List otwarty w sprawie ETS2: Cena emisji z budynków musi być społecznie sprawiedliwa
Europejskie organizacje branżowe, ekologiczne i społeczne, w tym EHPA – The European Heat Pump Association, Carbon Market Watch, Germanwatch, Transport & Environment, European Environmental Bureau, Polska Zielona Sieć oraz inne podmioty, wystosowały wspólny list do przedstawicieli instytucji unijnych. Dokument dotyczy wdrożenia Emissions Trading System 2 (ETS2), który od 2027 roku obejmie emisje z budynków i transportu drogowego. Sygnatariusze listu apelują o stworzenie unijnego mechanizmu pożyczkowego, który umożliwi państwom członkowskim wcześniejsze finansowanie inwestycji w czyste technologie, szczególnie dla najuboższych gospodarstw domowych.
ETS2 – konieczność wsparcia najbiedniejszych
System ETS2 ma stopniowo zmniejszać liczbę pozwoleń na emisję CO₂, co powinno zachęcać konsumentów do wyboru bardziej ekologicznych rozwiązań. Jego celem jest przyspieszenie dekarbonizacji budynków i transportu, które dotychczas nie osiągały wystarczających postępów w redukcji emisji.
Jednym z kluczowych mechanizmów wsparcia jest Społeczny Fundusz Klimatyczny (SCF), który ma finansować działania łagodzące skutki ETS2. Problemem jest jednak zbyt niski budżet na okres przejściowy – w 2026 roku na SCF przeznaczone zostanie jedynie 50 mln uprawnień ETS1, co przy obecnych cenach może oznaczać około 4 mld euro.
Według sygnatariuszy listu, taka kwota nie wystarczy, aby odpowiednio przygotować gospodarstwa domowe na wprowadzenie ETS2.
Zobacz również:
Propozycja mechanizmu pożyczkowego
Aby wypełnić lukę finansową i przyspieszyć inwestycje, organizacje wzywają Komisję Europejską do stworzenia mechanizmu pożyczkowego opartego na przyszłych dochodach z ETS2. System ten miałby pozwolić państwom członkowskim na wcześniejsze pożyczanie środków na inwestycje, co mogłoby nastąpić już w 2025 lub 2026 roku.
W propozycji zawarto kilka kluczowych postulatów:
- Kraje UE mogłyby ubiegać się o pożyczki po zatwierdzeniu planów inwestycyjnych przez Komisję Europejską.
- Środki pochodziłyby z przyszłych wpływów ETS2, a nie z obecnych funduszy SCF, co oznaczałoby ich wcześniejsze „uruchomienie” (tzw. frontloading).
- Pożyczki mogłyby być przyznawane na projekty w zakresie zeroemisyjnego transportu oraz ekologicznego ogrzewania i chłodzenia, z priorytetem dla gospodarstw domowych zagrożonych ubóstwem energetycznym i transportowym.
- Finansowanie mogłoby być zapewnione przez Europejski Bank Inwestycyjny (EIB) lub inne instytucje publiczne, a pożyczki byłyby spłacane ze środków ETS2 po jego uruchomieniu w 2027 roku.
Autorzy listu podkreślają, że wczesne inwestycje mogą zwiększyć akceptację społeczną dla ETS2, pobudzić wzrost gospodarczy i poprawić przygotowanie państw członkowskich na nadchodzące zmiany.
Co dalej?
Ostateczna decyzja w sprawie ewentualnego mechanizmu pożyczkowego leży w rękach Komisji Europejskiej, Parlamentu Europejskiego i państw członkowskich UE. List otwarty jest próbą wywarcia presji na decydentów, aby zapewnili sprawiedliwą i społecznie akceptowalną transformację w ramach systemu ETS2.
Pełną treść listu można znaleźć na stronie EHPA – The European Heat Pump Association AISBL.
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
Miasta i regiony apelują do UE o stabilne finansowanie walki ze zmianami klimatu
Podczas obrad Europejskiego Komitetu Regionów samorządowcy zaapelowali o uwzględnienie klimatu, energii i środowiska jako priorytetów w budżecie UE. Bez jasnych zasad finansowania regiony mogą mieć trudności z realizacją celów klimatycznych.
SINEXCEL prezentuje StellaON 1250K/1575K: Nowy standard dla wielkoskalowych magazynów energii w Europie
Podczas targów Intersolar Europe 2026 firma SINEXCEL zaprezentowała innowacyjny przekształtnik PCS StellaON 1250K/1575K, odpowiadający na rosnące wymagania rynku magazynowania energii. Nowe rozwiązanie wyróżnia się wysoką odpornością na trudne warunki, efektywnością oraz dostosowaniem do europejskich norm sieciowych.
Spotkania informacyjne o zmianach w programie Czyste Powietrze – zaproszenie dla wykonawców i samorządów
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej zaprasza na spotkania dotyczące nadchodzących zmian w programie Czyste Powietrze. Wydarzenia odbędą się 14 lipca 2026 roku w formule hybrydowej.
PSE i WOT wzmacniają ochronę infrastruktury krytycznej w Polsce
Polskie Sieci Elektroenergetyczne oraz 2. Lubelska Brygada Obrony Terytorialnej podpisały porozumienie mające na celu zwiększenie bezpieczeństwa infrastruktury krytycznej. Współpraca obejmuje wymianę informacji, szkolenia i wspólne działania na rzecz odporności energetycznej kraju.
NIS2: Nowe wyzwania cyberbezpieczeństwa dla firm energetycznych w Polsce
Nowe przepisy unijnej dyrektywy NIS2 wprowadzają szereg obowiązków dla firm z sektora energetycznego w Polsce. Eksperci podkreślają, że wdrożenie wymagań jest kluczowe dla uniknięcia poważnych konsekwencji i wysokich kar.
TAURON Ekoenergia: Modernizacja zapory w Pilchowicach kluczowa dla bezpieczeństwa mieszkańców
Zarząd TAURON Ekoenergia odniósł się do obaw społecznych dotyczących modernizacji zapory w Pilchowicach i jej wpływu na Jezioro Pilchowickie oraz rzekę Bóbr. Spółka podkreśla strategiczne znaczenie inwestycji dla bezpieczeństwa Dolnego Śląska i zapowiada działania na rzecz odbudowy ekosystemu.
Komentarze