Cena prądu – za co tak naprawdę płacisz?

Czy płacąc za fakturę, kiedykolwiek zastanawiałeś się za co tak naprawdę płacisz? Czy zwróciłeś uwagę na to, jakie opłaty oprócz stawki za prąd musisz uregulować? Jeśli nie, to z pewnością nasz artykuł Cię zainteresuje.

Rachunek za prąd – nie tylko za rzeczywiste zużycie

Każdy z nas musi opłacać faktury za prąd, jednak niewiele osoby zwraca uwagę na pozycje zawarte na rachunku. Wbrew pozorom, nasza faktura to nie tylko rozliczenie za zużycie kWh, to także szereg innych opłat, które czy chcemy czy nie i tak musimy uregulować.

Na fakturze, oprócz rozliczenia za rzeczywiste zużycie prądu, znajdziemy opłaty handlowe oraz opłaty dystrybucyjne. Ku naszemu nieszczęściu, wszystkie one znacząco wpływają na wysokość rachunku. Dowiedzmy się zatem jakie są pozycje na naszym rachunku za prąd i z czego one wynikają.

Opłaty za prąd

Opłaty za prąd płacimy sprzedawcy, czyli spółce obrotu, od której kupujemy prąd, w tym:

Opłatę za energię czynną

Jest to podstawowa opłata na naszym rachunku wyrażona w złotych za kWh (w przypadku taryfy G – gospodarstw domowych) lub złotych za MWh (w przypadku tarf A, B, C – firm). Jeżeli chcemy zacząć oszczędzać na zakupie prądu powinniśmy sprawdzić ile wynosi własnie opłata za energię czynną i wybrać taką ofertę,  w której ta stawka jest najniższa.

Opłatę handlową

Jest to opłata za naszszą obsługę, rozliczanie i fakturowanie, którą pobiera sprzedawca. Wyrażona jest w złotych za miesiąc. Dziś już wielu sprzedawców zrezygnowało z jej pobierania, zarówno jeżeli chodzi o odbiorców indywidualnych, jak i firmy.

Opłaty dystrybucyjne

Opłaty dystrybucyjne płacimy operatorom systemów dystrybucyjnych za usługi dostarczania (transportu) prądu do naszych domów i firm, w tym:

Opłatę abonamentową

Jest to opłata za odczytywanie wskazań układów pomiarowo-rozliczeniowych i ich bieżącej kontroli, czyli tak naprawdę jest to opłata za odczyt licznika i pokrywa ona koszt inkasenta, który dokonuje fizycznego odczytu licznika prądu. Stawka jest uzależniona od naszego okresu rozliczeniowego, im okres dłuższy (np. 12 m-cy) tym stawka jest niższa, gdyż wymaga jednej wizyty inkasenta w roku. W przypadku krótszego okresu rozliczeniowego, 1,2,6 m-cy opłata ta proporcjonalnie rośnie.

Opłatę przejściową

Jest to opłata za wcześniejsze rozwiązanie kontraktów długoterminowych (KDT-ów) z elektrowniami. Opłata ta obowiązuje od 01.04.2009, kiedy to zgodnie z zaleceniami Komisji Europejskiej zostały rozwiązane kontrakty długoterminowe na zakup energii przez Polskie Sieci Elektroenergetyczne i największymi polskimi elektrowniami. Traktaty te były zawierane w latach 1994-1998, jako zabezpieczenie kredytów zaciągniętych na realizację inwestycji, ich wartość szacuje się na ponad 20 mld zł. Pierwsze kontrakty wygasły w 2005 r., ostatni kontrakt z PAK wygaśnie w 2027 r i wtedy, teoretycznie, opłata przejściowa powinna zniknąć z naszych rachunków.

Dla gospodarstw domowych opłata przejściowa jest opłatą stałą wyrażoną w zł na miesiąc, zróżnicowaną w zależności od rocznego zużycia energii elektrycznej, jeżeli zużywamy poniżej 500kWh/rok, płacimy 2,16 zł rocznie, czyli miesięcznie opłata przejściowa kosztuje nas 0,18 zł. Natomiast, jeżeli zużywamy powyżej 500kWh/rok, ale mniej niż 1200 kWh/rok, nasza opłata wyniesie 9,24 zł rocznie – co miesiąc do naszego rachunku zostanie dopisana kwota 0,77 zł. Gdy zużywamy więcej niż 1200kWh/rok będziemy musieli zapłacić 29,28 zł rocznie, co miesiąc w pozycji opłata przejściowa będzie widniała kwota 2,44 zł .

Składnik stały stawki sieciowej

To opłata za usługi dystrybucji energii elektrycznej, a tak naprawdę opłata ta pokrywa koszty eksploatacji i rozwoju sieci przesyłowej i dystrybucyjnej. Obliczany jest na jednostkę mocy umownej, a w przypadku gospodarstw domowych w odniesieniu do układu pomiarowo – rozliczeniowego (jest niższy dla układu jednofazowego i wyższy dla układu trójfazowego, tzw. siły).
Pobierany jako opłata miesięczna – jego cena uzależniona jest od naszego OSD. Osoby podłączone do PGE Dystrybucji (obszar Białystok) zapłacą miesięcznie 1,78 zł dla układu jednofazowego i 4,41 zł dla układu trójfazowego. Natomiast odbiorcy podłączeni do Tauron Dystrybucji (obszar krakowski) zapłacą miesięcznie 1,75 zł dla układu jednofazowego i 3,67 zł dla układu trójfazowego.

Składnik zmienny stawki sieciowej

Podobnie jak w przypadku składnika stałego składki sieciowej to opłata za usługi dystrybucji prądu, z tym że jak sama nazwa wskazuje jest to opłata zmienna pobierana za każdą kWh zużytą przez odbiorcę. Opłata ta pokrywa również koszty zakupu energii przez dystrybutora koniecznej do pokrycia np. strat sieciowych oraz kosztów związanych z transportem energii sieciami należącymi do innych operatorów oraz przedsiębiorstw energetycznych. Z tego też względu najwyższe opłaty składnika zmiennego stawki sieciowej są na odległych, mało zurbanizowanych obszarach, gdzie są największe straty w przesyle, największy koszt transportu energii elektrycznej oraz koszt rozwoju i utrzymania infrastruktury.

Stawkę jakościową

To opłata za korzystanie z krajowego systemu elektroenergetycznego, czyli sieci operatora systemu przesyłowego firmy PSE. Wysokość tej opłaty wynika z kosztów utrzymania całego systemu i zapewnienia niezawodność bieżących dostaw energii elektrycznej, w celu zapewnienia odpowiedniej jakości dostaw energii elektrycznej. Stawka jakościowa liczona jest w zł za kWh zużytej przez odbiorcę energii elektrycznej, na dziś wynosi ona 0,0108 zł/kWh