Zrównoważona transformacja energetyczna: FENG i NCBR na forum PRECOP i Energy Days 2025
Podczas konferencji PRECOP i Energy Days 2025 w Katowicach eksperci omawiali wyzwania oraz możliwości zielonej transformacji polskiej gospodarki. Kluczową rolę w tym procesie odgrywają Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki oraz wsparcie Narodowego Centrum Badań i Rozwoju.
Wydarzenia PRECOP i Energy Days 2025 – forum zielonej transformacji
W dniach 1-2 października 2025 r. w Międzynarodowym Centrum Kongresowym w Katowicach odbyły się dwie kluczowe konferencje: PRECOP, organizowany przez UN Global Compact Network Poland oraz Grupę PTWP, oraz Energy Days 2025. PRECOP stanowił preludium do Szczytu Klimatycznego ONZ COP30 w Brazylii, będąc miejscem międzynarodowej dyskusji na temat przyszłości klimatu. Równolegle Energy Days skoncentrowały się na zagadnieniach związanych z transformacją energetyczną.
Oba wydarzenia połączyła tematyka wyzwań dla polityki Unii Europejskiej i krajów członkowskich, a także rola synergii nauki i przemysłu w budowaniu efektywnych ścieżek transformacji klimatyczno-energetycznej. Istotną rolę w tych procesach odegrały innowacje wspierane przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR), które aktywnie uczestniczyło w agendzie spotkań jako partner merytoryczny.
Nauka, biznes i kompetencje dla klimatu
Jednym z kluczowych tematów była współpraca świata nauki i biznesu w zakresie rozwoju zielonych technologii oraz kształcenia kadr dla transformacji energetycznej. Podczas panelu „Nauka, biznes, kadry dla klimatu” dr inż. Joanna Łopacka z NCBR podkreśliła znaczenie zachowania wysokiego poziomu naukowego przy jednoczesnej dynamice wdrażania innowacji:
Właściwie nie dziś ma innej ścieżki rozwoju. Sukces polega na wprowadzeniu na rynek rozwiązań opartych na innowacjach. Realizacji projektów towarzyszy presja konkurencji i presja czasu, Jednak trzeba pamiętać, że jeśli w toku prac badawczo-rozwojowych pozwolimy sobie na zbyt daleko idące kompromisy metodyczne i uproszczenia, to następnie rynek dość brutalnie to rozliczy. W ten sposób rynek stoi na straży jakości badań naukowych.
NCBR nie tylko organizuje konkursy dla konsorcjów naukowo-przemysłowych i inicjuje spotkania networkingowe, ale także przeznaczy ponad 7 mln zł z programu Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG) na zadanie „Kadry transferu technologii” w projekcie „Science4Business – Nauka dla Biznesu”. Głównym celem tego projektu, o wartości ponad 296 mln zł, jest zwiększenie efektywności działań Centrów Transferu Technologii i komercjalizacja wyników badań.
Innowacje i niezależność technologiczna – inicjatywa STEP
W ramach Platformy Technologii Strategicznych dla Europy (STEP) NCBR wspiera przedsiębiorstwa oraz konsorcja naukowo-przemysłowe w realizacji projektów badawczo-rozwojowych w obszarze czystych i zasobooszczędnych technologii. Na ten cel przewidziano 300 mln zł z programu FENG. Inicjatywa ma na celu zwiększenie niezależności technologicznej Unii Europejskiej od rynków zewnętrznych.
Oprócz wymogów środowiskowych i prawnych, oprócz tego, czego oczekują konsumenci, w świecie badań i rozwoju istotny jest dziś aspekt geopolityczny. Komisja Europejska zwróciła szczególną uwagę na konieczność przeciwdziałania strategicznym zależnościom Unii Europejskiej od rynków zewnętrznych. Rolą inicjatywy STEP jest wspólne dążenie do zmniejszania tych zależności. Poszukujemy przełomowych rozwiązań – Narodowe Centrum Badań i Rozwoju zaprasza do współpracy także w tym aspekcie.
Rola funduszy publicznych w finansowaniu transformacji
W drugim dniu PRECOP w panelu „Fundusze publiczne na rzecz transformacji” podkreślono znaczenie zarówno unijnych, jak i krajowych środków w finansowaniu zrównoważonych inwestycji oraz adaptacji do zmian klimatu. Agata Rakowska, dyrektor Działu Rozwoju Innowacyjnych Metod Zarządzania Programami w NCBR, wskazała na szerokie wsparcie dla projektów związanych z transformacją klimatyczno-energetyczną:
NCBR odgrywa istotną rolę w systemie wsparcia różnych innowacji związanych z transformacją klimatyczno-energetyczną. Włączamy się już na samym początku, kiedy pojawia się pomysł badawczy. Skłaniamy naszych wnioskodawców do refleksji, co chcą zrobić i czy to ma sens.
Przykładami zrealizowanych projektów są „ciepłownia przyszłości” w Lidzbarku Warmińskim oraz elektrociepłownia w Sokołowie Podlaskim, gdzie mieszkańcy korzystają z ciepła wytwarzanego w ponad 80% z odnawialnych źródeł energii. NCBR planuje kolejne przedsięwzięcia badawcze z udziałem samorządów, uczelni i instytutów badawczych w formule zamówień przedkomercyjnych (PCP).
Transformacja ciepłownictwa – dekarbonizacja i innowacje
Podczas panelu „Ciepło systemowe: dekarbonizacja, inwestycje, współpraca” w ramach Energy Days 2025 eksperci dyskutowali o wyzwaniach związanych z zieloną transformacją sektora grzewczego. Dr inż. Anna Mikołajczuk-Zychora z NCBR przedstawiła praktyczne przykłady wdrożonych innowacji oraz podkreśliła znaczenie lokalnego podejścia do transformacji ciepłownictwa.
Na końcu powstaje demonstrator technologii – rozwiązanie działające w realnych warunkach, będące impulsem dla rynku i wskazujące konkretny kierunek rozwoju.
NCBR nadal wspiera nowatorskie projekty, w których nacisk kładziony jest na wdrożeniowy i komercjalizacyjny potencjał rozwiązań. W obecnej perspektywie finansowej planowane są kolejne inicjatywy z udziałem partnerów publicznych, a elastyczność i dopasowanie do lokalnych potrzeb uznawane są za kluczowe czynniki sukcesu.
Podsumowanie
Narodowe Centrum Badań i Rozwoju, przy wsparciu Funduszy Europejskich dla Nowoczesnej Gospodarki, odgrywa istotną rolę w procesie zielonej transformacji polskiej gospodarki. Poprzez finansowanie innowacji, budowanie kompetencji oraz współpracę z samorządami i biznesem, NCBR wspiera realizację praktycznych projektów na rzecz dekarbonizacji i efektywności energetycznej.
Zobacz również:
- NCBR napędza innowacje: polskie wynalazki i wsparcie dla nauki i biznesu na Forum Ekonomicznym
- Impact Clean Power Technology i NCBR rozwijają innowacyjny system zarządzania bateriami litowo-jonowymi
- 200 mln zł na innowacje: Orlen i NCBR szukają partnerów w konkursie NEON III
- Magazyn energii za darmo? Zgłoś się do NCBR!
Źródło: Narodowe Centrum Badań i Rozwoju
Obserwuj
Może Cię również zainteresować
Bezpieczeństwo klimatyczne Polski – eksperci o konieczności zintegrowanego zarządzania energią, powietrzem i wodą
Podczas konferencji w Senacie RP eksperci oraz przedstawiciele władz i samorządów podkreślili, że skuteczne budowanie odporności Polski wymaga spójnego zarządzania energią, powietrzem i wodą. Przedstawiono propozycje zmian prawnych mających wzmocnić bezpieczeństwo kraju.
300 tys. zł dla szkół, bibliotek i uczelni. Rusza kolejna edycja programu „Czysta Moc Energii”
Respect Energy uruchamia drugą edycję programu grantowego „Czysta Moc Energii”, w ramach którego instytucje edukacyjne i lokalne ośrodki z całej Polski mogą zdobyć środki na działania związane z edukacją energetyczną i klimatyczną. Do rozdysponowania jest łącznie 300 tys. zł, a pojedyncze granty wynoszą 30 tys. zł.
Program ponownie pokazuje, że transformacja energetyczna to nie tylko wielkie inwestycje i decyzje na szczeblu centralnym, ale również oddolne inicjatywy realizowane blisko ludzi – w szkołach, bibliotekach czy domach kultury.
PGE prezentuje wyniki finansowe i operacyjne za 2025 rok: wzrost EBITDA i spadek zadłużenia
Grupa PGE opublikowała szczegółowe wyniki za 2025 rok, notując wzrost powtarzalnego zysku EBITDA i obniżenie zadłużenia netto. Największy udział w wynikach miała dystrybucja oraz segmenty ciepłowniczy i odnawialny.
Nowa Chemia ORLEN: szybciej, sprawniej i taniej – aktualizacja inwestycji w Płocku
ORLEN zaktualizował projekt Nowa Chemia, znacząco redukując koszty i ustalając realny harmonogram. Inwestycja w Płocku ma przynieść szybsze efekty, większy udział polskich firm i poprawę efektywności energetycznej.
GAZ-SYSTEM z pozytywną opinią KE w sprawie certyfikacji jako operator wodorowy
Komisja Europejska wydała pozytywną opinię dotyczącą certyfikacji niezależności GAZ-SYSTEM jako operatora systemu przesyłowego wodorowego. To pierwszy taki przypadek w Unii Europejskiej i ważny krok dla polskiego rynku wodoru.
PGE Energia Odnawialna wybrała wykonawcę Magazynu Energii Gryfino
PGE Energia Odnawialna zakończyła wybór wykonawcy dla największego w Polsce bateryjnego magazynu energii – inwestycji w Gryfinie. Projekt zrealizuje konsorcjum polskich firm, a dostawcą technologii będzie Fluence Energy.
Komentarze