Wykluczeni z Funduszu Sprawiedliwej Transformacji – czy Turów, Bogdanka, Kozienice i Połaniec otrzymają wsparcie?
Turów, Bogdanka, Kozienice i Połaniec – te kluczowe regiony energetyczne nie otrzymały środków z Funduszu Sprawiedliwej Transformacji. W obliczu rosnących wyzwań społecznych i gospodarczych, samorządy i organizacje apelują o wsparcie pomostowe z Funduszu Modernizacyjnego. Ministerstwo Klimatu zapowiada działania, ale konkretów wciąż brakuje.
Regiony bez wsparcia z FST – jakie są konsekwencje?
28 maja 2025 r. Fundacja Instrat zorganizowała spotkanie, które zjednoczyło przedstawicieli regionów wykluczonych z Funduszu Sprawiedliwej Transformacji (FST). Wśród nich znalazły się obszary związane z kompleksem energetycznym PGE Turów, kopalnią LW Bogdanka, a także gminy Kozienice i Połaniec. Mimo że regiony te wciąż opierają swój rozwój na energetyce węglowej, nie uzyskały akceptacji Komisji Europejskiej dla swoich Terytorialnych Planów Sprawiedliwej Transformacji (TPST) – bądź w ogóle ich nie przygotowały.
Brak dostępu do FST oznacza realne zagrożenie marginalizacją. Lokalne władze sygnalizują już teraz problemy z depopulacją, spadającymi wpływami podatkowymi i brakiem narzędzi do tworzenia nowych miejsc pracy. Tymczasem wygaszanie działalności kopalń i elektrowni postępuje, a bez alternatywnych inwestycji przyszłość tych społeczności stoi pod znakiem zapytania.
Fundusz Modernizacyjny szansą na pomoc?
Fundacja Instrat zaproponowała, by w oczekiwaniu na ewentualne nowe środki z FST (realne dopiero po 2030 r.) uruchomić wsparcie pomostowe z Funduszu Modernizacyjnego (FM). To instrument finansowany z systemu EU ETS, obsługiwany przez NFOŚiGW, który dotychczas koncentrował się na projektach związanych z modernizacją energetyki, ale potencjalnie mógłby objąć także pomoc transformacyjną dla regionów bez TPST.
Zarówno samorządowcy, jak i przedstawiciele spółek energetycznych i związków zawodowych zgodzili się, że niezbędne są działania rządowe – zwłaszcza w zakresie planowania wygaszania bloków energetycznych, przygotowania terenów inwestycyjnych i uproszczenia procesów inwestycyjnych. Wskazano także na potrzebę stosowania ulg podatkowych i zachęt dla inwestorów.
Co deklaruje Ministerstwo Klimatu i Środowiska?
Sekretarz stanu Krzysztof Bolesta zadeklarował gotowość współpracy z samorządami oraz Ministerstwem Przemysłu i Finansów. Zwrócił uwagę, że niektóre projekty – np. z obszaru ciepłownictwa czy bateryjnych magazynów energii – już dziś mogą starać się o środki z FEnIKS lub KPO. Problemem pozostaje jednak fakt, że FM nie przewiduje obecnie wsparcia dla regionów bez zatwierdzonych TPST. Minister zapowiedział rozmowy z KE i EBI na temat zmian w tym zakresie.
Jednocześnie podkreślił, że inne wpływy z systemu EU ETS nie są objęte ograniczeniami terytorialnymi i mogłyby zostać przeznaczone na pilne działania w wykluczonych regionach. Rząd rozważa więc nową ścieżkę wsparcia niezależną od dotychczasowych planów transformacyjnych.
Zobacz również:- Nowy plan energetyczny Polski: mniej węgla, więcej OZE – co zawiera KPEiK?
- Regiony bez wsparcia z FST? Instrat chce aktywacji nowego filaru Funduszu Modernizacyjnego
Źródło: Instrat
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
Sprawozdanie Prezesa URE 2025: Akcelerator, Cyfrowy Bliźniak, aukcja offshore i pierwszy rynek wodoru
Rok 2025 przyniósł istotne zmiany w polskiej energetyce: pierwszą aukcję wsparcia dla offshore, start Akceleratora Rozwoju Polskiej Energetyki oraz decyzje kluczowe dla rynku wodoru. Prezes URE Renata Mroczek podsumowuje przełomowe działania regulatora.
Przełomowy wyrok KIO: TAURON Dystrybucja wzmacnia local content w energetyce
Wyrok Krajowej Izby Odwoławczej potwierdził skuteczność strategii TAURON Dystrybucji w zakresie local content, dając impuls do wspierania polskich i europejskich wykonawców w sektorze energetycznym.
Rusza nabór na dofinansowanie OZE i magazynowania energii z Funduszy Europejskich
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej rozpoczął nabór na projekty związane z efektywnymi biogazowniami, OZE oraz magazynowaniem energii. Budżet to 500 mln zł z Funduszy Europejskich i środków krajowych.
Pierwszy w Europie zautomatyzowany kompleks ścianowy uruchomiony w ZG Janina – nowa era w polskim górnictwie
W Zakładzie Górniczym Janina w Libiążu uruchomiono pierwszy w Europie, w pełni zautomatyzowany kompleks ścianowy. Inwestycja Południowego Koncernu Węglowego S.A. ma zwiększyć bezpieczeństwo pracy i efektywność wydobycia, a także wyznaczać nowe standardy w automatyzacji górnictwa.
Polska i USA podpisują porozumienie o współpracy w zakresie surowców krytycznych
Polska oraz Stany Zjednoczone zacieśniają współpracę w sektorze surowców krytycznych. Nowe porozumienie obejmuje wydobycie, przetwarzanie i recykling kluczowych minerałów, co ma znaczenie dla bezpieczeństwa energetycznego i technologicznego obu krajów.
ORLEN uruchamia wydobycie gazu z norweskiego złoża Eirin – gaz już płynie do Polski
ORLEN Upstream Norway i Equinor rozpoczęli eksploatację złoża Eirin na Morzu Północnym. Nowe źródło zapewni Polsce dodatkowe dostawy gazu, a wydobycie prowadzone jest z wykorzystaniem energii odnawialnej.
Komentarze