Transformacja to za mało? Ekspertka z Princeton ostrzega przed pasywnym podejściem do kryzysu klimatycznego
Transformacja energetyczna to dopiero początek – przekonuje prof. Emily A. Carter z Uniwersytetu Princeton. Jej zdaniem potrzebujemy odważniejszych działań, by poradzić sobie z coraz poważniejszymi skutkami zmian klimatu.
Sama transformacja to za mało
Podczas seminarium MITEI Presents: Advancing the Energy Transition, Emily A. Carter, profesor Uniwersytetu Princeton i doradczyni Departamentu Energii USA, jasno postawiła sprawę: sama transformacja energetyczna nie wystarczy.
„Jeśli zajmiemy się tylko przeszłością, ale nie zmienimy przyszłości – nadal będziemy mieli poważne problemy” – podkreśliła.
Według Carter konieczne jest podejście obejmujące trzy filary: transformację, interwencję i adaptację. Oznacza to nie tylko odchodzenie od paliw kopalnych, ale także aktywne usuwanie CO₂ z atmosfery i przystosowywanie się do już nieuniknionych skutków zmian klimatycznych.
Elektryfikacja przemysłu i transportu
Przyszłość energetyki to rozwój źródeł zeroemisyjnych: energii słonecznej, wiatrowej, wodnej, geotermii, a także technologii jądrowych i – w dalszej perspektywie – fuzji jądrowej. Carter zwróciła uwagę, że elektryfikacja powinna objąć wszystko, co możliwe, a szczególnym wyzwaniem pozostaje sektor przemysłowy i transport ciężki.
W przemyśle konieczne będzie zastąpienie obecnych procesów cieplnych technologiami takimi jak elektroliza, plazmy czy kataliza świetlna (LED). W transporcie ciężkim (lotnictwo, żegluga) przyszłością mają być paliwa neutralne klimatycznie, pozyskiwane z niekopalnych źródeł CO₂ i wpisane w gospodarkę o obiegu zamkniętym.
Czas na interwencję: usuwanie i wykorzystanie CO₂
Kolejnym filarem działań jest aktywna interwencja klimatyczna, czyli usuwanie dwutlenku węgla z atmosfery i jego bezpieczne składowanie lub wykorzystanie. Carter mówiła o planach budowy rurociągów CO₂ prowadzących do podziemnych zbiorników, zwłaszcza offshore – mniej kontrowersyjnych społecznie.
Inna droga to mineralizacja CO₂ i jego zastosowanie w produkcji betonu czy materiałów drogowych – choć na razie skala tych rozwiązań jest ograniczona.
Kontrowersyjny plan B: geoinżynieria słoneczna
Najbardziej kontrowersyjna forma interwencji to solar geoengineering, czyli celowe odbijanie promieniowania słonecznego. Carter przyznała, że jej zdaniem to ostateczność – ale warto przygotować się na taki scenariusz, by zrozumieć potencjalne skutki, jeśli takie działania podjęłoby inne państwo.
Wśród omawianych metod znalazły się: wtrysk aerozoli do stratosfery, rozjaśnianie chmur morskich czy przerzedzanie chmur cirrusowych. Wszystkie wiążą się z ogromnym ryzykiem – klimatycznym i geopolitycznym.
Naukowcy muszą mówić jednym głosem
Na zakończenie Carter zwróciła uwagę na kluczową rolę zaufania społecznego i przejrzystości działań naukowców. Tylko otwarta dyskusja, krytyczna weryfikacja badań i zaangażowanie lokalnych społeczności mogą doprowadzić do akceptacji niezbędnych technologii.
Zobacz również:- Geopolityka w cieniu transformacji energetycznej: IRENA podkreśla nowe wyzwania i szanse dla świata
- Biała Księga Transformacji: rząd chce, by inwestycje w transformację energetyczną „zwróciły się z nawiązką”
- Hennig-Kloska: „Nie ma odwrotu od transformacji energetycznej”
Źródło: MIT Energy Initiative
Może Cię również zainteresować
Sprawozdanie Prezesa URE 2025: Akcelerator, Cyfrowy Bliźniak, aukcja offshore i pierwszy rynek wodoru
Rok 2025 przyniósł istotne zmiany w polskiej energetyce: pierwszą aukcję wsparcia dla offshore, start Akceleratora Rozwoju Polskiej Energetyki oraz decyzje kluczowe dla rynku wodoru. Prezes URE Renata Mroczek podsumowuje przełomowe działania regulatora.
Przełomowy wyrok KIO: TAURON Dystrybucja wzmacnia local content w energetyce
Wyrok Krajowej Izby Odwoławczej potwierdził skuteczność strategii TAURON Dystrybucji w zakresie local content, dając impuls do wspierania polskich i europejskich wykonawców w sektorze energetycznym.
Rusza nabór na dofinansowanie OZE i magazynowania energii z Funduszy Europejskich
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej rozpoczął nabór na projekty związane z efektywnymi biogazowniami, OZE oraz magazynowaniem energii. Budżet to 500 mln zł z Funduszy Europejskich i środków krajowych.
Pierwszy w Europie zautomatyzowany kompleks ścianowy uruchomiony w ZG Janina – nowa era w polskim górnictwie
W Zakładzie Górniczym Janina w Libiążu uruchomiono pierwszy w Europie, w pełni zautomatyzowany kompleks ścianowy. Inwestycja Południowego Koncernu Węglowego S.A. ma zwiększyć bezpieczeństwo pracy i efektywność wydobycia, a także wyznaczać nowe standardy w automatyzacji górnictwa.
Polska i USA podpisują porozumienie o współpracy w zakresie surowców krytycznych
Polska oraz Stany Zjednoczone zacieśniają współpracę w sektorze surowców krytycznych. Nowe porozumienie obejmuje wydobycie, przetwarzanie i recykling kluczowych minerałów, co ma znaczenie dla bezpieczeństwa energetycznego i technologicznego obu krajów.
ORLEN uruchamia wydobycie gazu z norweskiego złoża Eirin – gaz już płynie do Polski
ORLEN Upstream Norway i Equinor rozpoczęli eksploatację złoża Eirin na Morzu Północnym. Nowe źródło zapewni Polsce dodatkowe dostawy gazu, a wydobycie prowadzone jest z wykorzystaniem energii odnawialnej.

Komentarze