Zakończenie programu pomocy publicznej kosztów osieroconych w energetyce
31 sierpnia Prezes URE ogłosiła zakończenie najstarszego programu pomocy publicznej w polskiej energetyce, dotyczącego kosztów osieroconych i kontraktów długoterminowych. Program trwał od 2008 do 2025 roku i obejmował wypłatę 17,45 mld zł rekompensat.
31 sierpnia br. Prezes Urzędu Regulacji Energetyki (URE) wydała ostatnią korektę końcową kosztów osieroconych, co formalnie kończy najstarszy program pomocy publicznej w polskiej energetyce. Program ten obejmował pokrywanie kosztów osieroconych oraz rozwiązywanie kontraktów długoterminowych (KDT), wprowadzony w ramach reform rynku energii elektrycznej i realizacji „Programu dla elektroenergetyki” przyjętego przez Radę Ministrów w 2006 roku.
Geneza i cele programu KDT
Program KDT powstał w odpowiedzi na konieczność restrukturyzacji polskiego rynku energii po akcesji do Unii Europejskiej. Jego celem było zrekompensowanie wytwórcom energii strat wynikających z przedterminowego rozwiązania długoterminowych kontraktów sprzedaży mocy i energii elektrycznej oraz kosztów związanych z gazem ziemnym.
Wypłaty i beneficjenci
W ramach programu w latach 2008–2025 wypłacono łącznie 17,45 mld zł rekompensat, obejmujących zarówno koszty osierocone, jak i koszty gazu ziemnego. Z programu skorzystało 12 beneficjentów, z czego 5 uczestniczyło również w mechanizmie rekompensat kosztów gazowych. Program był powiązany z rzeczywistą sytuacją ekonomiczną każdego wytwórcy.
Podstawy prawne i mechanizmy
Program realizowano na podstawie ustawy z 29 czerwca 2007 r. o zasadach pokrywania kosztów powstałych u wytwórców w związku z przedterminowym rozwiązaniem umów długoterminowych sprzedaży mocy i energii elektrycznej (tzw. ustawa KDT). Ustawa ta przewidywała dwa główne mechanizmy:
- Rekompensaty kosztów osieroconych po rozwiązaniu KDT,
- Wsparcie dla wytwórców energii z gazu ziemnego, którzy zawarli przed 1 maja 2004 r. długoterminowe umowy na dostawę gazu.
Kluczowe liczby i decyzje
Na podstawie ustawy KDT zawarto 12 umów rozwiązujących KDT z dniem 1 kwietnia 2008 r. Łączna dopuszczalna przez Komisję Europejską pomoc publiczna wyniosła 12,58 mld zł (w cenach stałych na 1 stycznia 2007 r.), z czego 11,58 mld zł dotyczyło kosztów osieroconych, a 1,01 mld zł – kosztów gazu. W trakcie realizacji programu wydano:
- 101 decyzji aktualizujących kwoty kosztów osieroconych,
- 144 decyzje dotyczące korekt rocznych,
- 7 decyzji korekt końcowych.
Organizacja i nadzór
Za rozliczenia w ramach programu odpowiadała powołana przez PSE S.A. spółka Zarządca Rozliczeń S.A., która zarządza środkami z opłaty przejściowej oraz prowadzi rozliczenia z wytwórcami. Spółka ta pełni obecnie kluczową rolę w zarządzaniu rozliczeniami programów pomocowych w sektorze energetycznym.
Ocena i zakończenie programu
Program pomocy publicznej KDT, rozpoczęty w 2008 r., trwał do 2025 r. i był pierwszym tego typu systemem wsparcia ustawowego w polskiej energetyce. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej pozytywnie ocenił sposób rozliczania kosztów osieroconych przez Prezesa URE, uwzględniający zmiany organizacyjne i własnościowe na rynku.
Źródło: Urząd Regulacji Energetyki
Może Cię również zainteresować
Polska i USA wzmacniają współpracę w sektorze surowców krytycznych
Polska nawiązała strategiczne partnerstwo ze Stanami Zjednoczonymi dotyczące surowców krytycznych. Spotkanie w Warszawie zgromadziło przedstawicieli administracji i biznesu obu krajów, by omówić konkretne projekty i perspektywy rozwoju branży.
Budżet III naboru programu Energia dla wsi wyczerpany – 400 mln zł rozdysponowane
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej poinformował o wyczerpaniu budżetu 400 mln zł w ramach III naboru programu Energia dla wsi. Dalsze wnioski będą rozpatrywane tylko w przypadku zwiększenia alokacji środków.
1 mld zł na wsparcie zakupu przydomowych magazynów energii – nowy program NFOŚiGW
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej uruchamia program o budżecie 1 mld zł, umożliwiający prosumentom uzyskanie do 19 tys. zł dofinansowania na magazyny energii i ciepła. Nabór wniosków rusza 20 października 2026 r.
Eaton rozbudowuje zakład w Austrii – nowe moce produkcyjne dla europejskiego rynku energii
Eaton zakończył rozbudowę zakładu produkcyjnego w Schrems w Austrii, zwiększając regionalne moce w zakresie rozwiązań ochrony elektrycznej i zarządzania energią. Nowa inwestycja odpowiada na rosnący popyt związany z elektryfikacją i cyfryzacją w Europie.
Fundusze Norweskie wesprą zieloną transformację Polski: rusza program Zielona Transformacja
Polska otrzyma niemal 190 mln euro na działania związane z adaptacją do zmian klimatu, rozwój OZE, ochronę przyrody i gospodarkę o obiegu zamkniętym. Program Zielona Transformacja, finansowany ze środków Mechanizmu Finansowego EOG, właśnie wystartował.
Infineon otwiera nowy zakład produkcyjny półprzewodników w Tajlandii – wzmocnienie globalnej sieci
Infineon Technologies AG uruchomił nowy zakład backendowy w Bangkoku, wzmacniając pozycję Tajlandii w globalnym łańcuchu dostaw półprzewodników. Inwestycja ma stworzyć do 1000 miejsc pracy i wesprzeć rozwój ekosystemu technologicznego regionu.
Komentarze