Sejm uchwalił nowelizację ustawy o rynku mocy – co to oznacza dla energetyki?
W piątek 21 lutego Sejm przyjął nowelizację ustawy o rynku mocy, która zakłada możliwość przeprowadzenia dodatkowych aukcji dogrywkowych na lata 2029 i – jeśli zajdzie taka potrzeba – na 2030 rok. Nowe przepisy mają na celu zwiększenie bezpieczeństwa energetycznego i dostosowanie systemu do zmieniających się warunków rynkowych.
Dlaczego zmiany w ustawie o rynku mocy są potrzebne?
Podczas aukcji głównej rynku mocy na 2029 rok, przeprowadzonej w grudniu 2024 r., znaczące sukcesy odniosły magazyny energii, natomiast wiele planowanych elektrowni gazowych – w tym jednostki Orlenu w Gdańsku oraz bloki Enei w Elektrowni Kozienice – nie zdobyło kontraktów. Rząd uznał, że w wyniku tych aukcji doszło do zaburzenia równowagi między źródłami wytwórczymi a magazynami energii.
Aby przywrócić tę równowagę, w nowelizacji przewidziano m.in. preferencje dla elektrowni gazowych poprzez wprowadzenie współczynników korekcyjnych dla różnych technologii. Oznacza to, że elektrownie gazowe mogą mieć większe szanse na uzyskanie kontraktów mocowych w przyszłych aukcjach.
Ile będzie kosztować rynek mocy?
Szacuje się, że koszt zawartych w aukcji dogrywkowej na 2029 rok umów mocowych wyniesie 1,879 mld zł w 2029 roku, a przez kolejne sześć lat – 1,074 mld zł rocznie. Ewentualne koszty aukcji dogrywkowej na 2030 rok nie zostały oszacowane.
Zmiany w zasadach udziału w aukcjach
Nowelizacja ustawy umożliwia udział w aukcjach dogrywkowych tym samym podmiotom, które mogą startować w aukcjach głównych. Ponadto wprowadzono nową możliwość – do aukcji mogą przystępować także jednostki wytwórcze, które dopiero złożyły wniosek o wydanie warunków przyłączenia, pod warunkiem że ich technologia pozwala na nieprzerwaną dostawę mocy przez co najmniej 48 godzin.
Nie tylko rynek mocy – inne zmiany w ustawie
Oprócz przepisów dotyczących rynku mocy nowelizacja zawiera również inne regulacje:
- Przedłużenie terminu składania oświadczeń o dopłatach do rachunków za energię – przedsiębiorcy będą mieli czas do 30 czerwca 2025 r., zamiast pierwotnego terminu 28 lutego br.
- Większe wsparcie dla odbiorców ciepła systemowego – limit budżetowego wsparcia wzrośnie z 350 mln zł do 1,2 mld zł. Jeśli wypłaty przekroczą 75% tej kwoty, kolejne wyrównania będą pomniejszane proporcjonalnie.
Historia wcześniejszych nowelizacji ustawy o rynku mocy
Warto przypomnieć, że to nie pierwsza nowelizacja ustawy o rynku mocy. W styczniu 2025 roku Sejm uchwalił zmiany przedłużające wsparcie dla wysokoemisyjnych źródeł energii do końca 2028 roku. Zgodnie z wcześniejszymi regulacjami unijnymi, od połowy 2025 roku jednostki niespełniające norm emisji CO₂ miały tracić prawo do pomocy publicznej. Nowe przepisy wprowadziły jednak dodatkowe aukcje na drugie półrocze 2025 roku oraz na lata 2026–2028, co miało na celu zabezpieczenie dostaw energii w okresie przejściowym.
Jeszcze wcześniej, 1 września 2021 roku, weszły w życie zapisy nowelizacji ustawy z 23 lipca 2021 roku. Zmiany te dotyczyły m.in. sposobu naliczania opłaty mocowej, wprowadzając model, w którym wysokość opłaty dla wszystkich odbiorców energii, włącznie z gospodarstwami domowymi, od 1 stycznia 2028 roku będzie uzależniona od indywidualnej krzywej poboru. Celem było zachęcenie odbiorców do bardziej świadomego zużycia energii i poprawy bilansowania zapotrzebowania na nią.
Co dalej z ustawą?
Nowelizacja trafi teraz do Senatu, który może zaproponować poprawki. Jeśli Senat je zgłosi, ustawa wróci do Sejmu, a następnie do podpisu Prezydenta.
Zmiany w rynku mocy to kolejny krok w dostosowaniu polskiego systemu energetycznego do wyzwań transformacji energetycznej. Jakie będą skutki nowelizacji? Wiele zależy od decyzji Senatu oraz przyszłych aukcji, które mogą przesądzić o strukturze polskiego miksu energetycznego w nadchodzących latach.
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
Nowe badania: chemikalia zastępujące freony powodują globalny wzrost trwałych zanieczyszczeń TFA
Najnowsze analizy naukowców z Lancaster University pokazują, że substancje używane jako zamienniki freonów przyczyniają się do wzrostu stężenia trwałego zanieczyszczenia – kwasu trifluorooctowego (TFA) – na całym świecie. Zanieczyszczenie to dociera nawet do Arktyki i może stanowić poważne wyzwanie dla środowiska.
Gwałtowny spadek Bitcoina zmusza górników do wyłączania sprzętu
Bitcoin notuje historyczne spadki poniżej 70 000 dolarów, co sprawia, że wydobycie kryptowaluty staje się nieopłacalne. Firmy górnicze zaczynają wyłączać swoje urządzenia, a część z nich rozważa zmianę profilu działalności.
EIB uruchamia 3 mld euro na wsparcie transformacji energetycznej gospodarstw domowych w UE
Europejski Bank Inwestycyjny zatwierdził 3 mld euro na tzw. Frontloading Facility. To środki, które mają pomóc państwom UE przygotować obywateli na wyższe koszty paliw wynikające z wprowadzenia ETS2. Wsparcie ma przyspieszyć inwestycje w zielone rozwiązania i ochronić najbardziej wrażliwe grupy społeczne.
Energa Oświetlenie modernizuje infrastrukturę: 30 tys. nowych opraw LED w 2025 roku
Energa Oświetlenie w 2025 roku przeprowadziła szeroko zakrojoną modernizację ponad 30 tys. opraw ulicznych, stawiając na technologię LED. Efektem jest znacząca redukcja zużycia energii i emisji CO₂ oraz poprawa komfortu mieszkańców wielu gmin.
Gminy krytykują program „Czyste Powietrze” – raport PAS wskazuje na głęboki kryzys
Według najnowszego raportu Polskiego Alarmu Smogowego, gminy oceniają nową wersję programu „Czyste Powietrze” bardzo negatywnie. Wskazują na skomplikowane procedury, wykluczenie najuboższych i wyraźny spadek zaufania do programu.
Pellet – bezpieczne i stabilne paliwo mimo sezonowych wahań rynku
Sezonowe wzrosty cen i lokalne braki pelletu nie oznaczają problemów z dostępnością tego paliwa w skali kraju. Pellet pozostaje przewidywalnym i bezpiecznym źródłem ciepła dla gospodarstw domowych.
Komentarze