Ryzyko carbon leakage w lotnictwie: nowe analizy pokazują minimalny wpływ na skuteczność polityk UE
Carbon leakage, czyli ucieczka emisji poza granice UE, budzi obawy w sektorze lotniczym. Najnowsze analizy wskazują jednak, że skala problemu jest znacznie mniejsza niż dotąd sądzono, a skuteczne narzędzia ograniczające to ryzyko są już dostępne.
W kontekście zaostrzających się polityk klimatycznych Unii Europejskiej coraz częściej pojawia się temat tzw. carbon leakage, czyli przenoszenia emisji CO₂ poza granice obszarów objętych restrykcyjnymi regulacjami. W lotnictwie zjawisko to może polegać na wyborze przez pasażerów tras z przesiadkami w hubach położonych tuż za granicami UE, takich jak Stambuł, Doha czy Dubaj, aby uniknąć dodatkowych kosztów wynikających z unijnych polityk klimatycznych.
Ocena realnego zagrożenia carbon leakage
Transport & Environment (T&E) zleciła firmie CE Delft analizę ryzyka carbon leakage, uwzględniając wpływ rozszerzenia systemu EU ETS oraz ocenę prawną potencjalnych rozwiązań przez Lexavia Aviation Consultants. Wyniki pokazują, że dotychczasowe szacunki branżowe były zawyżone – część raportów błędnie klasyfikowała emisje nadal objęte politykami UE jako „wyciekające”.
Zgodnie z analizą, realne ryzyko carbon leakage jest minimalne: w najgorszym scenariuszu utracone zostanie jedynie 3% planowanych oszczędności emisji wynikających z pakietu Fit for 55 (łącznie 38,4 MtCO2 do 2035 roku dzięki RefuelEU i EU ETS). Oznacza to, że unijne środki pozostają w zdecydowanej większości skuteczne.
Najbardziej narażone trasy i wpływ na ceny biletów
Ryzyko wycieku emisji koncentruje się na kilku trasach dalekodystansowych – zwłaszcza lotach do Azji Południowo-Wschodniej przez porty przesiadkowe poza UE. Rozszerzenie EU ETS na wszystkie loty startujące z UE powoduje jedynie niewielki wzrost cen biletów, szacowany na 2–6% w 2030 roku. W praktyce przewaga cenowa portów pozaunijnych, takich jak Stambuł, wynosi zaledwie 1–4%, co sprawia, że decyzje o zmianie tras będą dotyczyć jedynie niewielkiej części pasażerów.
Możliwe rozwiązania polityczne
T&E przeanalizowała trzy główne opcje ograniczania carbon leakage:
- Celowane ulgi na SAF – obniżenie kosztów na trasach o wysokim ryzyku poprzez przyznanie specjalnych uprawnień do stosowania zrównoważonego paliwa lotniczego. Rozwiązanie to jest prawnie wykonalne i może zostać wdrożone w ramach istniejącego EU ETS.
- Celowane opłaty za emisje na określonych parach lotnisk – wyższe opłaty na trasach przez porty poza UE, bazujące na transparentnych kryteriach i zintegrowane z EU ETS. Również uznane za prawnie możliwe.
- SAF-BAM – obowiązek posiadania certyfikatów SAF przez przewoźników spoza UE, jednak ta opcja wiąże się z dużym obciążeniem administracyjnym i ryzykiem sporów międzynarodowych.
Rekomendacje dla Komisji Europejskiej
T&E zaleca, aby Komisja Europejska opracowała precyzyjną metodologię identyfikacji tras najbardziej narażonych na carbon leakage oraz wprowadzała środki tylko na tych trasach, integrując je z istniejącym prawodawstwem UE. Takie podejście minimalizuje ryzyko retorsji międzynarodowych i zwiększa skuteczność operacyjną.
Źródło: T&E – Transport & Environment publikacje
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
Battery Forum Poland 2026 potwierdziło znaczenie magazynowania energii dla transformacji energetycznej
Za nami trzecia edycja Battery Forum Poland – jednych z najważniejszych targów poświęconych magazynowaniu energii, elektromobilności i nowoczesnym technologiom energetycznym w Europie Środkowo-Wschodniej. Wydarzenie, które odbyło się w Ptak Warsaw Expo, zgromadziło 11 302 uczestników oraz 169 wystawców z 32 krajów, potwierdzając dynamiczny rozwój sektora magazynów energii i jego kluczową rolę w transformacji energetycznej. Podczas […]
Ponad 326 mln zł z KPO dla projektu Zwartowo III. Powstanie jedna z największych farm PV z magazynem energii w Polsce
Spółka Respect Energy Solar Zwartowo, należąca do Grupy Respect Energy, pozyskała ponad 326 mln zł preferencyjnego finansowania na realizację projektu Zwartowo III. Środki pochodzą z Funduszu Wsparcia Energetyki, finansowanego w ramach Krajowego Planu Odbudowy (KPO), a umowa została podpisana z Bankiem Gospodarstwa Krajowego. Inwestycja należy do największych projektów fotowoltaicznych realizowanych obecnie w Polsce w formule […]
IV Forum Energia-Efekt-Środowisko: Termomodernizacja i nowe programy wsparcia budynków w Polsce
Podczas IV Forum Energia-Efekt-Środowisko eksperci, samorządowcy i przedstawiciele instytucji publicznych dyskutowali o przyszłości termomodernizacji szkół, szpitali i budynków mieszkalnych. Nowe programy wsparcia mają poprawić efektywność energetyczną i komfort życia w całej Polsce.
200 mln sesji ładowania i rekordowe finansowanie GreenWay Polska – kluczowe wnioski z konferencji elektromobilności
Rozwój elektromobilności w Polsce nabiera tempa – prognozy zakładają ponad 200 mln sesji ładowania do 2030 r. oraz historyczne finansowanie dla GreenWay Polska. Eksperci i przedstawiciele branży omówili wyzwania infrastrukturalne, finansowe oraz skutki kryzysu paliwowego podczas konferencji w Elektrowni Powiśle.
Uruchomienie docelowego układu przesyłowego na połączeniu Krajnik–Vierraden
Na połączeniu elektroenergetycznym Polska–Niemcy Krajnik–Vierraden uruchomiono docelowy układ pracy z kompletem czterech przesuwników fazowych. To kluczowy krok dla bezpieczeństwa i efektywności wymiany energii między krajami.
Repowering wiatraków łatwiejszy – nowe rozporządzenie Rady Ministrów przyjęte
Rada Ministrów przyjęła rozporządzenie upraszczające modernizację istniejących elektrowni wiatrowych. Dzięki nowym przepisom repowering będzie możliwy bez decyzji środowiskowej przy spełnieniu określonych warunków, co skróci proces inwestycyjny i zwiększy produkcję taniej energii odnawialnej.
Komentarze