Wpływ Elektrowni Kozienice na Wisłę: wyniki wieloletnich badań naukowców
Wieloletni monitoring Wisły w rejonie Elektrowni Kozienice pokazuje, że wpływ energetyki na ekosystem rzeki jest złożony i wymaga całościowej analizy. Naukowcy podkreślają znaczenie wielu czynników środowiskowych, a nie tylko działalności elektrowni.
Wieloczynnikowa ocena wpływu energetyki na Wisłę
Badania prowadzone od pięciu lat w okolicach Elektrowni Kozienice (województwo mazowieckie) dostarczają jednego z najdokładniejszych w Polsce obrazów oddziaływania infrastruktury energetycznej na ekosystem dużej rzeki. Wyniki pokazują, że na stan Wisły wpływają nie tylko działania elektrowni, ale również susze, zmiany klimatu, regulacje rzeki oraz obecność gatunków inwazyjnych.
Wpływy różnych czynników na stan rzeki są złożone i wzajemnie powiązane. Dlatego interpretacja danych powinna opierać się na podejściu całościowym, uwzględniającym zarówno wpływ poboru wody chłodniczej, jak i uwarunkowania środowiskowe, w tym zmiany klimatu czy inne wpływy działań ludzkich.
– prof. Piotr Parasiewicz, Instytut Rybactwa Śródlądowego
Znaczenie podejścia całościowego i współpracy z naukowcami
Eksperci podkreślają, że nie można oceniać wpływu elektrowni wyłącznie na podstawie liczby organizmów trafiających do ujęcia wody. Kluczowe jest uwzględnienie stadium rozwoju, znaczenia dla populacji i wpływu na zdolność odtwarzania gatunków. Wyniki badań wskazują także na istotne różnice lokalne, których nie należy automatycznie przenosić na cały ekosystem Wisły.
Liczby te pokazują skalę zjawiska, ale nie przesądzają o jego skutkach dla ekosystemu. To dopiero początek analizy, a nie jej koniec. Z samej liczby larw nie odczytamy, czy doszło do trwałej szkody w populacji.
– prof. Piotr Parasiewicz, Instytut Rybactwa Śródlądowego
Rola czynników naturalnych i inwazyjnych gatunków
Monitoring wykazał bardzo wysoki udział gatunków obcych, takich jak babka szczupła i babka rurkonosa, wśród dryfujących larw. W 2025 roku wyjątkowa susza spowodowała znaczący spadek liczby larw w rzece, co podkreśla ogromny wpływ czynników środowiskowych, niezależnych od działalności elektrowni.
Naturalna śmiertelność larw a ocena wpływu na populacje ryb
W dużych rzekach naturalna śmiertelność larw jest bardzo wysoka – przeżywa od kilku do kilkunastu procent. Dlatego sama liczba larw nie pozwala na ocenę wpływu na populacje dorosłych ryb.
Wielkość populacji dryfujących ryb w Wiśle kozienickiej może sięgać nawet blisko pół miliarda larw rocznie, jednak jej liczebność zmienia się znacząco z roku na rok, ponieważ w dużej mierze zależy od wielkości wiosennych przepływów.
– prof. Piotr Parasiewicz
Badania wykazały, że ponad 75% larw trafiających do systemu chłodzenia stanowią gatunki inwazyjne, a liczba larw przedostających się do elektrowni jest niższa niż szacowano na podstawie pomiarów powyżej ujęcia.
Monitoring i działania Elektrowni Kozienice
Elektrownia Kozienice od lat prowadzi rozbudowany monitoring środowiskowy, zlecając niezależne badania Wisły. Pozwala to identyfikować okresy największej wrażliwości ekosystemu i optymalizować użycie wody. Monitoring pokazuje, że największa aktywność larw przypada na przełom maja i czerwca oraz na godziny nocne.
Znając mechanizmy dryfu larw, można znacznie zmniejszyć straty, choćby przez sposób pobierania wody czy powiększając powierzchnię tarlisk dla dotkniętych gatunków. I nad tym obecnie pracujemy.
– prof. Piotr Parasiewicz
W ciągu ostatnich lat elektrownia ograniczyła wykorzystanie wody o około 25%, łącząc bezpieczeństwo energetyczne kraju z odpowiedzialnym podejściem do środowiska.
Odpowiedzialne funkcjonowanie elektrowni oznacza podejmowanie działań opartych na wiedzy i faktach. Dlatego od lat inwestujemy w monitoring środowiskowy, racjonalizujemy wykorzystanie wody i wdrażamy rozwiązania zmniejszające oddziaływanie na Wisłę.
– Cezary Misiewicz, wiceprezes Enei Wytwarzanie ds. technicznych
Podsumowanie: Energia i środowisko mogą iść w parze
Wieloletni monitoring i badania to tylko część działań Elektrowni Kozienice. Spółka wdraża rozwiązania ograniczające wpływ na organizmy wodne oraz wspiera ochronę cennych siedlisk przyrodniczych. Przykład Kozienic pokazuje, że bezpieczeństwo energetyczne może być realizowane w zgodzie z troską o środowisko naturalne.
Źródło: Grupa Enea
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
Jeden z największych magazynów energii w Polsce oficjalnie otwarty. Obiekt o mocy 200 MW wesprze stabilność KSE
W miejscowości Turośń Kościelna w województwie podlaskim uruchomiono jeden z największych bateryjnych magazynów energii w Polsce. Obiekt dysponuje mocą 200 MW oraz pojemnością 800 MWh, co pozwala na oddawanie energii do sieci z pełną mocą przez około cztery godziny. Inwestycja stanowi kolejny przykład dynamicznego rozwoju wielkoskalowych magazynów energii w Polsce, które stają się jednym z kluczowych elementów transformacji krajowego systemu elektroenergetycznego.
ACER otwiera konsultacje publiczne dotyczące nowych zasad raportowania danych REMIT
Agencja ds. Współpracy Organów Regulacji Energetyki (ACER) rozpoczęła konsultacje publiczne projektów dokumentów dotyczących zmienionych zasad raportowania danych w ramach nowelizacji rozporządzenia REMIT oraz nowych wytycznych wykonawczych.
TAURON pozyskuje 1,12 mld zł z EBI na farmę wiatrową w Miejskiej Górce – największa inwestycja OZE w regionie
TAURON uzyskał 1,12 mld zł finansowania z Europejskiego Banku Inwestycyjnego na budowę jednej z największych farm wiatrowych w Polsce – w Miejskiej Górce. Inwestycja wzmocni pozycję Grupy w transformacji energetycznej i przyczyni się do realizacji celów klimatycznych.
Fundacja Energa inwestuje w bezpieczeństwo przejazdów kolejowych – aktywne znaki STOP na Pomorzu i Warmii
Na 85 przejazdach kolejowych kategorii D w regionach Pomorza, Warmii i Mazur pojawią się innowacyjne, aktywne znaki STOP. Fundacja Energa przeznaczyła na ten cel ponad 1,2 mln zł, by poprawić bezpieczeństwo i ograniczyć liczbę wypadków na niebezpiecznych przejazdach.
147 nowych przyłączy dla stacji ładowania – rusza wielka modernizacja sieci dla elektromobilności
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz operatorzy OSD inwestują 1,26 mld zł w rozbudowę i modernizację sieci elektroenergetycznych. Powstanie 147 nowych lub zmodernizowanych miejsc dostarczania energii dla stacji ładowania dużej mocy, co przyspieszy rozwój elektromobilności w Polsce.
Renaturyzacja rzek z rekordowym wsparciem: 100 mln zł dla samorządów i NGO w programie FEnIKS
Samorządy i organizacje pozarządowe po raz pierwszy mogą ubiegać się o bezzwrotne środki na renaturyzację rzek, jezior i mokradeł. W ramach programu FEnIKS dostępnych jest 100 mln zł, z możliwością dofinansowania nawet 79,71% kosztów projektów.
Komentarze