NIS2: Nowe wyzwania cyberbezpieczeństwa dla firm energetycznych w Polsce
Nowe przepisy unijnej dyrektywy NIS2 wprowadzają szereg obowiązków dla firm z sektora energetycznego w Polsce. Eksperci podkreślają, że wdrożenie wymagań jest kluczowe dla uniknięcia poważnych konsekwencji i wysokich kar.
Nowe obowiązki dla sektora energetycznego – Dyrektywa NIS2
W 2026 roku w Polsce zaczęły obowiązywać przepisy implementujące unijną Dyrektywę NIS2 z 2022 roku, mające na celu podniesienie poziomu cyberbezpieczeństwa w spółkach o strategicznym znaczeniu. Firmy objęte ustawą muszą zarejestrować się w rządowej bazie, wdrożyć systemy zarządzania cyberbezpieczeństwem, zgłaszać incydenty w ciągu 24 godzin od wykrycia oraz unikać współpracy z dostawcami uznanymi za wysokiego ryzyka.
Przepisy mają zapobiegać powtórzeniu sytuacji z grudnia 2025 roku, gdy w Polsce wykryto wrogą aktywność w systemach spółek OZE i jednej elektrociepłowni.
Wyzwania regulacyjne i konsekwencje
Dyrektywa NIS2 jest ściśle związana z globalnymi i regionalnymi wyzwaniami w obszarze cyberbezpieczeństwa. W energetyce ogniskują się wchodzące obecnie w życie lub procedowane właśnie na poziomie unijnym i krajowym przepisy dotyczące ochrony systemów, sieci, urządzeń i danych, jak również podstawowej infrastruktury wytwórczej i przesyłowej. Prawie jednocześnie na horyzoncie pojawiają się też przepisy kolejnych aktów prawnych: NC CS, CER, CRA, EU Data Act. Dostosowanie do nowych przepisów to spore wyzwanie, a kary za niezgodność będą bardzo wysokie. Nowe przepisy wpływają też na inwestycje energetyczne w toku realizacji, w tym inwestycje z sektora jądrowego, OZE czy BESS.
Nowelizacja ustawy o Krajowym Systemie Cyberbezpieczeństwa obejmuje nie tylko energetykę, ale także inne kluczowe sektory, jak transport, infrastruktura cyfrowa, ochrona zdrowia czy gospodarka odpadami. Przepisy dotyczą również poddostawców tych branż.
Z naszych obserwacji wynika, że niektóre, kluczowe podmioty w branży są świadome zmian w prawie i zadbały już o rozwiązania zapewniające bezpieczeństwo cybernetyczne albo intensywnie pracują nad spełnieniem wymogów NIS2 i polskiej ustawy. Tej świadomości nie ma natomiast wśród podmiotów mniejszych i ich poddostawców. Zapoznanie się z przepisami ustawy, rozstrzygnięcie czy podmiot podlega jej przepisom, rejestracja w systemie i audyt poddostawców to absolutne minimum, jakie powinna wykonać firma działająca w branży.
Kluczowe kroki i terminy dla firm
Firmy muszą najpierw przeanalizować, czy należą do podmiotów kluczowych lub ważnych. Rejestracja w publicznej bazie (System S46) powinna nastąpić do 3 października 2026 roku. Kolejnym obowiązkiem jest wdrożenie systemu zarządzania bezpieczeństwem informacji zgodnego z ISO 27001 lub równoważnego – na co przewidziano rok od rejestracji.
Istotne jest również raportowanie incydentów oraz monitorowanie listy dostawców wysokiego ryzyka publikowanej przez ministra cyfryzacji. Współpraca z podmiotami znajdującymi się na tej liście będzie zakazana, a firmy już korzystające z ich usług będą zobowiązane do zakończenia współpracy i zmiany rozwiązań.
Surowe kary za nieprzestrzeganie przepisów
Nowe regulacje przewidują wysokie kary zarówno dla przedsiębiorstw, jak i członków zarządu oraz menedżerów odpowiedzialnych za bezpieczeństwo cyfrowe. W przypadku poważnych incydentów grożących obronności, zdrowiu publicznemu lub bezpieczeństwu publicznemu, maksymalna kara może wynieść 100 mln złotych lub 2% rocznego przychodu firmy. Osoby zarządzające mogą zostać ukarane grzywną do 300% rocznego wynagrodzenia.
Głos branży: szanse i wyzwania
Wykryty w grudniu incydent bezpieczeństwa z pewnością zwiększył świadomość tego rodzaju zagrożeń. Wdrożenie przepisów NIS2 z pewnością będzie wyzwaniem dla wielu przedsiębiorców choćby ze względu na wzrost kosztów operacyjnych, jednak specyfika branży i jej strategiczny charakter wymagają poważnego potraktowania zagrożeń cyberbezpieczeństwa. Bez wątpienia z takimi wyzwaniami lepiej poradzą sobie duże podmioty, działające profesjonalnie, które już teraz przygotowują się do wdrożenia NIS2.
Magazyn energii to cyfrowo sterowany zasób systemowy, w którym warstwa informatyczna decyduje równocześnie o trzech rzeczach: o przychodach z rynku, o bezpieczeństwie fizycznym samych baterii i o zgodności z obowiązkami regulacyjnymi – wszystkie trzy w skali sekund. Branża rozumie wagę cyberbezpieczeństwa z prostego powodu – stało się ono rdzeniem jej modelu biznesowego. Realnym wyzwaniem jest dziś operacyjne dostosowanie do rosnącej liczby wymogów regulacyjnych, które nakładają się na siebie.
Sektor energetyki jądrowej jest bardzo wysoko regulowany, jeśli chodzi o wszelkie formy bezpieczeństwa i jest to bezwzględny priorytet już na etapie projektowania a dalej budowy elektrowni jądrowej. Łańcuchy dostaw są ściśle sprawdzane na etapie zamówień a zmiany w prawie stanowią podmiot ciągłego monitoringu. „Safety and security” to są dwa kluczowe słowa dla tej branży.
Przed największym wyzwaniem stoją mniejsze firmy, w tym z sektora OZE, które mogą nie mieć świadomości zmian, a jednocześnie bardzo liczą się z kosztami. Z punktu widzenia cyberbezpieczeństwa zadbanie o wysoki standard zabezpieczeń w branży ma sens. Jednak konieczność poniesienia kosztów dostosowania do nowego prawa lub wręcz wymiany technologii, jeśli dostawca trafi na listę wysokiego ryzyka, będzie dla mniejszych podmiotów dużo trudniejszy do udźwignięcia.
Źródło: PAP Media Room Energetyka
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
Grupa PGE i Lasy Państwowe rozszerzają współpracę na całą Polskę
Grupa PGE zwiększa swoje zaangażowanie w działania na rzecz ochrony środowiska, obejmując wsparciem wszystkie parki narodowe w kraju oraz rozszerzając współpracę z Lasami Państwowymi. W 2026 roku liczba beneficjentów wzrośnie do 31, a wartość dotacji sięgnie niemal 3,7 mln zł.
Baltic Power: Pierwszy prąd z Bałtyku zasila polską sieć energetyczną
Energia z morskiej farmy wiatrowej Baltic Power po raz pierwszy trafiła do polskiej sieci elektroenergetycznej. To przełomowy moment dla krajowej transformacji energetycznej i jeden z ostatnich etapów budowy pierwszej polskiej farmy wiatrowej na Bałtyku.
Energa strategicznym sponsorem Olsztyn Green Festival 2026 – muzyka, ekologia i innowacje
Energa ponownie zostaje strategicznym sponsorem Olsztyn Green Festival. Tegoroczna, 12. edycja wydarzenia połączy muzykę, proekologiczne inicjatywy i nowoczesne atrakcje, podkreślając zaangażowanie Energi w transformację energetyczną i promowanie zrównoważonego stylu życia.
Wpływ Elektrowni Kozienice na Wisłę: wyniki wieloletnich badań naukowców
Wieloletni monitoring Wisły w rejonie Elektrowni Kozienice pokazuje, że wpływ energetyki na ekosystem rzeki jest złożony i wymaga całościowej analizy. Naukowcy podkreślają znaczenie wielu czynników środowiskowych, a nie tylko działalności elektrowni.
Profesjonalna łączność Enspiriona po raz piąty wsparła bezpieczeństwo Open’er Festival
System TETRA od Enspiriona, spółki z Grupy Energa, już piąty rok z rzędu zapewnił niezawodną komunikację podczas Open’er Festival. Rozwiązanie wspierało sztaby kryzysowe i służby odpowiedzialne za bezpieczeństwo tysięcy uczestników tego masowego wydarzenia.
KGHM zainwestuje ponad 32 mld zł do 2030 r.: nowa kopalnia, ekspansja zagraniczna i transformacja energetyczna
KGHM ogłosił największy w swojej historii program inwestycyjny – ponad 32 mld zł do 2030 r., z naciskiem na rozwój krajowych i zagranicznych aktywów, budowę nowej kopalni oraz transformację energetyczną i technologiczną.
Komentarze