Ustawa antysmogowa – co to jest i gdzie obowiązuje?
Ustawa antysmogowa to akty prawne, wprowadzone w odpowiedzi na rosnący problem smogu w Polsce. Z artykułu dowiecie się, czym są i gdzie obowiązują ustawy antysmogowe. Odpowiemy też na pytanie, jakie piece delegalizują przepisy ustawy antysmogowej.
Co to jest ustawa antysmogowa?
Uchwały antysmogowe to lokalne akty prawne mające na celu poprawę jakości powietrza poprzez regulację emisji zanieczyszczeń ze źródeł ciepła o mocy do 1 MW.
Zakazują one użytkowania bezklasowych oraz niskoklasowych pieców na paliwa stałe i wprowadzają obowiązek stosowania urządzeń grzewczych z certyfikatem ekoprojektu (ecodesign). Określają także okres przejściowy na dostosowanie się do tych regulacji. Ponadto mogą one wyznaczać rodzaje lub jakość paliw, które będą dopuszczone do stosowania lub których użytkowanie jest zakazane (jak i sposób lub cel wykorzystania paliw), a także okres obowiązywania ograniczeń lub zakazów w ciągu roku.
Uwaga! Akty prawa miejscowego związane z ochroną jakości powietrza prawidłowo powinno nazywać się uchwałami, a nie ustawami. Jednakże wielu Czytelników nie stosuje tego rozróżnienia. Dlatego w tekście, dla ułatwienia będziemy posługiwać się tymi określeniami zamiennie.
Jakie piece obejmuje ustawa antysmogowa?
Ustawa antysmogowa obejmuje głównie piece i kotły na paliwa stałe, które nie spełniają określonych norm emisji i efektywności. W szczególności:
- Kotły pozaklasowe: Typ urządzeń wycofywanych w pierwszej kolejności. Są to kotły na paliwa stałe, takie jak węgiel czy drewno, które nie spełniają żadnych norm europejskiej klasyfikacji urządzeń grzewczych. Można je poznać po braku specjalnej tabliczki znamionowej, określającej klasę efektywności energetycznej. Te urządzenia cechują się wysokimi emisjami zanieczyszczeń.
- Kotły klasy 3 i 4: Typ urządzeń wycofywanych po zakończeniu się okresu przejściowego. Uchwała antysmogowa zakazuje użytkowania kotłów klasy 3 i 4, które emitują więcej zanieczyszczeń niż kotły klasy 5.
- Piece kaflowe i kominki: W niektórych regionach uchwały antysmogowe mogą również dotyczyć tradycyjnych pieców kaflowych i kominków, chyba że zostaną wyposażone w urządzenia redukujące emisje (np. elektrofiltry).
Uchwała wymaga stosowania jedynie urządzeń grzewczych 5 klasy, z certyfikatem ekoprojektu. Certyfikat ten gwarantuje, że dany kocioł spełnia wysokie normy emisji zanieczyszczeń i efektywności energetycznej, co minimalizuje jego wpływ na środowisko.
Koniecznie sprawdź, do kiedy musisz wymienić piec: Do kiedy trzeba wymienić piec? Sprawdź terminy
Gdzie obowiązuje ustawa antysmogowa?
Ustawy antysmogowe aktualnie obowiązują w 14 województwach:
- śląskie;
- małopolskie;
- pomorskie;
- kujawsko – pomorskie;
- wielkopolskie;
- dolnośląskie;
- mazowieckie;
- lubuskie;
- opolskie;
- podkarpackie;
- zachodniopomorskie;
- świętokrzyskie;
- łódzkie;
- lubelskie.
Do 2024 roku obowiązku wymiany kopciuchów wciąż nie wprowadziło województwo warmińsko-mazurskie oraz podlaskie.
Wpływ na jakość powietrza i zdrowie publiczne
Wprowadzenie tych ograniczeń ma na celu znaczną poprawę jakości powietrza w polskich miastach, które od lat zmagają się z problemem smogu.
Główną przyczyną jego powstawania jest „niska emisja”, pochodząca głównie ze spalania węgla i drewna w gospodarstwach domowych:
Oczekuje się, że zmniejszenie emisji szkodliwych substancji przyczyni się do poprawy zdrowia publicznego i zwiększenia świadomości ekologicznej wśród mieszkańców.
Warto podkreślić, że wraz z wprowadzeniem ustaw antysmogowych, w Polsce uruchomiono szereg programów dofinansowań do wymiany pieca. Dzięki nim możliwe jest zminimalizowanie obciążeń związanych z restrykcjami środowiskowymi.
FAQ – ustawa antysmogowa
- Jakie konsekwencje grożą za nieprzestrzeganie ustawy antysmogowej? Nieprzestrzeganie przepisów ustawy antysmogowej może skutkować karami finansowymi, które mogą wynieść nawet 5.000 zł.
- Jakie paliwa są zakazane przez ustawę antysmogową? Ustawa antysmogowa zakazuje spalania paliw niskiej jakości, takich jak muły i flotokoncentraty węglowe, węgiel brunatny oraz wilgotne drewno. Zalecane są paliwa bardziej ekologiczne, takie jak gaz ziemny, biomasa czy certyfikowane ekogroszki.
- Jak mogę sprawdzić, czy mój kocioł spełnia wymagania ustawy antysmogowej? Aby sprawdzić, czy kocioł spełnia wymagania ustawy antysmogowej, należy zwrócić uwagę na jego klasę oraz posiadanie certyfikatu ekoprojektu. Informacje te znajdują się zazwyczaj w dokumentacji technicznej urządzenia lub można je uzyskać od producenta.
- Czy mogę nadal używać starego kotła, jeśli tylko zmodernizuję go, by spełniał nowe normy? Modernizacja starego kotła, aby spełniał nowe normy, może być możliwa, ale zależy to od specyfikacji urządzenia. Niektóre kotły można doposażyć w urządzenia filtrujące i ograniczające emisję, jednak często bardziej opłacalnym i ekologicznym rozwiązaniem jest zakup nowego kotła z certyfikatem ekoprojektu.
- Jakie są główne cele wprowadzenia ustawy antysmogowej? Głównymi celami ustawy antysmogowej są poprawa jakości powietrza, redukcja emisji szkodliwych substancji, takich jak pyły zawieszone i tlenki azotu, oraz ochrona zdrowia publicznego. Długoterminowym celem jest również zmniejszenie wpływu na zmiany klimatyczne poprzez redukcję emisji gazów cieplarnianych.
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
Nowa ustawa: pomoc dla poszkodowanych przez nierzetelnych wykonawców programu Czyste Powietrze
Rząd przyjął ustawę umożliwiającą zawieszenie dochodzenia zwrotu zaliczek od beneficjentów programu Czyste Powietrze oszukanych przez nieuczciwych wykonawców. Nowe przepisy mają zwiększyć bezpieczeństwo uczestników programu.
TAURON odwraca odpisy na aktywach – wzrost wartości dzięki lepszym wynikom spółek
TAURON poinformował o odwróceniu odpisów z tytułu utraty wartości udziałów w TAURON Ciepło i TAURON Wytwarzanie. Łączna kwota 297 mln zł poprawi jednostkowy wynik finansowy spółki za I półrocze 2026 r.
ORLEN inwestuje w hybrydowe OZE: nowy kompleks fotowoltaiczno-wiatrowy w Wielkopolsce
Grupa ORLEN ogłasza realizację największego w Polsce hybrydowego projektu OZE o mocy 216 MW w Kazimierzu Biskupim. Instalacja połączy farmę fotowoltaiczną i wiatrową, dostarczając energię dla 143 tys. gospodarstw domowych.
TAURON Ciepło z certyfikatem ISO 50001 – potwierdzenie wysokich standardów zarządzania energią
TAURON Ciepło uzyskał certyfikat ISO 50001, potwierdzając skuteczne wdrożenie systemu zarządzania energią zgodnie z międzynarodową normą. To ważny krok w kierunku zwiększenia efektywności energetycznej spółki.
Rekordowe zyski Grupy ORLEN z rynków zagranicznych w II kwartale 2026 roku
Grupa ORLEN odnotowała w II kwartale 2026 roku historycznie wysokie wyniki finansowe, napędzane wzrostem zysków zagranicznych stacji paliw oraz rekordowymi inwestycjami w infrastrukturę energetyczną i nowe technologie.
Senat zatwierdza ustawę o wsparciu zrównoważonego lotnictwa – nowe mechanizmy dla polskich przewoźników
Senat przyjął bez poprawek ustawę o wsparciu zrównoważonego lotnictwa. Nowe przepisy mają wyrównać konkurencję dla polskich linii i promować stosowanie zrównoważonych paliw lotniczych.
Komentarze