Polska traci miliardy przez smog. EHPA: pompy ciepła mogą to zmienić
W Polsce działa już 745000 pomp ciepła, które wspierają walkę z zanieczyszczeniem powietrza i redukują emisję gazów cieplarnianych. Mimo to technologia ta obecna jest jedynie w około 5% gospodarstw domowych. Sprzedaż pomp spadła w 2024 roku aż o 35% względem roku 2023. Eksperci wskazują, że kluczem do odwrócenia tego trendu jest stabilny i dobrze zarządzany system dotacji oraz szkolenie instalatorów.
Pompy ciepła jako narzędzie walki o zdrowie i klimat
Według dostępnych danych, pompy ciepła pozwalają uniknąć zużycia blisko 1 miliarda metrów sześciennych gazu rocznie oraz emisji około 300 tys. ton CO2. Ich rola jest istotna w kontekście poprawy jakości powietrza, szczególnie w kraju takim jak Polska, gdzie występują jedne z najbardziej zanieczyszczonych obszarów Europy.
Szacuje się, że każdego roku niemal 35 tys. zgonów w Polsce ma związek z zanieczyszczeniem powietrza, co powoduje także spadek PKB o 11%. W tym kontekście pompy ciepła są technologią o ogromnym znaczeniu nie tylko ekologicznym, ale również społecznym i ekonomicznym.
Hamujący rozwój – przyczyny spadku sprzedaży
Choć potencjał rynku jest duży – Polska ma ponad 20 zakładów produkcyjnych i liczy 38 milionów mieszkańców – sprzedaż pomp ciepła znacząco spadła. W 2024 roku odnotowano 35% spadek względem roku poprzedniego. Eksperci tłumaczą to głównie:
- ponad dwukrotnym wzrostem cen energii elektrycznej dla gospodarstw domowych,
- nieprzewidywalnością systemu dotacji, w tym jego czasowym zawieszaniem,
- brakiem skutecznych mechanizmów kontrolnych.
Program dotacyjny Czyste Powietrze był wielokrotnie modyfikowany, co doprowadziło do nadużyć, oszustw oraz licznych przypadków instalacji o niskiej jakości. To podważyło zaufanie zarówno wykonawców, jak i samych konsumentów.
Zobacz również: PORT PC ma pod lupą Czyste Powietrze: wsparcie dla pokrzywdzonych i piętnowanie nadużyć
Potrzeba reformy – szkolenia zamiast ograniczeń
Europejskie Stowarzyszenie Pomp Ciepła (EHPA) apeluje, by zamiast wstrzymywać dotacje, skupić się na poprawie jakości zarządzania i edukacji instalatorów.
– „Instalatorzy są drogą do zadowolonego klienta wybierającego pompę ciepła, więc ważne jest, aby wykazali się biegłością w projektowaniu i instalacji przed uzyskaniem dostępu do dotacji” – podkreśla Paul Kenny, dyrektor generalny EHPA.
EHPA wskazuje na pozytywne przykłady z Irlandii, Norwegii, Niemiec, Francji i Wielkiej Brytanii. Kraje te zmagały się z podobnymi problemami jak Polska, jednak dzięki skupieniu się na szkoleniach i kontroli jakości, udało się im ustabilizować rynek i zwiększyć zaufanie konsumentów.
Kraków gospodarzem wydarzenia EHPA Decarb Cities
13 i 14 maja 2025 roku w Krakowie odbywa się wydarzenie EHPA Decarb Cities, poświęcone dekarbonizacji miast. W programie znalazło się pięć sesji dyskusyjnych, interaktywna formuła World Café, uroczysta kolacja, wizyta studyjna przy instalacji gruntowych pomp ciepła oraz zwiedzanie miasta.
Wydarzenie organizują EHPA i PORT PC, przy wsparciu Miasta Krakowa oraz Polskiej Prezydencji w UE. Gospodarzem wydarzenia jest Akademia Górniczo-Hutnicza. Wśród sponsorów znajdują się firmy takie jak Daikin Europe, Panasonic, Turboden, Qvantum, Mitsubishi Electric i Carel.
EHPA jako partner kampanii Clean Heat Europe wspiera działania na rzecz przyspieszenia transformacji cieplnej w Europie, ze szczególnym uwzględnieniem jakości powietrza.
Zobacz również:- EHPA krytycznie o projekcie unijnych zasad pomocy publicznej dla zielonego przemysłu
- EHPA: UE może częściowo uniezależnić się od rosyjskiego gazu dzięki 14 mln pomp ciepła
- Pompy w dół o 22%: EHPA przedstawia raport i analizę 14 państw
- EHPA: Sukces pomp ciepła na rynku zależy od cen energii
Źródło: European Heat Pump Association, oprac. własne
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
MKiŚ i gminy wypracowują nowe zasady ochrony złóż kopalin w planowaniu przestrzennym
Ministerstwo Klimatu i Środowiska wspólnie z samorządami opracowuje elastyczniejsze zasady ochrony złóż kopalin, by zapewnić bezpieczeństwo surowcowe państwa bez hamowania rozwoju lokalnego.
Ponad 120 mld zł z ETS2 na modernizację Polski – apel o jasny plan wydatkowania środków
Polska może otrzymać aż 124 mld zł z systemu ETS2 i Społecznego Funduszu Klimatycznego. Eksperci i organizacje apelują do rządu o przejrzyste zasady wydatkowania tych środków oraz pilne przyjęcie Planu Społeczno-Klimatycznego.
Nowatorskie rozwiązania w ciepłownictwie – podsumowanie warsztatów NCAE
Narodowe Centrum Analiz Energetycznych (NCAE) zaprezentowało podczas warsztatów innowacyjne koncepcje transformacji sektora ciepłowniczego. Przedstawiono modele hybrydowe, elektryfikację ciepłownictwa oraz lokalne obszary bilansowania energii.
1,4 mld zł z KPO na modernizację sieci dystrybucyjnej – PGE Dystrybucja inwestuje w elastyczność i OZE
PGE Dystrybucja otrzyma blisko 1,4 mld zł z Krajowego Planu Odbudowy na modernizację sieci dystrybucyjnej. Inwestycje obejmą przebudowę stacji, rozbudowę linii oraz wdrożenie inteligentnych funkcjonalności, co zwiększy potencjał przyłączeniowy dla OZE o 541 MW.
Energa Operator uruchamia potencjał ultraszybkiego ładowania dzięki modernizacji GPZ
Modernizacja pięciu głównych punktów zasilania przez Energę Operatora przy autostradach A1 i A2 pozwoli na powstanie ponad 200 ultraszybkich ładowarek dla elektromobilności w Wielkopolsce i na Kujawach. Inwestycja wsparta 48 mln zł z NFOŚiGW zwiększa niezawodność sieci i ogranicza emisje CO2.
Farma wiatrowa Sieradz: TAURON rozwija zieloną energię w województwie łódzkim
TAURON uruchomił farmę wiatrową Sieradz o mocy 23,8 MW, która zasili prądem nawet 40 tys. gospodarstw domowych. To kolejny krok Grupy w kierunku zwiększenia udziału odnawialnych źródeł energii.
Komentarze