Koszt kapitału w energetyce 2025: rosnąca niepewność i wyzwania dla inwestycji
Mimo spadających stóp procentowych, koszt kapitału dla projektów energetycznych na rynkach wschodzących i rozwijających się pozostaje wysoki. Najnowsze dane Międzynarodowej Agencji Energetycznej pokazują, jak kluczowe są reformy regulacyjne i wsparcie polityczne dla przyspieszenia inwestycji w czystą energię.
Koszt kapitału w energetyce: aktualne trendy i znaczenie dla inwestycji
Według najnowszego komentarza Międzynarodowej Agencji Energetycznej (IEA), globalne inwestycje energetyczne osiągnęły w 2024 roku ponad 3 biliony dolarów. Jednak tylko około 25% tej kwoty trafiło do rynków wschodzących i rozwijających się (EMDE) poza Chinami, co oznacza spadek w ujęciu realnym w ciągu ostatniej dekady. Jednym z głównych czynników hamujących inwestycje pozostaje wysoki koszt kapitału, który jest szczególnie dotkliwy dla projektów czystej energii wymagających dużych nakładów początkowych.
Obserwatorium Kosztu Kapitału IEA: najważniejsze wnioski z 2024 roku
IEA już po raz trzeci zaktualizowała swoje Obserwatorium Kosztu Kapitału. Zakres badania został rozszerzony zarówno pod względem technologii, jak i regionów, obejmując firmy, które sfinansowały lub rozwinęły ponad 1700 projektów. Po raz pierwszy uwzględniono projekty hydroenergetyczne oraz poszerzono analizę o Azję Południowo-Wschodnią, która w nadchodzącej dekadzie odpowie za 25% wzrostu globalnego zapotrzebowania na energię.
Wyniki wskazują, że koszt kapitału dla projektów OZE i magazynów energii w EMDE jest co najmniej dwukrotnie wyższy niż w gospodarkach rozwiniętych. W większości rynków obserwuje się wzrost kosztu kapitału względem 2023 roku, choć widoczne są znaczne różnice w zależności od kraju i technologii.
Koszt kapitału a magazyny energii i fotowoltaika
Dane z Obserwatorium pokazują, że średni ważony koszt kapitału dla dużych magazynów energii jest zbliżony do kosztu kapitału projektów fotowoltaicznych. Coraz częściej magazyny energii są integrowane z instalacjami OZE, co pozwala na dostarczanie energii w szczycie i świadczenie usług bilansujących dla sieci.
Najważniejsze ryzyka inwestycyjne na rynkach wschodzących
Inwestorzy i instytucje finansowe wskazują trzy główne kategorie ryzyk: regulacyjne, polityczne oraz związane z wiarygodnością odbiorców energii. W większości analizowanych rynków ryzyko regulacyjne uznano za najważniejsze, podkreślając konieczność reform w celu budowania zaufania inwestorów.
- Ryzyka walutowe – często pomijane, ale istotne, zwłaszcza w krajach z niedorozwiniętymi systemami finansowymi, gdzie finansowanie pochodzi z zagranicy.
- Ryzyka polityczne – największe znaczenie mają w Azji Południowo-Wschodniej, natomiast w Indiach i Brazylii schodzą na dalszy plan dzięki stabilnej polityce wsparcia OZE.
- Ryzyka związane z transmisją i pozwoleniami – wskazywane jako kluczowe bariery przez deweloperów i inwestorów.
Perspektywy na 2025 rok: niepewność i potrzeba reform
Choć globalne stopy procentowe zaczynają spadać, koszt kapitału dla projektów energetycznych w EMDE pozostaje wysoki. Około 25% respondentów badania IEA spodziewa się spadku kosztu kapitału w 2025 roku, podczas gdy ponad połowa przewiduje jego wzrost z powodu globalnej niepewności gospodarczej i utrzymujących się wysokich stóp procentowych w USA.
Rola polityki i wsparcia międzynarodowego
IEA podkreśla, że redukcja kosztu kapitału wymaga aktywnej roli rządów – zarówno poprzez reformy regulacyjne, jak i mechanizmy gwarancyjne czy wsparcie z instytucji finansów rozwojowych. Jednak ograniczenia budżetowe i cięcia wsparcia ze strony głównych donorów utrudniają skalowanie tych działań.
Obniżenie kosztu kapitału w krajach rozwijających się jest kluczowe dla przyspieszenia inwestycji w niskoemisyjną energetykę.
IEA i G20: wspólna mapa drogowa dla inwestycji w czystą energię
W 2024 roku IEA przedstawiła rekomendacje dotyczące redukcji kosztu kapitału na forum G20 pod przewodnictwem Brazylii. Przygotowana mapa drogowa koncentruje się na rozwiązaniach de-riskingowych i innowacyjnych sposobach mobilizacji prywatnego kapitału na korzystnych warunkach.
Obserwatorium Kosztu Kapitału: transparentność i zaufanie
Celem Obserwatorium IEA jest zwiększenie przejrzystości kosztów finansowania w sektorze energetycznym oraz budowanie zaufania inwestorów, zwłaszcza w krajach rozwijających się, gdzie dostęp do aktualnych danych jest ograniczony.
Zobacz również:- Globalny popyt na węgiel blisko szczytu – IEA przewiduje stagnację w 2025 i 2026 roku
- LNG emituje o 25% mniej niż węgiel. IEA wskazuje, jak ograniczyć emisje jeszcze bardziej
- 177 mld USD na energetykę. IEA o kredytach eksportowych
Źródło: IEA
Może Cię również zainteresować
Jeden z największych magazynów energii w Polsce oficjalnie otwarty. Obiekt o mocy 200 MW wesprze stabilność KSE
W miejscowości Turośń Kościelna w województwie podlaskim uruchomiono jeden z największych bateryjnych magazynów energii w Polsce. Obiekt dysponuje mocą 200 MW oraz pojemnością 800 MWh, co pozwala na oddawanie energii do sieci z pełną mocą przez około cztery godziny. Inwestycja stanowi kolejny przykład dynamicznego rozwoju wielkoskalowych magazynów energii w Polsce, które stają się jednym z kluczowych elementów transformacji krajowego systemu elektroenergetycznego.
ACER otwiera konsultacje publiczne dotyczące nowych zasad raportowania danych REMIT
Agencja ds. Współpracy Organów Regulacji Energetyki (ACER) rozpoczęła konsultacje publiczne projektów dokumentów dotyczących zmienionych zasad raportowania danych w ramach nowelizacji rozporządzenia REMIT oraz nowych wytycznych wykonawczych.
TAURON pozyskuje 1,12 mld zł z EBI na farmę wiatrową w Miejskiej Górce – największa inwestycja OZE w regionie
TAURON uzyskał 1,12 mld zł finansowania z Europejskiego Banku Inwestycyjnego na budowę jednej z największych farm wiatrowych w Polsce – w Miejskiej Górce. Inwestycja wzmocni pozycję Grupy w transformacji energetycznej i przyczyni się do realizacji celów klimatycznych.
Fundacja Energa inwestuje w bezpieczeństwo przejazdów kolejowych – aktywne znaki STOP na Pomorzu i Warmii
Na 85 przejazdach kolejowych kategorii D w regionach Pomorza, Warmii i Mazur pojawią się innowacyjne, aktywne znaki STOP. Fundacja Energa przeznaczyła na ten cel ponad 1,2 mln zł, by poprawić bezpieczeństwo i ograniczyć liczbę wypadków na niebezpiecznych przejazdach.
147 nowych przyłączy dla stacji ładowania – rusza wielka modernizacja sieci dla elektromobilności
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz operatorzy OSD inwestują 1,26 mld zł w rozbudowę i modernizację sieci elektroenergetycznych. Powstanie 147 nowych lub zmodernizowanych miejsc dostarczania energii dla stacji ładowania dużej mocy, co przyspieszy rozwój elektromobilności w Polsce.
Renaturyzacja rzek z rekordowym wsparciem: 100 mln zł dla samorządów i NGO w programie FEnIKS
Samorządy i organizacje pozarządowe po raz pierwszy mogą ubiegać się o bezzwrotne środki na renaturyzację rzek, jezior i mokradeł. W ramach programu FEnIKS dostępnych jest 100 mln zł, z możliwością dofinansowania nawet 79,71% kosztów projektów.
Komentarze