Wykluczeni z Funduszu Sprawiedliwej Transformacji – czy Turów, Bogdanka, Kozienice i Połaniec otrzymają wsparcie?
Turów, Bogdanka, Kozienice i Połaniec – te kluczowe regiony energetyczne nie otrzymały środków z Funduszu Sprawiedliwej Transformacji. W obliczu rosnących wyzwań społecznych i gospodarczych, samorządy i organizacje apelują o wsparcie pomostowe z Funduszu Modernizacyjnego. Ministerstwo Klimatu zapowiada działania, ale konkretów wciąż brakuje.
Regiony bez wsparcia z FST – jakie są konsekwencje?
28 maja 2025 r. Fundacja Instrat zorganizowała spotkanie, które zjednoczyło przedstawicieli regionów wykluczonych z Funduszu Sprawiedliwej Transformacji (FST). Wśród nich znalazły się obszary związane z kompleksem energetycznym PGE Turów, kopalnią LW Bogdanka, a także gminy Kozienice i Połaniec. Mimo że regiony te wciąż opierają swój rozwój na energetyce węglowej, nie uzyskały akceptacji Komisji Europejskiej dla swoich Terytorialnych Planów Sprawiedliwej Transformacji (TPST) – bądź w ogóle ich nie przygotowały.
Brak dostępu do FST oznacza realne zagrożenie marginalizacją. Lokalne władze sygnalizują już teraz problemy z depopulacją, spadającymi wpływami podatkowymi i brakiem narzędzi do tworzenia nowych miejsc pracy. Tymczasem wygaszanie działalności kopalń i elektrowni postępuje, a bez alternatywnych inwestycji przyszłość tych społeczności stoi pod znakiem zapytania.
Fundusz Modernizacyjny szansą na pomoc?
Fundacja Instrat zaproponowała, by w oczekiwaniu na ewentualne nowe środki z FST (realne dopiero po 2030 r.) uruchomić wsparcie pomostowe z Funduszu Modernizacyjnego (FM). To instrument finansowany z systemu EU ETS, obsługiwany przez NFOŚiGW, który dotychczas koncentrował się na projektach związanych z modernizacją energetyki, ale potencjalnie mógłby objąć także pomoc transformacyjną dla regionów bez TPST.
Zarówno samorządowcy, jak i przedstawiciele spółek energetycznych i związków zawodowych zgodzili się, że niezbędne są działania rządowe – zwłaszcza w zakresie planowania wygaszania bloków energetycznych, przygotowania terenów inwestycyjnych i uproszczenia procesów inwestycyjnych. Wskazano także na potrzebę stosowania ulg podatkowych i zachęt dla inwestorów.
Co deklaruje Ministerstwo Klimatu i Środowiska?
Sekretarz stanu Krzysztof Bolesta zadeklarował gotowość współpracy z samorządami oraz Ministerstwem Przemysłu i Finansów. Zwrócił uwagę, że niektóre projekty – np. z obszaru ciepłownictwa czy bateryjnych magazynów energii – już dziś mogą starać się o środki z FEnIKS lub KPO. Problemem pozostaje jednak fakt, że FM nie przewiduje obecnie wsparcia dla regionów bez zatwierdzonych TPST. Minister zapowiedział rozmowy z KE i EBI na temat zmian w tym zakresie.
Jednocześnie podkreślił, że inne wpływy z systemu EU ETS nie są objęte ograniczeniami terytorialnymi i mogłyby zostać przeznaczone na pilne działania w wykluczonych regionach. Rząd rozważa więc nową ścieżkę wsparcia niezależną od dotychczasowych planów transformacyjnych.
Zobacz również:- Nowy plan energetyczny Polski: mniej węgla, więcej OZE – co zawiera KPEiK?
- Regiony bez wsparcia z FST? Instrat chce aktywacji nowego filaru Funduszu Modernizacyjnego
Źródło: Instrat
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
Zakończenie programu pomocy publicznej kosztów osieroconych w energetyce
31 sierpnia Prezes URE ogłosiła zakończenie najstarszego programu pomocy publicznej w polskiej energetyce, dotyczącego kosztów osieroconych i kontraktów długoterminowych. Program trwał od 2008 do 2025 roku i obejmował wypłatę 17,45 mld zł rekompensat.
NFOŚiGW wesprze budowę elektrociepłowni na odpady w gminie Kępno
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej przeznaczy blisko 131 mln zł na budowę elektrociepłowni w Olszowej. Inwestycja pozwoli zagospodarować frakcję energetyczną odpadów i wzmocnić lokalne bezpieczeństwo energetyczne.
Stacja Norki z decyzją lokalizacyjną – kluczowy krok dla projektu Harmony Link
Projekt Harmony Link zyskał kolejne ważne rozstrzygnięcie – stacja Norki otrzymała decyzję lokalizacyjną. Inwestycja ma istotne znaczenie dla bezpieczeństwa energetycznego Polski i rozwoju wymiany energii z Litwą.
TAURON Nowe Technologie wdraża usługę „Światło jako Usługa” – Gmina Iwanowice pionierem rozwiązania
Gmina Iwanowice jako pierwsza wśród ponad 600 samorządów współpracujących z TAURONEM wdroży usługę „Światło jako Usługa”. Nowy model obejmuje energooszczędne oświetlenie LED, wsparcie techniczne oraz rozwój inteligentnych rozwiązań dla przestrzeni publicznej.
BattSwap – automatyczna wymiana baterii dla flot elektrycznych już w Polsce
Czeska firma BattSwap wprowadza na polski rynek system automatycznej wymiany baterii dla elektrycznych samochodów dostawczych. Rozwiązanie skraca przestoje pojazdów i ogranicza zapotrzebowanie na moc z sieci, co może przyspieszyć elektryfikację flot miejskich.
Narodowa Debata o Bezpieczeństwie Klimatycznym: kluczowe wyzwania i działania MKiŚ
W Sejmie odbyła się Narodowa Debata o Bezpieczeństwie Klimatycznym, podczas której przedstawiciele nauki, NGO i samorządów omawiali wyzwania związane ze zmianami klimatycznymi. Minister Paulina Hennig-Kloska przedstawiła główne działania resortu w zakresie ochrony środowiska, gospodarki wodnej, adaptacji miast oraz transformacji energetycznej.
Komentarze