Wszyscy rozumieją, że atom jest „strategiczny”. Niemcy, Austria i Luksemburg wiedzą lepiej
W ostatnim czasie, Unia Europejska poczyniła znaczące kroki w kierunku promowania energii jądrowej jako jednego z kluczowych elementów swojej strategii osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2050 roku. Decyzja ta została podjęta w ramach Net-Zero Industry Act (NZIA). Ma on na celu zwiększenie krajowych możliwości UE w zakresie produkcji technologii uznanych za kluczowe do osiągnięcia tego celu. Energia jądrowa, pierwotnie nie została zaklasyfikowana jako „strategiczna” na równi z odnawialnymi źródłami energii. Zyskała jednak to miano po korekcie przez ministrów UE 7 grudnia.
Sojusz Pro-Jądrowy
Francja, wraz z ośmioma innymi krajami UE – Bułgarią, Chorwacją, Czechami, Węgrami, Polską, Rumunią, Słowacją i Słowenią – przedstawiła wspólną deklarację przed spotkaniem, podkreślającą znaczenie wsparcia dla energii jądrowej i jej finansowania na poziomie UE. Ta grupa państw, stanowiąca znaczącą część Unii, wyraziła silne poparcie dla energii jądrowej, uznając ją za kluczowy element w osiąganiu celów klimatycznych. To dobra wiadomość, dla Polaków, którzy w zdecydowanej większości są za elektrowniami atomowymi.
Uznanie energii jądrowej za „strategiczną” w ramach NZIA ma istotne konsekwencje dla przyszłości energetyki w Europie. Po pierwsze, otwiera to drogę dla uproszczenia procedur licencyjnych w każdym kraju członkowskim UE, włączając w to pełną digitalizację procesów, co ma zapewnić uzyskanie autoryzacji w ciągu dziewięciu do dwunastu miesięcy. Ta zmiana stanowi znaczący krok w kierunku usprawnienia i przyspieszenia procesu wdrażania projektów jądrowych.
Ponadto, uznając energię jądrową za technologię strategiczną, UE podkreśla jej kluczową rolę w osiąganiu celów neutralności klimatycznej. Tym samym, energia jądrowa staje się równorzędnym partnerem odnawialnych źródeł energii w walce ze zmianami klimatycznymi, co może przekładać się na większą akceptację społeczną i polityczną dla tej formy energii. Uznając energię jądrową za strategiczną, UE wyraźnie sygnalizuje, że jest ona istotną częścią długoterminowej strategii energetycznej i klimatycznej, co może dodatkowo zachęcać do inwestycji i rozwoju technologii jądrowych.
Niemcy na przeciwnym biegunie
Zupełnie inne stanowisko w sprawie atomu mają, znów, Niemcy, a także Austria i Luksemburg. Niemiecki sekretarz stanu ds. gospodarczych i ochrony klimatu, Sven Giegold, wskazał, że szybka dekarbonizacja w opinii Niemiec nie jest możliwa przy wykorzystaniu energii jądrowej. Ta postawa odzwierciedla głębokie podziały w UE w kwestii przyszłości energetycznej.
Bitwa o finansowanie
Kluczowym aspektem debaty było finansowanie energii jądrowej na poziomie UE. Francuski minister przemysłu, Roland Lescure, podkreślał, że neutralność technologiczna powinna dotyczyć również finansowania, mimo iż NZIA jest tekstem regulacyjnym, a nie finansowym. Również i na tym polu Niemcy podkreśliły swoją niechęć do atomu, argumentując, że fundusze UE nie powinny być używane na technologie, które nie są wspierane przez wszystkie państwa członkowskie.
Choć NZIA nie zawiera bezpośrednich przepisów finansowych dla technologii jądrowych, uznanie atomu jako technologii strategicznej może wpłynąć na przyszłe decyzje dotyczące finansowania na poziomie UE. Może to oznaczać, że projekty jądrowe będą miały łatwiejszy dostęp do funduszy europejskich, w tym do wsparcia ze strony Europejskiego Banku Inwestycyjnego i innych potencjalnych źródeł finansowania na poziomie UE.
Perspektywy i negocjacje
Warto jeszcze dodać, że Parlament Europejski proponuje, aby 25% przychodów z rynku węglowego UE było przeznaczone na finansowanie technologii wymienionych w NZIA. Rozmowy trójstronne zaplanowane na 13 grudnia mają na celu wypracowanie wspólnego stanowiska.
Nie będzie to jednak łatwe zadanie, bo niemiecki rząd jest zdecydowanym przeciwnikiem energetyki jądrowej. Niemcy sprzeciwiali się budowie elektrowni atomowej w Polsce.
Sami, w kwietniu 2023 roku zamknął ostatnie trzy elektrownie atomowe, i to pomimo tego, że blisko 60% obywateli Niemiec była zdania, że to zły krok. Oficjalną przyczyną wygaszenia elektrowni atomowych było uznanie ich za niebezpieczne i niestabilne, po awarii w Fukushimie w 2011 roku. Od tamtego czasu, wiele się jednak zmieniło w kwestii energetyki. Punktem zwrotnym była zaś wojna w Ukrainie, która dobitnie pokazała, że bezpieczeństwa energetycznego kraju nie można opierać na imporcie, a wyłączenie atomu będzie miało dotkliwe skutki – również klimatyczne. Bo podczas, gdy cała UE walczy z emisją CO2 i odchodzi od węgla, Niemcy postanowili zastąpić atom… węglem i gazem.
Pozostaje jednak pytanie, czy faktycznie rosyjski gaz jest stabilniejszym źródłem energii niż atom?
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
Polska i USA wzmacniają współpracę w sektorze surowców krytycznych
Polska nawiązała strategiczne partnerstwo ze Stanami Zjednoczonymi dotyczące surowców krytycznych. Spotkanie w Warszawie zgromadziło przedstawicieli administracji i biznesu obu krajów, by omówić konkretne projekty i perspektywy rozwoju branży.
Budżet III naboru programu Energia dla wsi wyczerpany – 400 mln zł rozdysponowane
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej poinformował o wyczerpaniu budżetu 400 mln zł w ramach III naboru programu Energia dla wsi. Dalsze wnioski będą rozpatrywane tylko w przypadku zwiększenia alokacji środków.
1 mld zł na wsparcie zakupu przydomowych magazynów energii – nowy program NFOŚiGW
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej uruchamia program o budżecie 1 mld zł, umożliwiający prosumentom uzyskanie do 19 tys. zł dofinansowania na magazyny energii i ciepła. Nabór wniosków rusza 20 października 2026 r.
Eaton rozbudowuje zakład w Austrii – nowe moce produkcyjne dla europejskiego rynku energii
Eaton zakończył rozbudowę zakładu produkcyjnego w Schrems w Austrii, zwiększając regionalne moce w zakresie rozwiązań ochrony elektrycznej i zarządzania energią. Nowa inwestycja odpowiada na rosnący popyt związany z elektryfikacją i cyfryzacją w Europie.
Fundusze Norweskie wesprą zieloną transformację Polski: rusza program Zielona Transformacja
Polska otrzyma niemal 190 mln euro na działania związane z adaptacją do zmian klimatu, rozwój OZE, ochronę przyrody i gospodarkę o obiegu zamkniętym. Program Zielona Transformacja, finansowany ze środków Mechanizmu Finansowego EOG, właśnie wystartował.
Infineon otwiera nowy zakład produkcyjny półprzewodników w Tajlandii – wzmocnienie globalnej sieci
Infineon Technologies AG uruchomił nowy zakład backendowy w Bangkoku, wzmacniając pozycję Tajlandii w globalnym łańcuchu dostaw półprzewodników. Inwestycja ma stworzyć do 1000 miejsc pracy i wesprzeć rozwój ekosystemu technologicznego regionu.
Komentarze