List otwarty w sprawie ETS2: Cena emisji z budynków musi być społecznie sprawiedliwa
Europejskie organizacje branżowe, ekologiczne i społeczne, w tym EHPA – The European Heat Pump Association, Carbon Market Watch, Germanwatch, Transport & Environment, European Environmental Bureau, Polska Zielona Sieć oraz inne podmioty, wystosowały wspólny list do przedstawicieli instytucji unijnych. Dokument dotyczy wdrożenia Emissions Trading System 2 (ETS2), który od 2027 roku obejmie emisje z budynków i transportu drogowego. Sygnatariusze listu apelują o stworzenie unijnego mechanizmu pożyczkowego, który umożliwi państwom członkowskim wcześniejsze finansowanie inwestycji w czyste technologie, szczególnie dla najuboższych gospodarstw domowych.
ETS2 – konieczność wsparcia najbiedniejszych
System ETS2 ma stopniowo zmniejszać liczbę pozwoleń na emisję CO₂, co powinno zachęcać konsumentów do wyboru bardziej ekologicznych rozwiązań. Jego celem jest przyspieszenie dekarbonizacji budynków i transportu, które dotychczas nie osiągały wystarczających postępów w redukcji emisji.
Jednym z kluczowych mechanizmów wsparcia jest Społeczny Fundusz Klimatyczny (SCF), który ma finansować działania łagodzące skutki ETS2. Problemem jest jednak zbyt niski budżet na okres przejściowy – w 2026 roku na SCF przeznaczone zostanie jedynie 50 mln uprawnień ETS1, co przy obecnych cenach może oznaczać około 4 mld euro.
Według sygnatariuszy listu, taka kwota nie wystarczy, aby odpowiednio przygotować gospodarstwa domowe na wprowadzenie ETS2.
Zobacz również:
Propozycja mechanizmu pożyczkowego
Aby wypełnić lukę finansową i przyspieszyć inwestycje, organizacje wzywają Komisję Europejską do stworzenia mechanizmu pożyczkowego opartego na przyszłych dochodach z ETS2. System ten miałby pozwolić państwom członkowskim na wcześniejsze pożyczanie środków na inwestycje, co mogłoby nastąpić już w 2025 lub 2026 roku.
W propozycji zawarto kilka kluczowych postulatów:
- Kraje UE mogłyby ubiegać się o pożyczki po zatwierdzeniu planów inwestycyjnych przez Komisję Europejską.
- Środki pochodziłyby z przyszłych wpływów ETS2, a nie z obecnych funduszy SCF, co oznaczałoby ich wcześniejsze „uruchomienie” (tzw. frontloading).
- Pożyczki mogłyby być przyznawane na projekty w zakresie zeroemisyjnego transportu oraz ekologicznego ogrzewania i chłodzenia, z priorytetem dla gospodarstw domowych zagrożonych ubóstwem energetycznym i transportowym.
- Finansowanie mogłoby być zapewnione przez Europejski Bank Inwestycyjny (EIB) lub inne instytucje publiczne, a pożyczki byłyby spłacane ze środków ETS2 po jego uruchomieniu w 2027 roku.
Autorzy listu podkreślają, że wczesne inwestycje mogą zwiększyć akceptację społeczną dla ETS2, pobudzić wzrost gospodarczy i poprawić przygotowanie państw członkowskich na nadchodzące zmiany.
Co dalej?
Ostateczna decyzja w sprawie ewentualnego mechanizmu pożyczkowego leży w rękach Komisji Europejskiej, Parlamentu Europejskiego i państw członkowskich UE. List otwarty jest próbą wywarcia presji na decydentów, aby zapewnili sprawiedliwą i społecznie akceptowalną transformację w ramach systemu ETS2.
Pełną treść listu można znaleźć na stronie EHPA – The European Heat Pump Association AISBL.
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
Bezpieczeństwo klimatyczne Polski – eksperci o konieczności zintegrowanego zarządzania energią, powietrzem i wodą
Podczas konferencji w Senacie RP eksperci oraz przedstawiciele władz i samorządów podkreślili, że skuteczne budowanie odporności Polski wymaga spójnego zarządzania energią, powietrzem i wodą. Przedstawiono propozycje zmian prawnych mających wzmocnić bezpieczeństwo kraju.
300 tys. zł dla szkół, bibliotek i uczelni. Rusza kolejna edycja programu „Czysta Moc Energii”
Respect Energy uruchamia drugą edycję programu grantowego „Czysta Moc Energii”, w ramach którego instytucje edukacyjne i lokalne ośrodki z całej Polski mogą zdobyć środki na działania związane z edukacją energetyczną i klimatyczną. Do rozdysponowania jest łącznie 300 tys. zł, a pojedyncze granty wynoszą 30 tys. zł.
Program ponownie pokazuje, że transformacja energetyczna to nie tylko wielkie inwestycje i decyzje na szczeblu centralnym, ale również oddolne inicjatywy realizowane blisko ludzi – w szkołach, bibliotekach czy domach kultury.
PGE prezentuje wyniki finansowe i operacyjne za 2025 rok: wzrost EBITDA i spadek zadłużenia
Grupa PGE opublikowała szczegółowe wyniki za 2025 rok, notując wzrost powtarzalnego zysku EBITDA i obniżenie zadłużenia netto. Największy udział w wynikach miała dystrybucja oraz segmenty ciepłowniczy i odnawialny.
Nowa Chemia ORLEN: szybciej, sprawniej i taniej – aktualizacja inwestycji w Płocku
ORLEN zaktualizował projekt Nowa Chemia, znacząco redukując koszty i ustalając realny harmonogram. Inwestycja w Płocku ma przynieść szybsze efekty, większy udział polskich firm i poprawę efektywności energetycznej.
GAZ-SYSTEM z pozytywną opinią KE w sprawie certyfikacji jako operator wodorowy
Komisja Europejska wydała pozytywną opinię dotyczącą certyfikacji niezależności GAZ-SYSTEM jako operatora systemu przesyłowego wodorowego. To pierwszy taki przypadek w Unii Europejskiej i ważny krok dla polskiego rynku wodoru.
PGE Energia Odnawialna wybrała wykonawcę Magazynu Energii Gryfino
PGE Energia Odnawialna zakończyła wybór wykonawcy dla największego w Polsce bateryjnego magazynu energii – inwestycji w Gryfinie. Projekt zrealizuje konsorcjum polskich firm, a dostawcą technologii będzie Fluence Energy.
Komentarze