na Ziemi. Ta opinia potwierdza, że wpływ smug kondensacyjnych musi być częścią tych działań. Lotnictwo ma problem z emisjami, którego nie można dłużej ignorować.
– Carly Hicks, Chief Strategy and Impact Officer, Opportunity Green
Źródło: T&E – Transport & Environment publikacje
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
Branża cementowa apeluje o upowszechnienie współprzetwarzania dla zrównoważonej gospodarki odpadami
Czołowe organizacje branżowe wzywają do szerszego wykorzystania współprzetwarzania w przemyśle cementowym jako skutecznego sposobu na zagospodarowanie odpadów nienadających się do recyklingu. Wspólne stanowisko podkreśla potrzebę wsparcia politycznego i wdrożenia efektywnych ram regulacyjnych.
Polska i Czechy wspólnie o przyszłości ETS2 – rozmowy wiceministrów środowiska
Wiceministrowie środowiska Polski i Czech omówili kluczowe zmiany w unijnym systemie ETS2 oraz potrzebę wprowadzenia mechanizmów stabilizujących ceny uprawnień do emisji. Spotkanie online odbyło się 9 stycznia 2026 r.
Rekordowa generacja krajowych źródeł energii: 28,9 GW netto w styczniu 2026
15 stycznia 2026 r. padł historyczny rekord generacji mocy z krajowych źródeł wytwórczych. W szczytowym momencie polski system energetyczny osiągnął 28,9 GW netto, przy znaczącym udziale węgla, gazu i OZE.
Mój Prąd 6.0: Przyspieszenie oceny i wypłat dotacji dla prosumentów
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej zapowiada, że wszystkie wnioski w szóstej edycji programu Mój Prąd zostaną ocenione w ciągu miesiąca. Wypłaty dofinansowań do fotowoltaiki, magazynów energii i ciepła mają zakończyć się w najbliższych tygodniach.
Fortum rozszerza współpracę ze Steady Energy nad reaktorami SMR do ciepłownictwa
Fińska spółka energetyczna Fortum zacieśnia współpracę z firmą Steady Energy, inwestując w rozwój małych reaktorów modułowych (SMR) dedykowanych produkcji ciepła. Nowa umowa obejmuje wsparcie eksperckie oraz inwestycję kapitałową w innowacyjny reaktor LDR-50.
Coraz większa rola osadów ściekowych w produkcji energii i odzysku fosforu w Niemczech
Niemieckie oczyszczalnie ścieków coraz częściej wykorzystują osady ściekowe do produkcji energii i odzysku cennych surowców, takich jak fosfor. Najnowsze dane Federalnego Urzędu Statystycznego za 2024 rok pokazują zmiany w sposobach zagospodarowania tych odpadów.
Komentarze